РАФга тегишли Боэинг Э-3 Сентрй

Боэинг Э-3 Сентрй – Америка Қўшма Штатлари Ҳаводан эрта огоҳлантириш ва назорат қилиш (Аирборне Эарлй Wарнинг анд Cонтрол (АЭW&C)) самолёти. У АҚШ, Буюк Британия, Франсия, Саудия Арабистони ва НАТО ҳаво мудофаа кучларида барча об-ҳаво шароитида кузатув, қўмондонлик, назорат ва алоқа миссияларида қўлланади. Жами 68 дона ишлаб чиқарилгандан сўнг ишлаб чиқариш 1992 йилда якунланди[1][2].

Ривожланиш

1965 йил июн ойида Америка Қўшма Штатлари Ҳарбий-ҳаво кучлари (АҚШ) ЭC-121 Wарнинг Стар самолётини алмаштириш учун замонавий об-ҳаво радарлари билан жиҳозланган ҳаводан эрта огоҳлантириш ва назорат қилиш тизимини ишлаб чиқди, у паст учадиган ҳаво платформаларини ва ҳатто ердаги нишонларни аниқлашга қодир. мавжуд тизимлар ер акс-садоси туфайли аниқлай олмади, тизимни ишлаб чиқиш учун техник-иқтисодий асослаш бошланди. Шу нуқтаи назардан, Боэинг, Дуглас Аирcрафт Cомпанй ва Лоcкҳеэд билан шартномалар имзоланди, аммо Лоcкҳеэд билан шартнома 1966 йил июл ойида бекор қилинди. 1967 йилда Wестингҳоусе Элеcтриc ва Ҳугҳес Аирcрафт компаниялари рақобатлашадиган янги самолётнинг радарини ишлаб чиқиш бўйича параллел дастур бошланди. 1968 йилда ўзгартирилган ЭC-121Қда дизайнни текшириш синовлари ўтказилаётганда Гроунд Радар Течнологй дастури (Оверланд Радар Течнологй (ОРТ) У деб номланган[3][4]. Уэстингхауснинг радар антеннасидан танлов натижаларидан қатъий назар фойдаланишга қарор қилинди. Биринчи иккита тизим синов самолётларида ўрнатилди ва синовлар 1972 йил март ойида бошланди ва 1972 йил июл ойида якунланди[3]. Wестингҳоусе Белл Лабс 'Гарднер Фох’дан кейин Фох Пҳасе Шифтер сифатида ҳам танилган юқори қувватли РФ фаза ўзгартиргичларининг дизайни асосида яратилди.

Моделлар

Люксембург нишони билан НАТО Э-3.
Боэинг Э-3 „Сентрй“
ЭC-137Д
ЖТ3Д двигателли иккита прототипли АWАCС самолёти. Бирига Wестингҳоусе, иккинчисига Ҳугҳес радарлари ўрнатилган. Кейинчалик, иккаласи ҳам ТФ33 двигателларини ўрнатиш орқали Э-3А стандартига айлантирилди.
Э-3А
ЖТ3Д двигателлари ва АН/АПЙ-1 радарлари билан жиҳозланган ишлаб чиқариш модели. УСАФ учун 25 дона ишлаб чиқарилгандан сўнг у Э-3Б стандартига айлантирилди. У НАТО учун 18 та ТФ33 двигатели ва Саудия Арабистони учун 5 та CФМ56 двигатели билан ишлаб чиқарилган.
КЕ-3А
Булар АWАCС эмас, балки CФМ56 двигателли танкер самолётлари. Саудия Арабистони учун 8 дона ишлаб чиқарилган.
Э-3Б
Э-3А нинг янгиланган версияси. 24 та самолёт конвертация қилинди.
Э-3C
АН/АПЙ-2 денгиз радарлари ва тизимни янгилашдан иборат ишлаб чиқариш модели. 9 дона ишлаб чиқарилган. НАТОнинг Э-3А самолётлари номи ўзгартирилмаган бўлса-да, ушбу моделга кўтарилди.
ЖЕ-3C
Боэинг томонидан синов мақсадларида фойдаланиладиган Э-3А. Кейинчалик у Э-3C деб белгиланди.
Э-3Д
РАФ учун ишлаб чиқарилган CФМ56 двигателли Э-3C модели Британия Сентрй АЭW.1 модификация пакетига ҳам қўлланган. 7 дона ишлаб чиқарилган.
Э-3Ф
Франсия ҳаво кучлари учун ишлаб чиқарилган, CФМ56 двигатели ва французлар томонидан қилинган баъзи модификациялари билан Э-3C модели 4 дона ишлаб чиқарилган.
Э-3Г
УСАФ Блок 40/45 модификациялари ва ҳаво платформасини модернизация қилиш (Аирфраме Модернизатион Програм (АМП)).
Сентрй АЭW.1
Британия Э-3Дларига берилган белги.

Яна қаранг

Бериэв А-50

Манба

  1. ↑ „Фаcцҳеэт : Э-3 СЕНТРЙ (АWАCС) : Э-3 СЕНТРЙ (АWАCС)“. Унитед Статес Аир Форcе (1 майıс 2006). 1 аğустос 2013да асл нусхадан архивланган.
  2. ↑ „Боэинг Интегратед Дефенсе Сйстемс - Аирборне Wарнинг анд Cонтрол Сйстем (АWАCС)“. Боэинг Интегратед Дефенсе Сйстемс. 28 аралıк 2012да асл нусхадан архивланган.
  3. ↑ 3,0 3,1 „АWАCС то Бридге тҳе Течнологиcал Гап“. Аир Университй. 3 аралıк 2013да асл нусхадан архивланган.
  4. ↑ Давиэс 2005, п.2.