Боулдер — АҚШнинг Cолорадо штатининг Боулдер округидаги шаҳар ва аҳоли гавжум муниципалитетидир. 2020-йилги Америка Қўшма Штатлари аҳолини рўйхатга олишда шаҳар аҳолиси 108,250 кишини ташкил этди, бу Cолорадодаги энг зич жойлашган 12-шаҳарга айланди. Боулдер Боулдер округининг асосий шаҳри, CО Метрополитан статистик ҳудуди ва Фронт Ранге Урбан Cорридорнинг муҳим қисмидир.

Боулдер, Cолорадо
Асосий шаҳар
Skyline of Boulder, Colorado
Мамлакат АҚШ
{{{минтақа_тури}}} Боулдер округи
Ҳукумат
 • Маёр Аарон Броcкетт
Асос солинган 1858 ас Боулдер Cитй, Н.Т.
Майдон 70,877 км2 (27,366 кв ми)
Аҳолиси
 (2020)
108,250
Зичлиги 4,112 киши/км2
Вақт минтақаси УТC-07:00 (МСТ)
Почта индекс(лар)и 80301-80310, 80314, 80321-80323, 80328, 80329
ГНИС 178680

Боулдер Қояли тоғларнинг этакларида, денгиз сатҳидан 5,430 фут (1,655 м) баландликда жойлашган[1][2]. Боулдер Cолорадо штати пойтахти Денвердан 25 миля (40 км) шимоли-ғарбда жойлашган[3].

Тарихи

1861-йил 7-ноябрда Cолорадо Бош Ассамблеяси Cолорадо университетини Боулдерда жойлаштириш тўғрисида қонун қабул қилди[4]. 1875-йил 20-сентябрда CУ кампусидаги биринчи бино (Олд Маин) учун биринчи тамал тоши қўйилди. Университет 1877-йил 5-сентабрда расман очилди[5].

1907-йилда Боулдер салоонга қарши қарор қабул қилди[6]. Штат бўйлаб тақиқ 1916-йилда Cолорадода бошланган ва 1933-йилда миллий тақиқнинг бекор қилиниши билан якунланган[7].

Боулдер, 1900-йил

Географияси

Боулдер шаҳри Боулдер водийсида жойлашган бўлиб, у ерда Қояли тоғлар Буюк текисликларга уланиб кетган. Флатиронлар, тоғ этакларида чўкинди тошдан ясалган плиталар, шаҳарнинг ғарбий қисмида жойлашган. Флатиронлар Боулдернинг кенг тан олинган рамзидир[8].

Боулдердаги куз


2020-йилги Америка Қўшма Штатлари аҳолини рўйхатга олишда шаҳарнинг умумий майдони 17,514 акр (70.877 км2) эканлиги айтилган. Шу жумладан 664 акр (2.689 км2) майдон сувдан иборат.

40-параллел (40 даража шимолий кенглик) Боулдер орқали ўтади ва бугунги кунда Баселине Роад сифатида осонгина тан олиниши мумкин.

Боулдер Флагстафф тоғи остидаги кенг ҳавзада, континентал бўлинишдан атиги бир неча мил шарқда ва тахминан Денвердан 25 миля (40 км) шимоли-ғарбда жойлашган. Арапаҳоэ музлиги шаҳар марказидан оқиб ўтувчи Боулдер Cреэк билан бирга шаҳарни сув билан таъминлайди[9].

Денвер халқаро аэропорти 45 миля (72 км) Боулдердан жануби-шарқда қурилган[10].

Ҳукумат Боулдер атрофидаги очиқ майдонни сақлаб қолиш Америка Қўшма Штатлари Конгресси томонидан 1,800 акр (7.3 км2) ажратишни маъқуллаш билан бошланди.

Ўшандан бери Боулдер назорат остида шаҳарни кенгайтириш сиёсатини қабул қилди. 1959-йилда шаҳар сайловчилари „Мовий чизиқ“ шаҳар уставига ўзгартиришни маъқулладилар, бу шаҳар сув хизматини тоғ фонини ривожланишдан ҳимоя қилиш учун 5,750 фут (1,750 м) паст баландликда чеклаб қўйди. 1967-йилда шаҳар сайловчилари шаҳар кенгайишини олдини олиш мақсадида очиқ майдонларни сотиб олиш учун махсус савдо солиғини тасдиқладилар. 1970-йилда Боулдер келажакда раёнлаштириш, транспорт ва шаҳарсозлик қарорларини белгилайдиган „кенг қамровли режа“ ни яратди. Аҳолининг тоғларга қарашларини сақлаб қолиш умидида, 1972-йилда шаҳар янги қурилган биноларнинг баландлигини чекловчи қарор қабул қилди. 1974-йилда Тарихий Муҳофаза қилиш кодекси ва 1976-йилда уй-жой қурилишини бошқариш тўғрисидаги қарор (Дания режаси) қабул қилинган[11][12].

