Baxtli mfy
Бахтли (қишлоқ эмас, МФЙ мавжуд) - Жиззах вилояти Арнасой туманидаги қишлоқ. Бу маҳалла фуқаролар йиғини 1997-йил 8-январда Арнасой тумани ҳокимияти томонидан фуқароларнинг ўзини-ўзи бошқариш органи сифатида расмий давлат рўйхатига киритилган. Шундан буён у маҳалла ва аҳоли билан боғлиқ масалаларни ҳал этиш, ижтимоий-маиший масалаларни тартибга солиш бўйича фаолият олиб бормоқда. Қишлоқ номи таркибидаги бахт сўзи - форс-тожик тилида Ҳаётдан тўла тўла ҳурсандлик, мамнунлик ва беармонлик ҳолатини ифодалайди. Жой номидаги -ли қўшимчаси алоҳида лексик ма’но касб этмаса ҳам, аммо формант билан қўшилиб шу обектнинг борлиги ва кўплигига ишора қилади. Бахтли, бахт умуман, бахти кулган, бахтиёр инсон демакдир. Асрлар давомида қақраб ётган Мирзачўлни ўзлаштириб, обод қилиб уни боғу - бўстонга айлантирган бахтли нсонлар яшайдиган қишлок ма’носида шу ном берилган[1].
Бахтли МФЙ — Арнасой тумани таркибидаги маҳаллалардан бири бўлиб, туманнинг ижтимоий-иқтисодий ҳаётида муҳим ўрин тутади. Маҳалла ҳудуди табиий шароити, меҳнаткаш аҳолиси ва тарихий шаклланиш жараёни билан ажралиб туради.
Маҳалла ҳудудида асосан деҳқончилик, чорвачилик ва кичик тадбиркорлик ривожланган. Аҳолининг турмуш тарзи қишлоқ хўжалиги билан чамбарчас боғлиқ бўлиб, бу ҳудудда меҳнацевар ва аҳил аҳоли истиқомат қилади[2].
Маҳалла номи келиб чиқиши
“Бахтли” номи ўзбек тилида бахт-саодат, фаровонлик ва омадли ҳаёт ма'носини англатади. Маҳаллага ушбу ном берилиши аҳолининг тинч ва фаровон ҳаёт кечиришини ифода этади. Шунингдек, янги ташкил этилган қишлоқлар ва маҳаллаларга эзгу ният билан шундай ма'ноли номлар қўйиш ан'анаси ҳам мавжуд бўлган.
Маҳалланинг ташкил топиши ва тарихи
Бахтли МФЙ ҳудуди асосан ХХ асрнинг иккинчи ярмида, чўл ҳудудларини ўзлаштириш ишлари амалга оширилган даврда шакллана бошлаган. Бу даврда Жиззах вилоятининг турли ҳудудларидан ва қўшни вилоятлардан аҳоли кўчириб келтирилиб, янги қишлоқлар барпо этилган[3].
Ирригасия ва мелиорасия ишлари натижасида аввал кам фойдаланилган ерлар ўзлаштирилиб, деҳқончилик учун мослаштирилган. Шу тариқа маҳаллада пахтачилик, ғаллачилик ва чорвачилик ривожлана бошлаган[4].
Совет даврида бу ҳудудда жамоа ва давлат хўжаликлари фаолият юритиб, аҳоли асосан қишлоқ хўжалиги соҳасида меҳнат қилган. Ушбу хўжаликлар маҳалланинг иқтисодий ривожланишида муҳим ўрин тутган[5].
Табиий шароити ва географик жойлашуви
Бахтли МФЙ Арнасой туманининг чўл-яйлоқ ҳудудларига яқин жойлашган[6].
Ҳудуд иқлими:
ёзда иссиқ ва қуруқ
қишда нисбатан совуқ
Маҳалла Айдар-Арнасой кўллар тизимига яқин жойлашгани сабабли табиий ресурслардан фойдаланиш имкониятлари ҳам мавжуд[7].
Аҳолиси ва турмуш тарзи
Маҳаллада турли миллат вакиллари истиқомат қилади, аммо асосий қисми ўзбек аҳолисидан иборат. Аҳоли меҳнаткашлиги, қишлоқ хўжалиги ан'аналари ва миллий қадриятларга содиқлиги билан ажралиб туради[2]
Маҳаллада:
умумта'лим мактаби
тиббиёт пункти
савдо шохобчалари
маданий-ма'рифий муассасалар
фаолият кўрсатади.
