Ariège (departament)
Ariège (fransuzcha talaffuzi: [aʁjɛʒ] (
tinglang); Occitan) – Fransiyaning janubi-gʻarbiy qismidagi departament. Oksitaniya mintaqasida joylashgan. U Ariege daryosi sharafiga nomlangan va markazi Foix. Ariege qishloq landshafti bilan mashhur boʻlib, 2019-yil holatiga koʻra 153 287 kishi istiqomat qiladi[1]. Uning INSEE va pochta indeksi 09. Shuning uchun departamentning norasmiy nomi le zéro neuf[2]. Departament aholisi Ariegeois yoki Ariegeoises deb nomlanadi[3].
Ariège Ariège | |
|---|---|
| Departament | |
 Bayroq  Gerb | |
| 43°00′0″N 1°30′0″E / 43.00000°N 1.50000°E | |
| Mamlakat | Fransiya |
| Aholisi | 153,287 |
| Milliy tarkib | fransuzlar |
| Vaqt mintaqasi | UTC+1 |
| Telefon kodi | 09 |
|
| |
Geografiyasi
Boʻlim hozirgi Occitanie mintaqasining bir qismidir. Gʻarbda va shimolda Haute-Garonne, sharqda Aude, janubi-sharqda Sharqiy Pireneylar bilan chegaradosh. Janubda Andorra va Ispaniyaning Lleyda provinsiyasi bilan chegaradosh. 4890 km 2 maydonni qamrab oladi, departament uchta okrugga boʻlingan: Foix, Pamiers va Saint-Jirons[4]. U 13 kanton va 327 kommunadan iborat. 2009-yilda Ariej departamenti hududining qariyb 40 foizini egallagan Ariej Pireney mintaqaviy tabiiy bogʻi tashkil etildi.
Tabiiy hududlari
Uchta asosiy hududi bor:
- Ariege tekisligi
- Pireney togʻ etaklari
- Ariege balandliklari
Landshaftda ignabargli oʻrmonlar bor.
Departamentning Ispaniya bilan chegarasi yaqinidagi vodiylarda joylashgan koʻplab buzilmagan tarixiy qishloqlar mavjud.
Iqlimi
Ariegeda yogʻingarchilik koʻp boʻladi. Chunki uning sharq tomonida okean mavjud.
Togʻ etaklarida harorat sovuq, ayniqsa Foix shahrida (400 metr) oʻrtacha −5 °Cga teng.
Demografiyasi
| Yil | Aholi | ±% |
|---|---|---|
| 1791 | 197,889 | — |
| 1801 | 196,454 | −0.7% |
| 1821 | 234,878 | +19.6% |
| 1831 | 253,73 | +8.0% |
| 1841 | 265,607 | +4.7% |
| 1851 | 267,435 | +0.7% |
| 1861 | 251,85 | −5.8% |
| 1872 | 246,298 | −2.2% |
| 1881 | 240,601 | −2.3% |
| 1891 | 227,491 | −5.4% |
| 1901 | 210,527 | −7.5% |
| 1911 | 198,725 | −5.6% |
| 1921 | 172,851 | −13.0% |
| 1931 | 161,265 | −6.7% |
| 1936 | 155,134 | −3.8% |
| 1946 | 145,956 | −5.9% |
| 1954 | 140,01 | −4.1% |
| 1962 | 137,192 | −2.0% |
| 1968 | 138,478 | +0.9% |
| 1975 | 137,857 | −0.4% |
| 1982 | 135,725 | −1.5% |
| 1990 | 136,455 | +0.5% |
| 1999 | 137,205 | +0.5% |
| 2006 | 146,283 | +6.6% |
| 2011 | 152,286 | +4.1% |
| 2016 | 153,067 | +0.5% |
Departamentda 153287 nafar aholi istiqomat qiladi (2019)[1]. Tumanlar aholisi (2019)[1]:
- Foix tumani – 47 433
- Pamiers okrugi – 64 972
- Sen-Jiron tumani – 40 882
Asosiy shaharlarI
Aholi eng koʻp yashaydigan kommuna Pamier va Foix shaharlari hisoblanadi. Aholi soni boʻyicha ikkinchi oʻrinda turadi. 2019-yil holatiga koʻra, 3000 dan ortiq aholisi boʻlgan 10 ta kommuna mavjud[1].
| Kommuna | Aholi (2019) |
|---|---|
| Pamiers | 15 659 |
| Foix | 9 493 |
| Sen-Jirons | 6,418 |
| Lavelanet | 6031 |
| Saverdun | 4828 |
| Mazeres | 3873 |
| Varilhes | 3495 |
| La Tour-du-Crieu | 3,218 |
| Mirepoix | 3,102 |
| Tarascon-sur-Ariege | 3024 |
Turizm
-
Foix qal’asi
-
Pamiersdagi Sent-Antonin sobori -
Mirepoixdagi yopiq doʻkonlar -
Mont Valier Haut Couserans
-
Chateau de Lagarde -
-
Sent-Lizier soboridagi monastir
-
Tabe massivi
.JPG)
.jpg){kind=link}
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Populations légales 2019: 09 Ariège, INSEE
- ↑ „neuf - traduction - Dictionnaire Français-Anglais WordReference.com“. www.wordreference.com. 2022-yil 8-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 8-dekabr.
- ↑ Inhabitants of France (Wayback Machine saytida 2011-03-03 sanasida arxivlangan) (fransuzcha).
- ↑ Departmental Maps of Ariège (Wayback Machine saytida 2013-07-27 sanasida arxivlangan), préfecture website, consulted on 4 July 2013 (fransuzcha)
 | Geografiyaga oid uşbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. |