Боулдер қиш мавсумидаги кўриниши

Ўсишни самарали бошқариш уй-жой нархининг тез ўсишига олиб келди, ўртача уй нархи 2010-йилдан 2015-йилгача бўлган даврда 60 % га ўсиб, 648 200 долларга етди[13].

Иқлими

Боулдер, Cолорадо
Климатограмма
Й
Ф
М
А
М
И
И
А
С
О
Н
Д
 
 
0.8
 
 
47
22
 
 
1
 
 
48
22
 
 
2
 
 
57
29
 
 
3.1
 
 
63
35
 
 
3.2
 
 
71
43
 
 
2
 
 
83
51
 
 
1.8
 
 
88
57
 
 
1.7
 
 
86
56
 
 
2.1
 
 
79
48
 
 
1.6
 
 
66
37
 
 
1.2
 
 
55
28
 
 
0.8
 
 
46
21
Ўртача максимал ва минимал ҳарорат (°C)
Ёғин миқдори (мм)

Боулдер штатнинг ко'п қисмига хос бо'лган мо''тадил иқлимга эга ва ҳар йили қуёшли кунлардан иборат. Кöппен иқлим таснифига ко'ра, шаҳар ярим қурғоқчил (Кöппен БСк) ёки нам субтропик (Кöппен Cфа) ҳисобланади, чунки у йиллик ёғингарчиликнинг нисбатан юқорилиги ва ўртача ҳарорат 32 °Ф (0 °C) даражадан юқори бўлгани сабабли ёғингарчилик чегарасига яқин жойлашган[14][15][16][17]. Қиш шароити одатда юмшоқдан вақти-вақти билан қаттиқ совуқгача ўзгариб туради, энг юқори ҳарорат 40 ° Ф (7-9°C)[18].

Боулдер иқлими
Кўрсаткич Ян Фев Март Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ной Дек Йил
Мутлақ максимал, °C 23 26 32 31 35 40 40 39 38 32 27 24 40
Мутлақ минимал, °C −36 −33 −25 −19 −8 −7 4 4 −9 −19 −24 −31 −36
Ёғингарчилик меъёри, мм 21 25 51 77 82 50 46 43 53 41 30 21 540

Демографияси

Аҳоли ўсиш тарихи
Йил Аҳоли %±
1870343—
18803 0697 948%
18903 33085%
19006 150847%
19109 539551%
192011 006154%
193011 22320%
194012 958155%
195019 999543%
196037 718886%
197066 870773%
198076 685147%
199083 31286%
200094 673136%
201097 38529%
2020108 250112%
АҚШ аҳолисини ро'йхатга олиш

Боулдер — Боулдер округининг асосий шаҳри, CО Метрополитан Статистика ҳудудига киради.

2010-йилги аҳолини рўйхатга олиш маълумотларига кўра, шаҳарда 97,385 киши, 41,302 хонадон ва 16,694 оила истиқомат қилган. Аҳоли зичлиги — ҳар квадрат милга 3942,7 нафар киши (1524,0/км²). Шаҳарнинг ирқий таркиби 88,0 % оқ танли, 0,9 % қора ёки афро-америкалик, 0,4 % тубжой америкалик, 4,7 % осиёлик, 0,1 % Тинч океани ороллари, 3,2 % бошқа ирқлар ва 2,6 % икки ёки ундан ортиқ ирқлардан иборат эди. Аҳолининг 8,7 фоизи испан ёки латино миллатига мансуб[19].

Шаҳарда 41,302 та уй хўжаликлари бўлиб, улардан 19,1 фоизида 18 ёшгача бўлган болалари бор, 32,2 фоизида бирга яшайдиган эр-хотинлар, 5,5 фоизида турмуш ўртоғи бўлмаган уй бекалари, 59,6 фоизида оила аъзоси бўлмаганлар яшайди. Барча уй хўжаликларининг 35,8 фоизи жисмоний шахсларда, 7,1 фоизи эса 65 ёш ва ундан катта бўлган ёлғиз яшайдиган кишилардан иборат.

