Boris Yeltsin
Борис Николаевич Елцин (русча: <пҳонос филе="ру-Борис Николаевич Елцин.огг">Борис Николаевич Ельцин</пҳонос>; 1-феврал, 1931 — 23-апрел, 2007) Россия Федерациясининг биринчи президенти бўлган (1991—1999-йиллар мобайнида).
| |
| Мансабда бўлган йиллари 10-июл 1991 – 31-декабр 1999 | |
| Ёрдамчи(лар) | Виктор Черномирдин Сергей Кириенко Евгений Примаков Сергей Степашин Владимир Путин |
|---|---|
| Кейинги президент | Владимир Путин |
|
Таваллуди |
1-феврал 1931-йил Бутка, Свердловск, РСФСР, ССРИ |
| Вафоти | 23-апрел 2007-йил (76 ёшда) Москва, Россия |
| Сиёсий партия | КПСС (1990-гача) Мустақил |
| Турмуш ўртоғи | Наина Елцина |
| Имзо | |
Деҳқон оиласида туғилган. Урал (Свердловск) политехника институтини тугатган (1955). 1955-йилдан қурилиш ташкилотларида ишлаган. 1963-йилдан Свердловск уйсозлик комбинатида бош муҳандис, директор. 1968-йилдан КПСС Свердловск вилоят қўмитаси қурилиш бўлими мудири, котиби. 1976-йилдан Свердловск вилоят қўмитасининг биринчи котиби, 1985-йилдан КПСС МК котиби, КПСС Москва шаҳар қўмитаси биринчи котиби. 1986-йилдан КПСС МК Сиёсий бюроси аъзолигига номзод. МКнинг 1987-йил октябр Пленумидаги танқидий чиқишидан сўнг Москва шаҳар қўмитаси биринчи котиблигидан олиб ташланди, сўнг КПСС МК Сиёсий бюросидан чиқарилди; СССР Давлат қурилиш қўмитаси раисининг биринчи ўринбосари — СССР вазири этиб тайинланди. 1989-йили демократик кучлар кўмагида СССР халқ депутати этиб сайланди. 1990-йил КПСС сафидан чиқди. 1990—91 йларда РСФСР Олий Кенгаши раиси. 1991-йил июндан 2000-йилгача Россия Федерацияси президенти. 1991-йил августда Фавқулодда ҳолат бўйича давлат қўмитаси фаолиятига қаршилик кўрсатишга бошчилик қилди. 1991-йил декабрда Украина ва Беларус раҳбарлари билан бирга СССРнинг тугатилганлиги ва МДҲнинг тузилганлиги тўғрисидаги Белая Вежа пушчаси битимини имзолади. 1999-йил 31-декабрида Россия Федерацияси президенти лавозимидан муддатидан илгари истеъфога чиқди. „Мавжуд масала юзасидан дил изҳори“ (1990), „Президент хотиралари“ (1994) китоблари муаллифи[1].
Елцин ҳукумат тепасига СССР бўлинганда келди. 1991-йил 12-июнида у 57% овоз билан РСФСР президенти қилиб сайланди. Бироқ бундан кейин бўлган иқтисодий ва сиёсий бўҳронлар туфайли Елцин аввалбошдаги шуҳратини йўқотди. Елцин даври коррупсия, иқтисодий инқироз ва жиддий сиёсий ҳамда ижтимоий муаммолар даври бўлди. Муҳлати охирига келиб Елциннинг рейтинги 2% атрофида эди[2].
Елцин мамлакат иқтисодиётини эркин бозор шаклига келтириш учун нархлар либерализацияси ва хусусийлаштириш дастурларини бошлаб юборди. Коррупсия ва бошқа факторлар туфайли миллий бойликнинг катта қисми кичик доирадаги одамлар қўлига тушиб қолди[3].
2000-йил бўсағасида Елцин истеъфога чиқаётганини эълон қилиб, президентликни Владимир Путинга топширди.
Борис Елцин 2007-йилнинг 23-апрелида юрак етишмовчилигидан вафот этди[4].
Манбалар
- ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил
- ↑ Трансcрипц оф 'Инсигҳтъ он CНН (Wайбаcк Мачине сайтида 2017-11-07 санасида архивланган)(ингл.)
- ↑ Руссиаъс Cоллапсе (Wайбаcк Мачине сайтида 2007-09-27 санасида архивланган)(ингл.)
- ↑ Елсин умер от остановки сердса(рус.)
Ҳаволалар
- Борис Елцин мемуарлари (рус.)