Arteriyalar: Versiyalar orasidagi farq
UzWikidan yoʻnaltirish sahifasi import qilindi | Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi. | ||
[[Fayl:Atherosclerosis diagram.png|thumb|Arteriyalar]] | |||
[[Fayl:Arterial System en.svg|thumb|[[Qon aylanishi]]]] | |||
'''Arteriyalar''' ({{lang-el|ἀρτηρία}} — arteria — havo kanali) — [[yurak]] va [[aorta]]<nowiki/>dan chiqib, oʻpka [[Alveolalar|alveolalarida]] [[Kislorod|kislorodga]] boyigan qonni barcha aʼzo va toʻqimalarga eltuvchi qon tomirlar. Arteriya qoni odam vafotidan soʻng vena tomirlariga oʻtib ketadi. Shu sababli [[Gippokrat]]: "Arteriya tomirlaridan jon oqadi" degan. Odatda yurakdan chiqqan barcha tomirlar (qon tarkibidan qatʼi nazar) arteriya, yurakka keladigan tomirlar [[Venalar|vena]] tomiri deb ataladi. Yurakdan chiqib oʻpkaga boradigan tomir (tarkibida vena qoni bor) — oʻpka arteriyasi bundan mustasno. Arteriyalar devori uch qavat (ichki — [[Endoteliy|endoteliy]], oʻrta — muskul, tashqi — parda)dan iborat. Katta diametrli Arteriyalar devorida elastik toʻqima koʻp boʻladi. Arteriyalar juda koʻp marta oʻzaro qoʻshilib arteriya toʻri va [[Anastomoz|anastomoz]]lar hosil qiladi. Bular arteriya jarohatlanganda oʻrinbosar vazifasini bajaradi. | |||
== Yana qarang == | |||
* [[Venalar]] | |||
== Adabiyotlar == | |||
* [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil | |||
{{OʻzME}} | |||
{{chala}} | |||
$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi
Arteriyalar (yunoncha: ἀρτηρία — arteria — havo kanali) — yurak va aortadan chiqib, oʻpka alveolalarida kislorodga boyigan qonni barcha aʼzo va toʻqimalarga eltuvchi qon tomirlar. Arteriya qoni odam vafotidan soʻng vena tomirlariga oʻtib ketadi. Shu sababli Gippokrat: "Arteriya tomirlaridan jon oqadi" degan. Odatda yurakdan chiqqan barcha tomirlar (qon tarkibidan qatʼi nazar) arteriya, yurakka keladigan tomirlar vena tomiri deb ataladi. Yurakdan chiqib oʻpkaga boradigan tomir (tarkibida vena qoni bor) — oʻpka arteriyasi bundan mustasno. Arteriyalar devori uch qavat (ichki — endoteliy, oʻrta — muskul, tashqi — parda)dan iborat. Katta diametrli Arteriyalar devorida elastik toʻqima koʻp boʻladi. Arteriyalar juda koʻp marta oʻzaro qoʻshilib arteriya toʻri va anastomozlar hosil qiladi. Bular arteriya jarohatlanganda oʻrinbosar vazifasini bajaradi.
Yana qarang
[tahrir | manbasini tahrirlash]Adabiyotlar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
 | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
 | Ushbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |