Борис Ермилович Тихомолов (1913-йил 28-июн, Боку — 1991-йил 17-декабр, Тошкент) — совет ёзувчиси, 17-авиация дивизиясининг 750-авиацион полкининг учувчиси. Узоқ масофали авиация (УМА), гвардия маёри, Совет Иттифоқи Қаҳрамони.

Борис Ермилович Тихомолов
Шахсий маълумотлари
Таваллуди 1913-йил 28-июн
Боку, Россия империяси
Вафоти 1991-йил 17-декабр (78 ёш)
Тошкент, Ўзбекистон
Фуқаролиги Sovet Ittifoqi СССР
Унвони
Жанглари Улуғ Ватан Уруши
Мукофотлари

Биографияси

1913-йил 28-июнда Бокуда туғилган, етим. Болалар уйида тарбияланган. Денгизчи Ермил Тихомоловнинг оиласи томонидан асраб олинган.

1918-йилда оила Бокуни тарк этиб, Россия шаҳарларини кезиб, Тошкентга жойлашган.

1933-йилда Балашовда Фуқаролик ҳаво флотининг (ФҲФ) 3-қўшма учувчилар ва авиация техник мактабини тугатган. Тошкентдаги Фуқаролик ҳаво флотида учувчи бўлиб ишлаган. Ҳаво орқали йўловчилар, юклар, почта ташиган. 1939-йилдан КПСС (б)/КПСС аъзоси ҳисобланади.

1942-йил апрелдан Қизил Армияда хизмат қилган. 1942-йил апрелдан бери Улуғ Ватан уруши жангларида хизмат қилган. 1942-йил августга келиб, 750-чи авиация полкининг учувчиси (17-авиация дивизияси, УМА), капитан Борис Тихомолов душман чизиғи орқасида жойлашган ҳарбий-саноат марказлари ва муҳим об’ектларни бомбардимон қилиш учун йигирма беш марта парвоз қилган. Смоленск, Орша, Витебск, Брянск, Харков, Курск, Воронеж, Берлин ва Кенигсбергдаги немис саноат об’ектларига аэродромлар, темир йўл кесишмалари, эшелонлар, душман қўшинлари тўпланган тунги бомбали зарбаларни берган.

1942-йил декабр ойида Берлинни бомбардимон қилиш вазифасини муваффақиятли бажаргани учун унга Совет Иттифоқи Қаҳрамони унвони берилди. СССР Олий Кенгаши Президиумининг 1942-йил 31-декабрдаги „Қизил Армия узоқ масофали авиациясининг қўмондонлик таркибига Совет Иттифоқи Қаҳрамони унвонини бериш тўғрисида“ги Фармони билан „Қўмондонликнинг немис босқинчиларига қарши кураш фронтидаги жанговар вазифаларини намунали бажаргани ҳамда бир вақтнинг ўзида кўрсатган жасорати ва қаҳрамонлиги учун“ Ленин ордени ва „Олтин юлдуз“ медали билан Совет Иттифоқи Қаҳрамони унвони билан тақдирланган[1]. 1943-йил 12-майдан 27-июлгача 18-гвардия узоқ масофали авиация полкининг эскадрон командири бўлган. 1943-йил ноябр-декабр ойларида гвардия маёри бошқа экипажлар билан биргаликда Гитлерга қарши коалиция ҳукуматлари раҳбарларининг Теҳрон конференциясида (1943-йил 28-ноябр — 1-декабр) хизмат қилган. 1944-йил июндан 24-гвардия узоқ масофали авиация полкининг эскадрон командири бўлган. 1945-йил 16-апрелда Берлин операциясида қатнашган. Уруш йилларида жами 212 марта парвоз қилган.

1945-йилда гвардия маёри захирага ўтказилган. СССР Вазирлар Совети ҳузуридаги Геодезия ва картография Бош бошқармасида учувчи-инструктор бўлиб ишлаган.

Тошкент шаҳрида яшаган. 1991-йил 17-декабрда вафот этган. Тошкентдаги Ҳарбий қабристоннинг Қаҳрамонлар хиёбонига дафн этилган.

Адабий фаолият

СССР Ёзувчилар уюшмаси аъзоси бўлган. Унинг биринчи ҳикояси 1950-йилда пайдо бўлган. Кейин беш йиллик танаффусдан сўнг яна адабий фаолиятга киришди — унинг ҳикоялари, очерклари, танқидий мақолалари турли газета ва журналларда чиқа бошлади. Унинг „Сапар-ботир“ ҳикояларининг биринчи китоби 1958-йилда Москвада, Детгизда нашр этилган. Ушбу кичик тўпламда ёзувчи Б. Й. Тихомоловнинг „томири“, унинг Ўрта Осиё қаттиқ табиатини, жасур учувчиларни лирик ва ихчам тарзда чизиш қобилияти намоён бўлган. Адабий ижодда у ҳаётдаги иккинчи истеъдодини топди. Адабиётга фақатгина кўпни кўрган, шунинг учун хотираларга юзланган тажрибали шахс сифатидагина эмас, балки дунёга ўз кўзи билан қарайдиган, ёш китобхон билан суҳбатлашиш қобилиятига эга ижодкор сифатида келган.

„Осмон романтикаси“ автобиографик трилогиясида у болалик ва ёшликдан бошлаб, Улуғ Ватан уруши йилларигача бўлган учувчилик касбига бўлган йўлини тасвирлаб берган[2].

Мукофотлари

Ижодлари

  • Довул орқали [Ҳикоялар]. — Краснодар: Китоб нашриёти, 1959-йил.
  • „Кряка“ [Қисса]. — Москва: Детгиз, 1960-йил.
  • „Сапар Ботир: Учувчининг ҳикоялари“. — Москва: Детгиз, 1962-йил.
  • Тўрғайлар [Ҳикоялар]. — Москва, 1962-йил.
  • Жасорат [Ҳикоялар]. — Краснодар: Китоб нашриёти, 1963-йил.
  • Осмонда [Қисса]. — Краснодар: Китоб нашриёти, 1968-йил.
  • УМА қанотларида [Хотиралар]. — Москва: Ҳарбий нашриёт, 1970-йил.
  • Осмон ёнмоқда. — Краснодар: Китоб нашриёти, 1979-йил.
  • Осмон романтикаси. — Тошкент: Адабиёт ва санъат нашриёти, 1983-йил.
  • Кардинал қарор [Иншолар ва ҳикоялар тўплами]. — Нукус: Қорақалпоғистон, 1985-йил.
  • Бир сониянинг нархи. — Тошкент: Ёш гвардия, 1988-йил.

Манбалар

Ҳаволалар