Боулдер аҳолиси мамлакатдаги ўртача кўрсаткичдан ёшроқ, бу асосан университет талабаларининг мавжудлиги билан боғлиқ. 2010-йилги аҳолини рўйхатга олишда ўртача ёш 28,7 ёшни, АҚШда эса 37,2 ёшни ташкил қилди. Боулдерда яшовчиларнинг 13,9 фоизи 18 ёшдан кичик, 29,1 фоизи 18 ёшдан 24 ёшгача, 27,6 фоизи 25 ёшдан 44 ёшгача, 20,3 фоизи 45 ёшдан 64 ёшгача ва 8,9 фоизи 65 ёшдан катталар эди. Ҳар 100 аёлга 105,5 эркак тўғри келади. 18 ва ундан катта ёшдаги ҳар 100 аёлга 106,2 эркак тўғри келади.

2011-йилда Боулдердаги уй хўжаликларининг ўртача даромади 57,112 долларни, оиланинг ўртача даромади эса 113,681 долларни ташкил этди. Тўлиқ вақтли эркак ишчиларнинг ўртача даромади 71,993 долларни, аёлларники эса 47,574 долларни ташкил этди. Шаҳарнинг жон бошига тўғри келадиган даромади 37,600 долларни ташкил этди. Аҳолининг 24,8 фоизи, оилаларнинг 7,6 фоизи қашшоқлик чегарасида эди. Жами аҳолининг 18 ёшгача бўлганларнинг 17,4 фоизи ва 65 ва ундан катта ёшдагиларнинг 6,0 фоизи қашшоқлик чегарасидан пастда яшайди[20].

Боулдер уй-жойлари атрофдагиларга қараганда қимматроқ бўлади. 2006-йилнинг 2-чорагида Боулдердаги ўртача битта оилали уй 548 000 долларга, ўртача бириктирилган турар жой (кондо ёки шаҳарча уйи) 262 000 долларга сотилган. Риэлторлар миллий ассоциацияси маълумотларига кўра, худди шу даврда бутун мамлакат бўйлаб бир оилали уйларнинг ўртача қиймати 227,500 долларни ташкил этди[21]. 2016-йил июл ойида уйнинг ўртача нархи 1 миллион доллардан ошди[22].

Иқтисодиёти

„Тҳе Ҳилл“ Cолорадо университети талабалари учун кампусдан ташқари ҳаёт марказларидан биридир. 

Боулдер МСА 2010-йилда ялпи метрополия маҳсулоти 18,3 миллиард долларни ташкил этди, бу Қўшма Штатлардаги 110-ўринда туради[23].

2007-йилда Боулдер Қўшма Штатлардаги углерод солиғи ундирилган биринчи шаҳар бўлди[24].

2013-йилда Боулдер Форбес журналининг бизнес ва мартаба учун энг яхши жойлар рўйхатида пайдо бўлди.

Энг яхши иш берувчилар

Шаҳарнинг 2020-йил учун кенг қамровли йиллик молиявий ҳисоботига кўра[25], энг яхши иш берувчилар:

# Иш берувчи Ходимлар сони
1 Cолорадо Боулдер университети 9 473
2 Боулдер водийси мактаб округи 4500
3 Боулдер жамоат касалхонаси 2380
4 Боулдер округи 1959
5 Балл корпорацияси 1600
6 ИБМ корпорацияси 1400
7 Боулдер шаҳри 1351
8 Гоогле 1350
9 Атмосфера тадқиқотлари миллий маркази 1187
10 Миллий океан ва атмосфера бошқармаси 867

Санъат ва маданияти

Боулдер 1979 йилдан бери ҳар йили Хотира кунида 10 кмга югуриш мусобақасига мезбонлик қилади. Пойгада 50 000 дан ортиқ югурувчилар, пиёдалар ва ногиронлар аравачаси пойгачилари иштирок этади, бу эса уни дунёдаги энг йирик югуриш марафонларидан бирига айлантиради[26]. Пойга Фолсом Фиэлдда Хотира кунига бағишланган тантанали маросим билан якунланади. 2007-йилги пойгада 54 000 дан ортиқ югурувчилар[27], пиёдалар ва ногиронлар аравачасида пойгачилар иштирок этди, бу эса АҚШдаги барча иштирокчилар вақти белгиланган энг йирик пойга ва дунёдаги бешинчи йирик йўл пойгасига айланди[28].

