Ziyosfera

Az-Zubayr koni

Аз-Зубайр кони (арабча: حقل الزبير‎‎) Ироқ жанубида, Басра ғарбида жойлашган нефт кони. Бу дунёдаги энг йирик конлардан бири бўлиб, 1949-йилда Ироқ Петролеум компаниясининг ҳамкори Басраҳ Петролеум Cомпанй томонидан кашф этилган. Кон 4,5 миллиард баррел (~6,1×10^8 т) тасдиқланган заҳирага эга. Ҳозирда кунига 195 тҳоусанд баррелс пер дай (31.0×10^3 м3/д) ишлаб чиқараилмоқда. Кейинги йилларда конни кенгайтириш дастурига кўра, ишлаб чиқариш даражаси кунига 1.125 миллион баррелс пер дай (178.9×10^3 м3/д) етиши кутилмоқда[1].

Аз-Зубайр кони
Ишлаб чиқариш
Ҳудуддаги ҳисобланган нефт ҳажми 4 500 миллион баррел (~6,1×10^8 т)

Ривожланиш шартномаси Эни (32,81%) бошчилигидаги Оccидентал Петролеум Cорпоратион (23,44%), Кореа Гас Cорпоратион (18,75%) ва Ироқнинг Миссан Оил Cомпанй (25%) консорсиумига топширилган[2].

Саратон хавфи

Нефт қазиб олишдаги қўшимча маҳсулот бўлган газ очиқ ҳавода ёндирилади. Бу эса саратон келтириб чқиарувчи ифлослантирувчи моддаларни ишлаб чиқаради. Ироқ қонунчилиги одамлар уйларидан 10 кмдан кам масофада газ ёқишни тақиқлайди. Бироқ ББC 2022-йилда газ одамлар уйларидан 350 метр масофада ёндирилганини аниқлаган. Ироқ Соғлиқни сақлаш вазирлиги томонидан сиздирилган ҳисоботда айтилишича, Басрада 2015 ва 2018-йиллар оралиғида саратон касаллигининг 20% ўсишига ҳаво ифлосланиши сабаб бўлган[3]. Шундан сўнг, Ироқ Соғлиқни сақлаш вазирлиги ўз ходимларига соғлиққа етказилган зарар ҳақида гапиришни тақиқлади[3]. Ироқ атроф-муҳитни муҳофаза қилиш вазири Жасем ал-Фалахий кейинчалик „нефт ишлаб чиқаришнинг ифлосланиши маҳаллий саратон касаллиги кўпайишининг асосий сабаби“ эканлигини тан олди. Жабрланган маҳаллий аҳолининг ҳеч бири товон пулини олмаган[4].

Манбалар

  1. ↑ „Эни Cонсортиум то Редевелоп Зубаир Фиэлд ин Ирақ“. РИГЗОНЕ (2010-йил 22-январ). Қаралди: 2010-йил 24-январ.
  2. ↑ Эни (2010-йил 22-январ). „Эни, Оccидентал Петролеум анд КОГАС сигн тҳе течниcал сервиcе cонтраcт wитҳ Ирақ'с Соутҳ Оил Cомпанй анд Миссан Оил Cомпанй то редевелоп Зубаир фиэлд“. Пресс-релиз. 10-июл 2011-йилда асл нусхадан архивланди. Қаралди: 2010-йил 24-январ.
  3. ↑ 3,0 3,1 БП ин оил фиэлд wҳере ‘cанcер ис рифе’, Бй Жесс Келлй, Оwен Пиннелл & Эсме Сталлард, 30 Септембер, ББC
  4. ↑ Ирақи министер адмиц гас фларинг cанcер линк, 17 Оcтобер, ББC 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Az-Zubayr_koni" dan olindi