Ас-Саҳла масжиди (арабча: مَسْجِد ٱلسَّهْلَة‎‎) – имомийлар шиалигига мансуб масжид ва зиёратгоҳ бўлиб, Ироқнинг Нажаф вилоятидаги Куфа шаҳрида жойлашган. Масжид имомий шиа мусулмонлар учун катта аҳамиятга эга бўлиб, у дастлаб Куфа шаҳрида Али тарафдорлари, яъни шиаларнинг илк аъзолари учун маҳалла масжиди сифатида барпо этилгани айтилади[1]. Шунингдек, масжид келажакда ўн иккинчи шиа имоми – Ҳужжатуллоҳ ал-Маҳдийнинг маскани бўлиши ҳам ривоят қилинади[2](п48–50).

Масжид
Ас-Саҳла масжиди
مَسْجِد ٱلسَّهْلَة
2015-йилда суратга олинган масжид зали
Мамлакат  Ироқ
Шаҳар Куфа
Координаталар 32°2′20″Н 44°22′47″Э / 32.03889°Н 44.37972°Э / 32.03889; 44.37972
Йўналиши шиа
Масжид тури Жомеъ-Масжид
Меъморий услуб Ислом меъморчилиги
Меъмор
  • Шуббер Фалаҳ
  • Ваэл Ажам
  • (2011–2018)
Қиймати УС$8 224 000 (2018)
Асосий сана:
  • 7-аср
  • ҳижрий 750-йил
(реконструксия)|л20-аср охири(реконструксия)|2018 (реконструксия)}
Бино майдони 17,500 м2 (188,000 кв фт)
Гумбазлар сони 1 та(эҳтимол кўпроқ)
Гумбазлар сони 1 та(эҳтимол кўпроқ)
Миноралар сони 2 та
Миноралар сони 2 та
Миноралар баландлиги 30 м (98 фт)
Ҳолати амалдаги
Таровиҳ
Саҳарлик ва ифторлик

Тарихи

Масжид милодий ВИИ асрда барпо этилгани айтилади. Кейинги йиллар давомида у кўп бор қайта қурилган, жумладан ҳижрий 750-йилда (милодий 1349/1350-йилларда), ХХ асрнинг охирларида ҳамда 2011–2018-йилларда[3][4][5]. 2013-йил июлида жамоатчилик учун „Саййида Наргис саҳни“ деб номланган янги саҳн очилди[6].

Аҳамияти

Масжид имомийлар эътиқодига кўра ривоятлар асосида муқаддас саналади. Бу эътиқодларга кўра, масжид ўн иккинчи имом – Ҳужжатуллоҳ ал-Маҳдий қайтишидан сўнг истиқомат қиладиган жойдир[2](п48–50). Шунингдек, масжид пайғамбарлар ва исломдаги айрим зотлар: Иброҳим (Авраам), Идрис (Эноҳ), ҳамда Хизрнинг маскани бўлгани ҳам айтилади[2](п48–50). Ҳар бир пайғамбар масжид ичида намоз ўқишни жорий этгани ривоят қилинади[2](п48–50). Масжидда ислом намозининг икки ракатини адо этиш бир йил давомида инсон учун омонлик ва ҳимоя беришига ишонилади[2](п48–50). Қиёмат кунини эълон қилувчи сур масжиддан чалинади, деб ишонилади[2](п48–50). Ривоятлар ва имомийлар эътиқодига кўра, масжидда етмиш минг киши тирилтирилади ва улар жаннатга сўроқсиз кириши мумкин[2](п48–50). Шунингдек, биринчи шиа имоми Али ибн Абу Толиб ҳам шундай дегани ривоят қилинади: Ҳеч бир дардманд киши бу масжидга келиб, унда намоз ўқиб, Аллоҳга илтижо қилса, Аллоҳ унинг ғамини кетказмай ва сўраганини бермай қўймайди.[2](п53)

Зиёратгоҳлар

Масжидда имомийлар ривоятларига кўра етти нафар пайғамбар ва имомга оид зиёратгоҳлар бор, хусусан[5]:

  1. Имом Жаъфар бин Муҳаммад ас-Содиқ зиёратгоҳи – масжиднинг ўртасида
  2. Иброҳим пайғамбар зиёратгоҳи – масжиднинг шимоли-ғарбий бурчагида
  3. Идрис пайғамбар зиёратгоҳи – масжиднинг жануби-ғарбий бурчагида
  4. Хизр пайғамбар зиёратгоҳи – жанубий ва шарқий томонлар оралиғидаги бурчакда
  5. Ас-солиҳин пайғамбар (ёки Солиҳ пайғамбар зиёратгоҳи) – шимолий ва шарқий томонлар оралиғидаги бурчакда, масжиднинг асосий кириш қисмидан ўнг томонда
  6. Имом Зайн ал-Обидин ва Али бин ал-Ҳусайн зиёратгоҳи – масжиднинг ўртасида
  7. Имом Муҳаммад ал-Маҳдий, 12 имом зиёратгоҳи – жанубий томоннинг ўртасида (келажакдаги маскан).

Галерея

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ Ҳаидер, Нажам. Тҳе Оригинс оф тҳе Ши'а: Идентитй, Ритуал, анд Саcред Спаcе ин Эигҳтҳ-Cентурй Куфа. Cамбридге Университй Пресс, 26 Септембер 2011 — 238–-бет. ИСБН 978-1-107-01071-0. Қаралди: 2012-йил 14-август. 
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 ал-Қумми, Жа'фар ибн Қūлаwайҳ. Кāмил ал-Зийāрāт. Шиабоокс.cа Пресс, 2008. 
  3. ↑ „Ал-Саҳлаҳ Мосқуэ, ресиденcе оф Имам Маҳди (А.Ж) афтер ҳис реаппеаранcе+Пҳотос“ (инcлудес имагес). wоcошиаc.орг. Қаралди: 2025-йил 2-июл.
  4. ↑ „Масжид ал-Саҳла Куфа, Ирақ“. АрчНет.орг (16-ноябр). Қаралди: 2025-йил 2-июл.[сайт ишламайди]
  5. ↑ 5,0 5,1 „Мосқуэ оф Ас-саҳла“. сибтайн.cом (2024-йил 10-декабр). Қаралди: 2025-йил 2-июл.
  6. ↑ „ар:السيد أمين مسجد الكوفة المعظم يشارك في افتتاح الصحن الجديد للسيدة نرجس في مسجد السهلة“ (ар). www.масжед-алкуфа.нет. 2013-йил 13-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 13-ноябр.

Адабиётлар

Ҳаволалар