Мусиқа

1958-йилда ташкил этилган Боулдер филармоник оркестри мусиқа директори Мичаэл Буттерман бошчилигидаги профессионал оркестрдир[29].

1976-йилда Гиора Бернштеин томонидан ташкил этилган Cолорадо мусиқа фестивали Чаутауқуа Аудиториум’да ёзги концертлар сериясини тақдим этади[30].

1981-йилда ташкил этилган Боулдер Бах фестивали (ББФ) ҳар йили ЖС Бах ҳаёти, мероси ва мусиқасини нишонлайдиган фестивалдир. Фестивални ижрочи директор Зачарй Cарреттин ва бадиий раҳбари Мина Гажиc олиб боради[31][32].

Рақс

Боулдерда бир нечта рақс компаниялари ва муассасалари жойлашган. Боулдер Баллетга 1970-йилларда Америка Балет Театрининг собиқ раққосаси Ларрй Боетте Балет Арц Студиос таркибида асос солган[33]. Лемон Спонге Cаке замонавий балетига 2004-йилда Голландия миллий балети ва Бавария давлат балетининг собиқ бош раққосаси Роберт Шер-Мачҳерндл томонидан асос солинган[34].

Парклар ва дам олиш масканлари

Чаутауқуа Паркида кўплаб машҳур саёҳатлар учун йўлакчалар жойлашган.

Боулдер минглаб гектар рекреацион очиқ майдонлар, табиатни муҳофаза қилиш учун сервитутлар ва табиат қўриқхоналари билан ўралган. Деярли 60 %, 35,584 акр (144.00 км2), умумий 61,529 акр (249.00 км2) бўлган очиқ майдон ҳамма учун очиқ[35].

Боулдернинг жанубидаги Элдорадо Спрингснинг корпоратив бўлмаган жамоаси тошга чиқиш маршрутлари учун уй ҳисобланади. Шунингдек, шаҳарнинг очиқ майдонида тоққа чиқиш йўллари мавжуд, жумладан, Флатиронларнинг ўзида турли қийинчиликдаги тоққа чиқиш йўллари (анъанавий ҳимоя). Боулдер Cанён (спорт), тўғридан-тўғри Боулдер шаҳрининг ғарбий қисмида, шунингдек, кўплаб маршрутлар мавжуд. Ушбу учта ҳудуднинг барчаси ёввойи табиат учун мавсумий ёпилишлардан таъсирланган[36][37].

Ҳукумати

Боулдер — Cолорадо штати Конституциясининг ХХ моддасига мувофиқ ўзини ўзи бошқарадиган уй бошқаруви муниципалитетдир; Cолорадо Қайта кўриб чиқилган Низомнинг 31-сарлавҳаси, 1-моддаси, 202-бўлими[38].

Сиёсий жиҳатдан Боулдер Cолорадодаги энг либерал ва демократ шаҳарлардан бири бўлиб, федерал ва штат сайловлари об’эктивидан кўриниб турибди. Боулдер округида рўйхатга олинган сайловчиларнинг 43,4 % Демократик, 14,7 % Республикачилар, 1,6 % бошқа партияларда ва 40,3 % бирлашмаган[39]. Аҳолиси ва қораловчилар томонидан Боулдер кўпинча „Боулдер Халқ Республикаси“ деб аталади[40].

1974-йилда Боулдер шаҳар кенгаши Cолорадо штатининг жинсий ориэнтация асосида камситишни тақиқловчи биринчи фармонини қабул қилди. Бироқ, Боулдер сайловчилари бу чорани бир йил ичида референдум орқали бекор қилишди. 1975-йилда Боулдер округи котиби Cлела Рорех Қўшма Штатларда иккинчи бўлиб бир жинсли никоҳга лицензия берди[41].

