Bekruks
Бекрукс ёки Мимоза (Жанубий хоч Бетаси; β Cру / β Cруcис / Бета Cруcис) ― Жанубий Хоч юлдуз туркумидаги иккинчи энг ёрқин юлдуз (Жанубий хоч Алфаси дан кейин) ва тунги осмондаги ўн тўққизинчи энг ёрқин юлдуз. Бекрукснинг тўғри номи Баер белгиси β ва Cрух юлдуз туркумининг лотинча номидан иборат.
У Қуёшдан 280 ёруғлик йили узоқликда жойлашган.
1957-йилда немис астрономи Вулф-Дитер Хайнц Беcкрукснинг таркибий қисмлари бир-бирига жуда яқин бўлган, телескоп ёрдамида аниқлаш учун жуда яқин бўлган спектрал қўшалоқ юлдуз эканлигини аниқлади.
Асосий компонент β Cру А — бу Бета Сефеид синфининг массив ўзгарувчан юлдузи. Унинг массаси қуёшникидан 16 марта катта, сирт ҳарорати эса 27 000 К га тенг.
2021-йилда юлдуз ҳақидаги янгиланган маълумотлар эълон қилинди, улар Австралия, АҚШ ва Европа астрономлари томонидан 13-йиллик кузатишлар асосида биргаликда олинган. Ушбу маълумотларга кўра, унинг массаси 14,5±0,5 қуёш массаси, ёши тахминан 11 миллион йил ва конвектив ядроси умумий массанинг ~28% га тенг.
Натижа астросейсмология асосида амалга оширилган ўлчовларни бирлаштириш, юлдузнинг мунтазам ҳаракатларини ўрганиш ва поляриметрия (ёруғлик қутбланиш йўналишини ўлчаш) орқали олинган. Хусусан, астросейсмологик ўлчовлар юлдуз ичида акс этувчи ва ёруғлик қутбланишида ўлчанадиган ўзгаришларни келтириб чиқарадиган сейсмик тўлқинларни аниқлашга асосланган эди. Эффектнинг кичиклигини ҳисобга олган ҳолда, Ғарбий Сидней университетининг Сидинг Спринг ва Пенрит обсерваторияларида ўрнатилган Янги Жанубий Уэлс университетида (УНСW) рекорд поляриметри махсус қурилган. НАСА нинг WИРЕ ва ТЕСС сунъий йўлдошлари ва 13-йиллик Европа Жанубий Обсерваториясининг юқори аниқликдаги ерга асосланган спектроскопиясидан космосга асосланган ёруғлик интенсивлиги ўлчовлари ҳам қўлланди, улар биргаликда янги маълумотларни тақдим этди. Бугунги кунга келиб, у ёши астросейсмология[1] асосида аниқланган энг массив юлдуздир.
Тадқиқотлар Натуре Астрономй[2] журналида батафсил нашр этилган.
Юлдуз Австралия, Бразилия, Янги Зеландия, Папуа-Янги Гвинея ва Самоа байроқларида тасвирланган.
Манбалар
- ↑ „Неw течниқуэ ревеалс тҳе аге оф массиве Соутҳерн Cросс стар“ (эн). пҳйс.орг. Сcиэнcе Х (2021-йил 7-декабр). Қаралди: 2021-йил 12-декабр.
- ↑ {{{заглавие}}}.
Ҳаволалар
- „МИМОСА“ (эн). Старс. 2009-йил 9-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2005-йил 28-ноябр.
- „Бета Cруcис“ (эн). Алcёне Эпҳемерис. 2012-йил 14-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2005-йил 28-ноябр.
- Беcрух(ингл.)