Biometrik qulf

Биометрик қулф — биометрик аутентификацияга асосланган электрон қулф бўлиб, яъни бармоқ излари каби биометрик параметрлар билан шахсни тасдиқлаш имконини беради.

Биометрик қулфлар янги технологияларни фаол жорий этаётган мамлакатларда, биринчи навбатда, Жанубий Кореяда кенг тарқалган. Бармоқ изи қулфларининг етакчи ишлаб чиқарувчилари қаторида Жанубий Кореянинг Самсунг ва иРево (Гатеман бренди) бор, уларни 2007-йилда финландиялик Асса Аблой сотиб олган.

Биометрик параметрлар

Аутентификация (шахсни тасдиқлаш) учун ишлатилиши мумкин бўлган жуда кўп биометрик параметрлар мавжуд, уларнинг орасида энг кенг тарқалганлари:

• Бармоқ излари;
• Кўзнинг рангдор пардаси;
• Кўзнинг тўр пардаси;
• Кўзнинг олд қисмидаги томирларнинг тасвири;
• Овоз.

Аутентификациянинг энг кенг тарқалган усули — бармоқ излари; аксарият биометрик қулфларнинг иши уларни таниб олишга асосланган.

Аутентификация механизми

Биометрик қулф механизмининг консептуал хусусияти шундаки, унда автоматик равишда кичик хатолик эҳтимоли мавжуд.

Кодли қулф фойдаланувчи киритган кодни унинг хотирасида сақланган код билан таққослайди ва бу икки (одатда кичик) белгилар кетма-кетлиги мос келганда платформага кириш имконини беради, ёки мос келмаса, фойдаланувчи платфромага кира олмайди. Калитли анъанавий қулф ҳам худди шу тарзда ишлайди, бу ерда утентификация механизмисилиндр ёки диск жойлашувининг  нисбатан оддий комбинацияси ишлатилади.

Улардан фарқли ўлароқ, биометрик қулф мураккаб тузилмаларни таҳлил қилади. Шунинг учун, биометрик қулф камдан-кам ҳолларда тўғри калитни қабул қилмаслиги мумкин (тўғри бармоқ изи тақдим этилганда очилмайди) ёки нотўғри калитни қабул қилиши мумкин (бошқа одамнинг бармоқ изи тақдим этилганда очилади).

Биометрик қулф таҳлил сифатини баҳолаш учун махсус параметрлар қўлланади:

• СРД (сохта рад даражаси) қулфнинг керакли калит тақдим этилганда, яъни эгасининг ўзи олдида очилмаслиги эҳтимолини кўрсатади.
• СҚД (Сохта Қабул Даражаси) бошқа бир калит тақдим этилганда қулфнинг очилиши эҳтимоллигини кўрсатади.

Хато эҳтимоли одатда фоизнинг бир қисмини ташкил қилади, бундан ташқари, СРД одатда СДҚдан юқори бўлади, яъни биометрик қулф, агар шубҳа туғилса, бегона одамларга рухсат беришдан кўра эгасига очилмаслигини афзал кўради. Бу эса биометрик қулфларни етарлича ишончли қилади. Машҳур Самсунг қулфларининг хато даражаси СРД 0,01% ва СҚД 0,001% ни ташкил қилади. Қулфнинг мураккаблигини ошириш СҚДни пасайтиради ва шу билан бирга СРДни оширади, чунки кескин қоидаларга мувофиқ ишлайдиган қулф кўпинча ҳатто ўз эгасига ҳам кириш имконини бермайди. Мисол учун, Гатеман қулфларининг СҚД кўрсаткичи 0,0000014% ва СРД 2,1%ни ташкил қилади.