Бернес ҳайкали — совет кино актёри ва қўшиқ ижрочиси, РСФСР Халқ артисти Марк Наумович Бернес ҳайкали. Украинанинг Нежин шаҳрида жойлашган. 2011-йил 13-октабрда очилган. Ҳайкалтарош-Владимир Чепелик. 2017-йил 3-май тунида ўғирланган ва бир кундан кейин синган ҳолда топилган. 2019-йил 9-октабрда тикланган ёдгорлик худди шу жойда ўрнатилди[1].

Тарихи

Нежин театр майдонида ўрнатилган ёдгорлик 2011-йил 12-октабрда — актёр таваллудининг 100-йиллиги муносабати билан очилди. Бундан ташқари, артистнинг юбилейига келиб, майдон қайта қурилди ва қорақарағай хиёбони экилди. Ёдгорлик муаллифи Владимир Чепелик.

Ёдгорлик "Икки аскар" филмидаги кадрни акс эттиради - Аркадий Дзюбин[2] тимсолидаги бронзадан ясалган Бернес тош пойдеворда ўтирибди. Пойдеворда шундай ёзув бор: “Мен сени севаман, ҳаёт!".

2017-йилги Ғалаба куни арафасида, 2-майдан 3-майга ўтар кечаси, рассомнинг бронза фигураси ўғирлаб кетилиб, фақат тош қолди. Ёдгорликнинг йўқолгани ҳақида нежинлик журналист Игор Волосянкин хабар берди ва у шундай деб ёзди: “Ҳар куни бирор-бир сюрприз. Нежинда Марк Бернес ҳайкали ўғирланган. Севимли шаҳар тинч ухлайши мумкин”[3]. Украинанинг Чернигов вилояти полицияси ўғирлик бўйича жиноий иш қўзғатди. Россия Федерацияси Федерация Кенгашининг мудофаа ва хавфсизлик бўйича қўмитаси раисининг биринчи ўринбосари Франс Клинсевич, ўғирлик учун декоммунизация тўғрисидаги қонунни қабул қилган Украина Олий Радаси депутатлари айбдор эканлигини айтди[4]. Бироқ бу баёнот ҳақиқатга зид: аксинча, айнан декоммунизация тўғрисидаги қонун қабул қилингандан кейин Харковда Марк Бернес кўчаси (собиқ Шчорса деб ўзгартирилган) пайдо бўлди.

Орадан бир кун ўтиб, оғирлиги ярим тоннадан ортиқ бўлган шикастланган ёдгорлик шаҳар чеккасида ташландиқ ҳолда топилди. Ёдгорликдан қўл, плаш ва гитаранинг бир қисми синдирилган, аммо бу элементлар металлоломга топширилмаган, балки шунчаки яқин атрофга ташлаб кетилган[5]. Халқ депутати Александр Михайлович Кодола ўзининг Фаcебоокида ёдгорлик қаерда эканлигини ма’лум қилди, кейин эса постни ўчириб ташлади. Йўқолган ёдгорлик ҳақида ма'лумот учун 50 минг гривенгача мукофот тайинланган.

2019-йил 9-октабрда қайта тикланган ёдгорлик асл жойига ўрнатилди[6].

Манбалар

  1. ↑ Пам’ятник Марку Бернесу відкрито в Ніжині. Фоторепортаж Віктора Кошмала (укр.)
  2. ↑ На Украине украли памятник Марку Бернесу
  3. ↑ „В Нежине украли памятник Марку Бернесу“. 2018-йил 17-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 14-июн.
  4. ↑ „Клинцевич назвал виновных в краже памятника Бернесу на Украине“. 2018-йил 17-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 14-июн.
  5. ↑ На Украине нашли в поле похищенный памятник Марку Бернесу
  6. ↑ „У Ніжині встановили відновлений після крадіжки пам'ятник Бернесу (2019-10-09).“. 2019-йил 10-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 14-июн.