Bekruks sahifasining manbasini koʻrish

'''Bekruks''' yoki '''Mimoza''' ('''Janubiy xoch''' '''Betasi'''; β Cru / β Crucis / Beta Crucis) ― [[Janubiy but|Janubiy Xoch]] yulduz turkumidagi ikkinchi eng yorqin yulduz (Janubiy xoch Alfasi dan keyin) va tungi osmondagi oʻn toʻqqizinchi eng yorqin yulduz. '''Bekruksning''' toʻgʻri nomi Bayer belgisi {{Nobr|β}} va ''Crux'' yulduz turkumining [[Lotin tili|lotincha]] nomidan iborat.

U [[Quyosh|Quyoshdan]] 280 [[Yorugʻlik yili|yorugʻlik yili]] uzoqlikda joylashgan.

1957-yilda nemis astronomi Vulf-Diter Xaynts Beckruksning tarkibiy qismlari bir-biriga juda yaqin boʻlgan, teleskop yordamida aniqlash uchun juda yaqin boʻlgan spektral [[Qoʻshaloq yulduzlar|qoʻshaloq yulduz]] ekanligini aniqladi.

Asosiy komponent β Cru A — bu Beta Sefeid sinfining massiv oʻzgaruvchan yulduzi. Uning massasi quyoshnikidan 16 marta katta, sirt harorati esa {{Nobr|27 000 K}} ga teng.

2021-yilda yulduz haqidagi yangilangan maʼlumotlar eʼlon qilindi, ular Avstraliya, AQSh va Yevropa astronomlari tomonidan 13-yillik kuzatishlar asosida birgalikda olingan. Ushbu maʼlumotlarga koʻra, uning massasi 14,5±0,5 quyosh massasi, yoshi taxminan 11 million yil va konvektiv yadrosi umumiy massaning ~28% ga teng.

Natija astroseysmologiya asosida amalga oshirilgan oʻlchovlarni birlashtirish, yulduzning muntazam harakatlarini oʻrganish va polyarimetriya (yorugʻlik qutblanish yoʻnalishini oʻlchash) orqali olingan. Xususan, astroseysmologik oʻlchovlar yulduz ichida aks etuvchi va yorugʻlik qutblanishida oʻlchanadigan oʻzgarishlarni keltirib chiqaradigan seysmik toʻlqinlarni aniqlashga asoslangan edi. Effektning kichikligini hisobga olgan holda, Gʻarbiy Sidney universitetining ''Siding Spring'' va ''Penrit'' observatoriyalarida oʻrnatilgan Yangi Janubiy Uels universitetida (UNSW) rekord polyarimetri maxsus qurilgan. NASA ning ''WIRE'' va ''TESS'' sunʼiy yoʻldoshlari va 13-yillik ''Yevropa Janubiy Observatoriyasining'' yuqori aniqlikdagi yerga asoslangan spektroskopiyasidan kosmosga asoslangan yorugʻlik intensivligi oʻlchovlari ham qoʻllandi, ular birgalikda yangi maʼlumotlarni taqdim etdi. Bugungi kunga kelib, u yoshi astroseysmologiya<ref>{{veb manbasi |sarlavha=New technique reveals the age of massive Southern Cross star |url=https://phys.org/news/2021-12-technique-reveals-age-massive-southern.html |til=en |vebsayt=phys.org |nashriyot=Science X |sana=2021-12-07 |kirish sanasi =2021-12-12 }}</ref> asosida aniqlangan eng massiv yulduzdir.

Tadqiqotlar ''Nature Astronomy''<ref>{{Статья|title=Polarimetric detection of non-radial oscillation modes in the β Cephei star β Crucis (Abstract)|url=http://dx.doi.org/10.1038/s41550-021-01531-9}}</ref> jurnalida batafsil nashr etilgan.

Yulduz Avstraliya, [[Braziliya]], Yangi Zelandiya, [[Papua Yangi Gvineya|Papua-Yangi Gvineya]] va [[Samoa]] bayroqlarida tasvirlangan.

== Manbalar ==
{{manbalar}}
{{manbalar}}
== Havolalar ==
* {{veb manbasi
 |sarlavha      = MIMOSA
 |work          = Stars
 |url           = http://www.astro.uiuc.edu/~kaler/sow/mimosa.html
 |til           = en
 |kirish sanasi = 2005-11-28
 |arxiv-url     = https://www.webcitation.org/669eIY47P?url=http://stars.astro.illinois.edu/sow/mimosa.html
 |arxiv-sana    = 2012-03-14
 |arxivsana     = 2009-01-09
 |arxivurl      = https://web.archive.org/web/20090109191122/http://www.astro.uiuc.edu//%7Ekaler/sow/mimosa.html
}}
* {{veb manbasi
 |sarlavha       = Beta Crucis
 |work        = Alcyone Ephemeris
 |url         = http://www.alcyone.de/SIT/betacep/SIT003198.htm
 |til=en |kirish sanasi  = 2005-11-28
 |arxiv-url  = https://www.webcitation.org/669eIyvrp?url=http://www.alcyone.de/SIT/betacep/SIT003198.htm
 |arxiv-sana = 2012-03-14
}}
* [https://jumk.de/astronomie/big-stars/becrux.shtml Becrux]{{ref-en}}
[[Turkum:Qoʻshaloq yulduzlar]]
[[Turkum:Chayon - Kentavr OB-assotsiatsiyasi]]
[[Turkum:Bayer ob’ektlari]]
[[Turkum:Beta-sefeidlar]]
[[Turkum:Oq-havorang gigantlar]]
[[Turkum:Janubiy xoch (yulduz turkumi)]]
[[Turkum:Spektral qoʻshaloq yulduzlar]]
[[Turkum:Oʻzgaruvchan yulduzlar]]
[[Turkum:Oq-havorang subgigantlar]]
[[Turkum:Pages with unreviewed translations]]