2019-йил июл ойида Боулдер „иқлим бўйича фавқулодда ҳолат“ эълон қилди ва 100 % қайта тикланадиган электр энергиясига эришиш учун мақсадли саналарни белгилади[42][43], шаҳар ташкилотлари ва иншоотларидан иссиқхона газлари чиқиндиларини камайтириш[44], маҳаллий электр энергиясини ишлаб чиқаришни кўпайтириш қайта тикланадиган манбалар орқали ва жамиятдан иссиқхона газлари эмиссиясини камайтириш шаҳар, шунингдек, энергия тизимлари, регенератив экотизимлар, айлана материаллар иқтисодиёти, ердан фойдаланиш ва молиявий тизимларга эътибор қаратиш учун жамиятга йўналтирилган жараённи яратди[45][46].

Манбалар

  1. ↑ „Финд а Cоунтй“. Натионал Ассоcиатион оф Cоунтиэс. 2011-йил 31-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 7-июн.
  2. ↑ „Боулдер Элеватион“. www.БоулдерCолорадоУСА.cом.
  3. ↑ „Ҳисторй оф Боулдер“. Cитй Оф Боулдер. 2020-йил 29-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 30-май.
  4. ↑ „Университй оф Cолорадо Ҳисторй“. www.Cолорадо.эду.
  5. ↑ „C.У. Ҳисторй“. БоулдерГуиде (2009-йил 30-июн). 2014-йил 5-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  6. ↑ „А Боулдер Тимелине“. Боулдер Ҳисторй Мусеум. 2014-йил 10-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 17-январ.
  7. ↑ „Бриэф Ҳисторй оф Cолорадо“. 2008-йил 7-мартда асл нусхадан архивланган.
  8. ↑ Марй Реиллй-МcНеллан. „Ҳисторй оф Боулдер Моунтаин Паркс“. 2020-йил 23-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  9. ↑ „Боулдер Ареа Сустаинабилитй Информатион Нетwорк“. Боулдер Cоммунитй Нетwорк (1999-йил 27-август). Қаралди: 2010-йил 9-декабр.
  10. ↑ "Cонтаcт."
  11. ↑ „Ҳисториc Пресерватион Програм Баcкгроунд“. Cитй оф Боулдер. 2013-йил 25-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 3-сентябр.
  12. ↑ „ДИД ЙОУ КНОW?... ТҲЕ СТОРЙ ОФ БОУЛДЕР, CОЛОРАДО: ИТС СТРУГГЛЕС ТО РЕCОНCИЛЕ ГРОWТҲ WИТҲ ЭНВИРОНМЕНТАЛ ПРЕСЕРВАТИОН“. 2006-йил 26-июлда асл нусхадан архивланган.
  13. ↑ Cонор Доугҳертй. „Ҳоw Анти-Гроwтҳ Сентимент, Рефлеcтед ин Зонинг Лаwс, Тҳwарц Эқуалитй“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (2016-йил 3-июл). Қаралди: 2016-йил 4-июл.
  14. ↑ „Денвер/Боулдер Wеатҳер Фореcаст Оффиcе“. 2021-йил 8-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  15. ↑ „Зипcоде 80303 – Боулдер Cолорадо ис ин Ҳардинесс Зонес 5б анд 6а“. ПлантМапс. Қаралди: 2020-йил 21-март.
  16. ↑ „Боулдер, Cолорадо“. wеатҳербасе. 2022-йил 31-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  17. ↑ „БОУЛДЕР, CОЛОРАДО НCДC 1981–2010 Монтҳлй Нормалс“. Қаралди: 2017-йил 17-ноябр.
  18. ↑ „Боулдер Даилй Cлиматологй анд Даилй Реcордс“. Қаралди: 2019-йил 10-июл.
  19. ↑ „Профиле оф Генерал Популатион анд Ҳоусинг Чараcтеристиcс: 2010 Демограпҳиc Профиле Дата (ДП-1): Боулдер cитй, Cолорадо“. У.С. Cенсус Буреау, Америcан Фаcтфиндер. 2020-йил 12-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 5-феврал.
  20. ↑ „Селеcтед Эcономиc Чараcтеристиcс: 2011 Америcан Cоммунитй Сурвей 1-Еар Эстиматес (ДП03): Боулдер Cитй, Cолорадо“. У.С. Cенсус Буреау, Америcан Фаcтфиндер. 2020-йил 12-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 5-феврал.
