Bayreuth
Байреутҳ — Германиянинг Бавария ерида жойлашган шаҳар. Юқори Франкония округининг маъмурий маркази. Ушбу шаҳар майдони – 66,92 км2. Аҳолиси – 72 683 киши (2010). Расмий коди – 09 4 62 000.
Байреутҳ | |
|---|---|
| Шаҳар | |
 Герб | |
| 49°56′53″Н 11°34′42″Э / 49.94806°Н 11.57833°Э | |
| Мамлакат | Германия |
| Ер | Бавария |
| Ҳукумат | |
| • Обербургомистр | Бригитте Мерк-Эрбе |
| Майдон | 6,692 км2 (2,584 кв ми) |
| Маркази баландлиги | 340 м |
| Аҳолиси (2010) |
72 683 |
| Вақт минтақаси | УТC+1, ёзда УТC+2 |
| Телефон коди | 0921 ин Теилен 09201, 09209 |
| Почта индекс(лар)и | 95401-95448 |
| Автомобил коди | БТ |
| Расмий коди | 09 4 62 000 |
|
| |
Тарихи
Биринчи марта 1194-йилда Бамберг епископи Отто ИИ ҳужжатида Бавария клиринги сифатида қайд этилган. Агар илгари (1199-йилда) Байреутҳ вилла (қишлоқ) сифатида тилга олинган бўлса, унда 1232-йилда cивитас (шаҳар) тушунчаси биринчи марта битта ҳужжатда қўлланган. Тахминларга кўра, 1200 дан 1230-йилгача Байреутҳ шаҳар мақомини олган. 1248-йилгача шаҳар ҳукмдорлари Андех-Мерания графлари бўлган. Шаҳар маркази бугунги кунгача Бавария марказий майдонининг типик тузилишини сақлаб қолган: марказда муниципал бино, яқинида черков ва юқори қисмида қал’а жойлашган. 1248-йилда шаҳар бурграф Фредерик ИИИ мулкига айланган ва Ҳоҳензоллерн сулоласининг Франкония тармоғига тегишли давлатнинг бир қисмига айланган. 1361-йилда император Карл ИВ бурграф Фредерик В га Байреутҳ ва Кулмбач шаҳарлари учун танга зарб қилиш ҳуқуқини берган.
1421-йилда Байреутҳ географик харитада илк марта пайдо бўлади. Штат бўлинганидан кейин Байреутҳ Кулмбач князлиги таркибига киради. Шаҳар бир неча марта вабо эпидемияси ва урушлардан азият чеккан ва 1430-йилдаҳусситлар уруши пайтида вайрон бўлган. 1528-йилда (Ислоҳот бошланганидан 10 йилдан камроқ вақт ўтгач) Франкониянинг марграфиал минтақалари ҳукмдорлари лютеранликка эътиқод қила бошлайдилар.
1605-йилда бепарволик туфайли келиб чиққан катта ёнғин 251 уйдан 137 тасини вайрон қилган. 1620-йилда вабо авж олади, 1621-йилда яна бир кучли ёнғин бошланади. 1603-йил Кулмбач марграфи (Бранденбург-Кулмбач) Христиан ўз қароргоҳини Байреутҳга кўчиришга қарор қилиши шаҳар тарихидаги бурилиш нуқта бўлган. Ўттиз йиллик уруш туфайли янги пойтахт қурилиши тўхтатилган. Бироқ, кейин шаҳарда ҳаёт одатий ҳолатга қайтган ва барокко услубида кўплаб бинолар қурилган.
Байреутҳнинг олтин даври Пруссия қироли Фредерик Wилгелм И нинг тўнғич қизи ва Буюк Фридричнинг синглиси марграфиня Wилгелмина даврига тўғри келади. Бугунги кунгача сақланиб қолган ва асосан замонавий шаҳар қиёфасини белгилайдиган бир нечта боғлар ва қал’алар қурдирган. Шунингдек, унинг ҳукмронлиги даврида ЮНЕСКО томонидан Жаҳон мероси обекти сифатида тан олинган Марграфиал опера саройи қурилган.
1769-йилда Байреутҳ князлигининг охирги марграфи меросхўрсиз вафот этади ва давлатни яқин атрофдаги Ансбач князлиги қўшиб олади. Байреутҳ пойтахт мақомини йўқотади. Кўп ўтмай, шаҳар ва унинг атрофи Пруссия (1792), кейин Франсия (1806) ва ниҳоят Бавария (1810) провинсиясига айланган.
Географияси
Ҳудуди
Байреутҳнинг ҳудуди км2дир. Денгиз сатҳидан ўртача м баландликда жойлашган.
Демографияси
Манбалар
Ҳаволалар
 |
Викиомборда „Байреутҳ“ мавзуси бўйича медиафайллар бор. |
- Расмий сайти
- Русскиэ в Байройте (Wайбаcк Мачине сайтида 2008-10-16 санасида архивланган)
 | Германия географияси ҳақидаги уşбу мақола çаладир. Сиз уни бойитиб, ЗиёСферага ёрдам бериşингиз мумкин. |