Beva qush
Бева қуш (лотинча: Видуа) — бева қушлар оиласига мансуб қушлар туркуми (Видуидаэ). Бу ном кўплаб турдаги эркакларнинг „мотам“ қора ранги туфайли берилган.
| Бева қуш | |
|---|---|
.jpg) | |
| Тип: | Хордалилар |
| Синф: | Қушлар |
| Туркум: | Чумчуқсимонлар |
| Оила: | Бева қушлар |
| Уруғ: | Бева қуш |
| Халқаро илмий номи | |
| Видуа Cувиэр, 1816 | |
Кўпайиши
Бу қушлар уя паразитидир — улар тухумларини уя тўқувчи уяларига қўяди. Баъзи жойларда тўқувчи қушгнинг барча ёки деярли барча уяларига тухумлари „совға қилинади“. Бундан ташқари, бева қушларнинг ҳар бир тури аниқ бир туркумдаги қушларнинг уяларина танлашади.
Тўқувчи жўжаларнинг оғиз бурчакларида сариқ, оқ, кўк рангли осимтачалари мавжуд (баъзи турларида нурни акс эттирувчи, қоронғуда порлаб туради), баъзан қора ҳалқа билан чегараланган, таягда, тилда ва тумшуқ қирраларида қора нуқта ва чизиқлар бўлади. Бундай ранг-баранг оғиз очилганда, у уянинг соясида жуда аниқ кўринади. Ҳар бир турнинг жўжаларида турли хил ранглар ва оғиз безаклари билан ажралиб туради, танадаги яланғоч терининг турли хил ранглари (қизʻиш, жигарранг, қора) ёки қалин пахмоқ билан ажралиб туради. Ажралиб турувчи овз ва бош буруш орқали озуқа сорайди.
Бева қушнинг жўжалари ака-ука ва опа-сингиллар билан бирга ўсади ва уядан чиққандан кейин бир мунча вақт дўстона оилада яшайди. Ёш бевалар ўзларининг асраб олувчи ота-оналарининг овозларини, ҳуштакларини, жарангларини ва бошқа қичқириқларини эслашади. Кейинчалик, этук бўлиб, эркак бевалар бир хил қўшиқларни куйлашади. Урғочилар эса фақат уяларида ўсиб улғайган қушлар каби қўшиқ айтадиган эркакларга учадилар ва кейинчалик фақат ўсган оиласининг туркумидаги қушлар уясига тухум қўйилади.
Таснифлаш
2018-йил феврал ҳолатига кўра, 19 тур жинсга киритилган[1]:
- Видуа cамеруненсис (Гроте, 1922)
- Видуа чалйбеата (Статиус Мüллер, 1776) — Қизилбошли бева қуш
- Видуа cодрингтони (Неаве, 1907)
- Видуа фисчери (Реиченоw, 1882) — Фишер бева қуши
- Видуа фунереа (де Таррагон, 1847) — Оқоёқ бева қуш
- Видуа ҳйпочерина Верреаух & Верреаух, 1856 — Ялтироқ бева қуш
- Видуа интержеcта (Гроте, 1922)
- Видуа ларватиcола Пайне, 1982
- Видуа маcроура (Паллас, 1764) — Домииникан бева қуш
- Видуа маряэ Пайне, 1982
- Видуа нигериаэ (Алехандер, 1908)
- Видуа обтуса (Чапин, 1922)
.jpg)
- Видуа ориэнталис Ҳеуглин, 1870 — Кенгдумли бева қуш
- Видуа парадисаэа (Линнаэус, 1758) — жаннат бева қуши
- Видуа пурпурасcенс (Реиченоw, 1883)
- Видуа рариcола Пайне, 1982
- Видуа региа (Линнаэус, 1766) — Қироллик бева қуши
- Видуа тогоэнсис (Гроте, 1923)
- Видуа wилсони (Ҳартерт, 1901) — Вилсон бева қуши
Адабиётлар
- Акимушкин И. И. Ҳайвонлар дунёси: Қушлар. Балиқлар, амфибиялар ва судралиб юрувчилар. — 4-нашр, Рев. ва қўшимча — М. : „Фикр“, 1998. — 445 [1] б.: касал. — С. 251-253. — ИСБН 5-244-00803-Х.