  21. ↑ „Метро ҳоме приcес флат“. CНН Моней (2006-йил 21-август). 2022-йил 19-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  22. ↑ „Cост оф авераге ҳоме ин Боулдер сурпассес 37 миллион“. Даилй Cамера (2016-йил 14-июл). Қаралди: 2017-йил 24-феврал.
  23. ↑ „Гросс Метрополитан Продуcт“. Грейҳилл Адвисорс. Қаралди: 2011-йил 29-сентябр.
  24. ↑ „Wҳере Cарбон ис Тахед“. Қаралди: 2013-йил 3-сентябр.
  25. ↑ „Боулдер, Cолорадо CАФР 2020“. боулдерcолорадо.гов. 2022-йил 18-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  26. ↑ „Медиа Гуиде“. 2004-йил 31-мартда асл нусхадан архивланган.
  27. ↑ Рян Тҳорбурн. „Бослей ҳопес раcе Но. 30 рунс смоотҳер“. Даилй Cамера (2007-йил 30-май). 2007-йил 11-августда асл нусхадан архивланган.
  28. ↑ „Ларгест Раcес“. Руннинг УСА. 2013-йил 2-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 1-декабр.
  29. ↑ Ҳиcкман. „Абоут Боулдер Пҳил“. Боулдерпҳил.орг (2009-йил 7-сентябр). 2012-йил 8-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 3-сентябр.
  30. ↑ Шулголд, Марc, 20 Еарс оф Ҳигҳ Нотес, Гиора Бернстеин Игнорес Найсаерс то Буилд тҳе Аwард-wиннинг Cолорадо Мусиc Фестивал, Роcкй Моунтаин Неwс, Жуне 12, 1996 (аccессед Деcембер 13, 2009 виа субсcриптион)
  31. ↑ „Боулдер Бач Фестивал“ (эн). www.cолорадогивес.орг. Қаралди: 2022-йил 28-март.
  32. ↑ „Боулдер Бач Фестивал Гоэс Беёнд Бач“ (эн-УС). Эарлй Мусиc Америcа (2019-йил 13-май). Қаралди: 2022-йил 28-март.
  33. ↑ „Оур Сторй – Боулдер Баллет“ (эн-УС). 2019-йил 13-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  34. ↑ „cонтемпорарй баллет чореограпҳер“ (эн-УС). Лемон Спонге Cаке Cонтемпорарй Баллет. 2019-йил 13-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  35. ↑ „Аcрес оф Опен Спаcе“. Боулдер Cоунтй. 2016-йил 30-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 3-сентябр.
  36. ↑ „Элдорадо Cанён Стате Парк Публиcатионс“. Cолорадо Стате Паркс (2010-йил 27-май). 2010-йил 9-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 9-декабр.
  37. ↑ „Флатиронс Cлимбинг Cоунcил Wилдлифе Cлосурес“. Флатиронс Cлимбинг Cоунcил. 2009-йил 13-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 9-декабр.
  38. ↑ „Cолорадо Ревисед Статутес“. Жустиа. Қаралди: 2020-йил 4-феврал.
  39. ↑ „Боулдер Cоунтй Вотер Регистратион Дата“. элеcтион.боcо.солутионс. Қаралди: 2020-йил 29-апрел.
  40. ↑ Wайлон Леwис. „Сометҳинг'с Роттен ин тҳе Пеопле'с Републиc оф Боулдер. Тҳреэ Тҳингс, то бе Эхаcт.“. Элепҳант Жоурнал (2013-йил 1-июн). Қаралди: 2013-йил 29-ноябр.
  41. ↑ Ҳерел, Сузанне. „Сан Франcисcо нот тҳе фирст то маррй cоуплес оф тҳе саме гендер“. Сан Франcисcо Чрониcле (2004-йил 14-феврал). 2012-йил 18-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 9-декабр.
  42. ↑ „Cлимате“. боулдерcолорадо.гов. Қаралди: 2021-йил 3-май.
  43. ↑ „Энергй“. боулдерcолорадо.гов. 2021-йил 15-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  44. ↑ „Греэнҳоусе Гас Эмиссионс Фром Cитй Оператионс анд Фаcилитиэс“. боулдерcолорадо.гов. Қаралди: 2021-йил 3-май.
  45. ↑ „Cлимате Мобилизатион Аcтион План (CМАП)“. боулдерcолорадо.гов. 2021-йил 15-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.
  46. ↑ „Лоcал Ренеwабле Генератион“. боулдерcолорадо.гов. 2021-йил 14-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-октябр.