Ziyosfera

Black hat

Блаcк Ҳат Ҳаcкер (талаффузи: Блек ҳет ҳакер) — ўз фойдаси учун ёки ёмон ниятда компютер хавфсизлиги тизимини ишғол қилувчи бузғунчи хакер[1].

Келиб чиқиши

Бу атаманинг келиб чиқиши кўпинча хакерлик маданияти назариётчиси Ричард Сталлманга (гарчи у яратганини инкор эца ҳам)[2] таъмирлашни талаб қилувчи компютер тизимларидаги заифликларга эътибор қаратиш орқали эксплуатация қилувчи хакерда ҳимоя қилувчи оқ қалпоқли хакерлар билан таққослашга боғлиқдир[3]. Қора/оқ шляпа терминологияси Америка маданиятига оид ғарб жанрида пайдо бўлган. Бунда қора ва оқ шляпалар мос равишда ёмон ва яхши қаҳрамон ковбойларни англатади. Шунингдек, яхшилик ва ёмонликнинг қарама-қаршилигига ҳам ўхшаши табиий ҳолатдир[4].

"Блаcк ҳат" хакерлар — кўпинча оммавий маданиятда тасвирланган стереотипик ноқонуний хакерлик гуруҳлари ва „компютер жиноятчиси“ терминида жамоатчилик қўрқадиган барча нарсаларнинг тимсолидир[5]. Блаcк ҳат хакерлар баъзи нозик маълумотларни йўқ қилиш, ўзгартириш ёки ўғирлаш, тизимларни рухсат этилган тармоқ фойдаланувчилари учун яроқсиз қилиш мақсадида тизимларга бузиб киришади[6][7].

„Wҳите ҳат“ хакерлардан фарқли ўлароқ, қора шапкали хакерлар умумий ва стандартлаштирилган тизим ёки ички тартибга эга эмас[8][9]. Бироқ, ташкилотнинг баъзи шакллари мавжуд. Блаcк ҳат қўнғироқ марказлари ва зарарли дастурлар сотувчилар шулар жумласидандир.

Тарихи

Агар янгиликларни томоша қилсангиз ва технологиядан хабардор бо'лсангиз, сиз хакер нима эканлигини биласиз, лекин хакерлар Блаcк ҳат, Wҳите ҳат ва Грей ҳат деб номланувчи турли тоифаларга киришини тушунмаслигингиз мумкин. Бу атамалар 1950-йилларнинг г'арбий қисмида топилган ранг кодлаш схемасидан келиб чиққан бо'либ, бу ерда ёмон одамлар қора шляпа кийган ва яхши одамлар оқ ёки бошқа очиқ рангларда бо'лган.

Қора шлапалик хакерлар компютер тармоқларига ёмон ният билан кирадиган жиноятчилардир. Шунингдек, улар файлларни ё'қ қиладиган, компютерларни гаровда ушлаб турадиган ёки пароллар, кредит карта рақамлари ва бошқа шахсий ма'лумотларни о'г'ирлайдиган зарарли дастурлар ишлаб чиқаришлари мумкин.

Бузг'унчилик ҳукуматлар учун разведка ма'лумотларини йиг'ишнинг асосий воситасига айланган бо'лса-да, қора қалпоқли хакерлар осон пул топиш учун ёлг'из ёки уюшган жиноятчилик ташкилотлари билан ишлашлари одатий ҳолдир. 2017-йил май ойида чиқарилган WаннаCрй то'лов дастури бунга мисолдир. Чиқарилган дастлабки икки ҳафта ичида у 150 та мамлакатда 400 000 га яқин компютерни юқтирган. Яхшиямки, хавфсизлик бо'йича мутахассислар WаннаCрй дастури пайдо бо'лганидан кейин бир неча кун ичида шифрни очиш воситаларини чиқардилар ва уларнинг тезкор жавоб бериш вақти товламачилик то'ловларини тахминан 120 000 долларгача чеклаб қо'яди. Бу мумкин бо'лган юкнинг 1 фоизидан бир оз ко'проқ[10].

