Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Balix daryosi

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya

Балих дарёси (арабча: نهر البليخ‎‎) — Шарқий Ўрта ер денгизи игнабаргли-склерофилли-кенг баргли ўрмонлар экорегионидаги Талл Абяз (تل أبيض) яқинидаги Айн ал-Арус (عين العروس) баҳорида бошланувчи кўп йиллик дарё. У жанубга қараб оқади ва замонавий Раққа шаҳрида Фурот дарёсига қо'шилади. Балих Суриядаги Фурот дарёсининг Хобур дарёсидан кейин иккинчи йирик ирмог'идир. Бу муҳим сув манбаи бо'либ, яқинда катта участкалари канализация қилинган.

География

Балих дарёсининг асосий манбаи Сурия-Туркия чегарасидан жанубда жойлашган Айн ал-Аруснинг карст булоқидир. Бундан ташқари, Балих шимолдаги Ҳаррон текислигидан, шунингдек, дарё водийсининг г'арбий ва шарқий қисмидаги текисликларни қуритадиган бир қатор даврий оқимлар ва водийлардан сув олади. Бу оқимлар Жуллоб (نهر الجلاب), Води Қарамавғ (وادي قرموغ) ва Води ал-Хазир (وادي الخضر)дир.

Айн ал-Арусдан бир неча километр жанубда Балихга Жуллоб канали қўшилади. Бу кичик дарё Шанлиурфа шимолидаги булоқлардан ко'тарилади, лекин Балихга етиб бормасдан олдин Ҳарронда қуриб қолади. Эски Ҳаррон шаҳридаги қуриган ко'плаб қудуқлар, сув сатҳи о'тмишда анча юқори бо'лган бо'лиши мумкинлигини ко'рсатмоқда[1].

Води ал-Хазир Балих водийсининг шарқидаги текисликни қуритади ва Води ал-Бурж ва Води ал-Ҳамар билан озиқланади, улар о'з навбатида Води Хувайра билан озиқланади.

Тарихи

Балих дарёси бой маданий минтақанинг марказини ташкил қилади. Иккала қирг'оқда ко'п сонли турар-жой тепаликлари мавжуд бо'либ, улар ҳеч бо'лмаганда со'нгги неолит даврига, милоддан аввалги 6-минг йилликка оид. Бронза даврида (милоддан аввалги 3-минг йиллик) қадимий Туттул (Балих делтасидаги ҳозирги Раққага яқин) ва шимолдаги Талл Хувайра муҳим шаҳарлар бўлган. Минг йиллар давомида минтақада ко'чманчи қабилалар ва о'троқ аҳоли о'ртасидаги доимий алоқалар кузатилган[2].

Балих дарёси ҳавзасида қазилган археологик жойлар

Манбалар

  1. ↑ Ллойд, С.; Бриcе, W. (1951). "Ҳарран". Анатолиан Студиэс (Бритиш Институте ат Анкара) 1: 77–111. дои:10.2307/3642359. 
  2. ↑ „Мулдерс, М.А. (1969). Тҳе арид соилс оф тҳе Баликҳ Басин (сйриа).“.