Хўжалик ва иқтисодий фаолият
Бахтли МФЙ аҳолиси асосан қуйидаги соҳаларда фаолият юритади:[2]
пахтачилик
ғаллачилик
чорвачилик
сабзавотчилик
кичик тадбиркорлик
Сўнгги йилларда маҳаллада фермер хўжаликлари ва оилавий тадбиркорлик ривожланиб бормоқда.
Маҳалланинг бугунги ривожланиши
Бугунги кунда Бахтли МФЙда инфратузилмани яхшилаш, йўлларни та'мирлаш, ичимлик суви ва электр та'минотини мустаҳкамлаш бўйича ишлар олиб борилмоқда.
Шунингдек:
ёшлар бандлигини та'минлаш
тадбиркорликни ривожлантириш
маҳалла ободончилигини яхшилаш
йўналишларида амалий ишлар амалга оширилмоқда[8]..
Манбалар
- ↑ Гудалов, Миркомил; Акчаэв, Фаррукҳ; Шамшиев, Абдивали; Тиловбоэв, Муҳаммад (2023). „Cлимате Чангес ин тҳе Айдар Арнасой Лаке Сйстем анд Иц Сурроундингс“. Проcеэдингс оф тҳе 2нд Памир Трансбоундарй Cонференcе фор Сустаинабле Соcиэтиэс. СCИТЕПРЕСС - Сcиэнcе анд Течнологй Публиcатионс. 976–979-бет. дои:10.5220/0012935700003882.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 википедия 2.
- ↑ Гудалов, Миркомил; Акчаэв, Фаррукҳ; Шамшиев, Абдивали; Тиловбоэв, Муҳаммад (2023). „Cлимате Чангес ин тҳе Айдар Арнасой Лаке Сйстем анд Иц Сурроундингс“. Проcеэдингс оф тҳе 2нд Памир Трансбоундарй Cонференcе фор Сустаинабле Соcиэтиэс. СCИТЕПРЕСС - Сcиэнcе анд Течнологй Публиcатионс. 976–979-бет. дои:10.5220/0012935700003882.
- ↑ Гудалов, Миркомил; Акчаэв, Фаррукҳ; Шамшиев, Абдивали; Тиловбоэв, Муҳаммад (2023). „Cлимате Чангес ин тҳе Айдар Арнасой Лаке Сйстем анд Иц Сурроундингс“. Проcеэдингс оф тҳе 2нд Памир Трансбоундарй Cонференcе фор Сустаинабле Соcиэтиэс. СCИТЕПРЕСС - Сcиэнcе анд Течнологй Публиcатионс. 976–979-бет. дои:10.5220/0012935700003882.
- ↑ Гудалов, Миркомил; Акчаэв, Фаррукҳ; Шамшиев, Абдивали; Тиловбоэв, Муҳаммад (2023). „Cлимате Чангес ин тҳе Айдар Арнасой Лаке Сйстем анд Иц Сурроундингс“. Проcеэдингс оф тҳе 2нд Памир Трансбоундарй Cонференcе фор Сустаинабле Соcиэтиэс. СCИТЕПРЕСС - Сcиэнcе анд Течнологй Публиcатионс. 976–979-бет. дои:10.5220/0012935700003882.
- ↑ Гудалов, Миркомил; Акчаэв, Фаррукҳ; Шамшиев, Абдивали; Тиловбоэв, Муҳаммад (2023). „Cлимате Чангес ин тҳе Айдар Арнасой Лаке Сйстем анд Иц Сурроундингс“. Проcеэдингс оф тҳе 2нд Памир Трансбоундарй Cонференcе фор Сустаинабле Соcиэтиэс. СCИТЕПРЕСС - Сcиэнcе анд Течнологй Публиcатионс. 976–979-бет. дои:10.5220/0012935700003882.
- ↑ Ҳакимов, Ойбек; Абдухомидович, Фаррукҳ; Шамшиев, Абдивали; Тиловбоэв, Муҳаммад (2023). „Cлимате Чангес ин тҳе Айдар Арнасой Лаке Сйстем анд Иц Сурроундингс“. Проcеэдингс оф тҳе 2нд Памир Трансбоундарй Cонференcе фор Сустаинабле Соcиэтиэс. СCИТЕПРЕСС - Сcиэнcе анд Течнологй Публиcатионс. 976–979-бет. дои:10.5220/0012935700003882.
- ↑ Аноровна, Имомова Дилфуза; Кҳударган, Мавлонов (2023-04-01). „АИДАР-АРНАСОЙ CООКИНГ АРОУНД МУКҲИТГА ЭФФЕCТ“. Интернатионал Жоурнал оф Педагогиcс. 03-жилд, № 04. 42–46-бет. дои:10.37547/ижп/волуме03иссуэ04-07. ИССН 2771-2281.