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ Силиc, Марио; Лоwрй, Паул Бенжамин (2019-09-04). „Бреакинг Бад ин Cйберспаcе: Ундерстандинг wҳй анд ҳоw Блаcк Ҳат Ҳаcкерс Манаге тҳеир Нервес то Cоммит тҳеир Виртуал Cримес“. Информатион Сйстемс Фронтиэрс. 23-жилд, № 2. 329–341-бет. дои:10.1007/с10796-019-09949-3. ИССН 1387-3326.
  2. ↑ Ласкоw. „Тҳе Cоунтеринтуитиве Ҳисторй оф Блаcк Ҳац, Wҳите Ҳац, Анд Виллаинс“. Атлас Обсcура (2017-йил 27-январ). — „Ин эарлй ҳаcкинг cирcлес, тҳере wас а wҳоле сепарате терм то рефер то малиcиоус ҳаcкинг: тҳосе пеопле wере cаллед cраcкерс. Аcросс тҳе интернет, Ричард Сталлман, wҳо фоундед тҳе ГНУ Прожеcт анд Фреэ Софтwаре Фоундатион, ис офтен cредитед wитҳ cоининг тҳе терм 'блаcк ҳат' ҳаcкер, бут ҳе сайс тҳат’с нот cорреcт. 'И ҳаве невер усед тҳе термс 'Х-ҳат ҳаcкер' беcаусе И режеcт тҳе усе оф 'ҳаcкинг' то рефер то бреакинг сеcуритй,' ҳе сайс. Wҳере дид тҳе терм cоме фром тҳен? 'И дон'т кноw wҳере,' ҳе сайс.“. 2018-йил 29-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 29-июн.
  3. ↑ О'Бриэн, Маракас, Жамес, Георге. Манагемент Информатион Сйстемс. Неw Ёрк, НЙ: МcГраw-Ҳилл/ Ирwин, 2011 — 536–537-бет. ИСБН 978-0-07-752217-9. 
  4. ↑ Wилҳелм, Тҳомас. Нинжа Ҳаcкинг: Унcонвентионал Пенетратион Тестинг Таcтиcс анд Течниқуэс. Элсевиэр, 2010 — 26–7-бет. ИСБН 9781597495899. 
  5. ↑ Мооре, Роберт. Cйберcриме: Инвестигатинг Ҳигҳ-Течнологй Cомпутер Cриме, 1ст, Cинcиннати, Оҳио: Андерсон Публишинг, 2006. ИСБН 978-1-59345-303-9. 
  6. ↑ „Ҳере Аре Тҳе Топ 5 Ҳаcкерс Аррестед ин 2016“. Течwорм.нет.
  7. ↑ Филиол, Эриc; Мерcалдо, Франcесcо; Сантоне, Антонелла (2021). „А Метҳод фор Аутоматиc Пенетратион Тестинг анд Митигатион: А Ред Ҳат Аппроач“. Проcедиа Cомпутер Сcиэнcе (инглизча). 192-жилд. 2039–2046-бет. дои:10.1016/ж.проcс.2021.08.210.
  8. ↑ Силиc, Марио; Лоwрй, Паул Бенжамин (Април 2021). „Бреакинг Бад ин Cйберспаcе: Ундерстандинг wҳй анд ҳоw Блаcк Ҳат Ҳаcкерс Манаге тҳеир Нервес то Cоммит тҳеир Виртуал Cримес“. Информатион Сйстемс Фронтиэрс (инглизча). 23-жилд, № 2. 329–341-бет. дои:10.1007/с10796-019-09949-3. ИССН 1387-3326.
  9. ↑ Риc Мессиэр. CЕҲ в11 Cертифиэд Этҳиcал Ҳаcкер Студй Гуиде, 2021. ИСБН 9781119800286. Қаралди: 2022-йил 15-июн (2021-йил 27-октябрда асл нусхадан архивланган). 
  10. ↑ Касперскй „Wҳат ис а Блаcк-Ҳат ҳаcкер?“. Касперскй.cом. Қаралди: 15-июн 2022-йил. 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Black_hat" dan olindi