Boyazid(roman)
"Боязид" - ёзувчи Валентин Пикулнинг 1959-1960 йилларда ёзилган романи. 2003-йилда роман асосида худди шу номдаги сериал суратга олинди.
1877-1878 йиллардаги рус-турк уруши эпизодларидан бирига - " Боязид о'рни " номи билан тарихга кирган кичик рус отрядининг Боязид қал'асини ҳимоясига баг'ишланган.
Романнинг г'ояси
"Боязид" романи Валентин Пикулнинг адабий таржимаи ҳолининг бошланиши деб ҳисобланган, гарчи бу унинг иккинчи йирик асари бо'лса ҳам (муаллифнинг о'зи биринчи романи - "Океан патрули" ни муваффақияциз деб ҳисоблаган). Романнинг г'ояси С. С. Смирновнинг Улуг' Ватан урушининг дастлабки даврида Брест қал'асини ҳимоя қилиш тарихини о'рганиш бо'йича асарлари билан танишгандан кейин пайдо бо'лди. Валентин Пикул романда рус-турк урушининг (1877-1878) о'хшаш эпизодини - Бояздт қал'асини қамал қилишни ко'рсатишга қарор қилди.
Сюжети
“Боязид” тарихий романи 1877-1878 йиллардаги рус-турк урушидаги реал воқеаларга асосланган, бироқ ба’зи қаҳрамонларнинг исмлари уйдирма билан алмаштирилган. У икки қисмдан иборат бо'либ, ҳар бири то'рт бобни о'з ичига олади. Биринчи қисмда Валентин Пикул " Боязид о'тириши " бошланишидан олдин, лейтенант Карабановнинг бо'линмага келишидан ва Боязид қал'аси гарнизони тузоққа тушиб қолгунига қадар бо'лган воқеани тасвирлаб берди. Иккинчи қисмда муаллиф Боязид қал’асига ҳайдалган рус аскарларининг изтироблари ва қаҳрамонликларини, шунингдек, Боязидгарнизонини қутқаришини тасвирлайди.
Қаҳрамонлар
Китобдаги баъзи қаҳрамонлар ҳақиқий прототипларга эга.
- Лейтенант Андрей Карабанов — бош қаҳрамон.
- Аглая Хвошчинская — лейтенант Карабановнинг севгилиси.
- Полковник Хвошчинский — Аглаянинг эри, Баязетнинг биринчи қўмондони
- Барон фон Клугенау — муҳандислик прапорши
- Юрий Тимофеэвич Некрасов — Бош штаб капитани, инқилобчи.
- Эфрем Иванович Штоквиц — Баязет қал’аси коменданти.
- Сивицкий А. Б. — ҳарбий шифокор.
- Эвдокимов А. Г. — жункер.
- Ватнин Н. М. — Есаул, иккинчи казак юзлиги қўмондони.
- Нахичеванский, Исмоил Хон — Эриван тартибсиз отлиқ полкининг қўмондони.
- Адам Платонович Пацевич — полковник, Баязетнинг иккинчи қўмондони.
- Оде де Сион — зобит, шаҳзода Унгерн-Витгенштейндан кейинги иккинчи, эксперт ва дуэл кодексининг педантик қўриқчиси.
Ҳаволалар
- Роман В. ФРОМ. Пикул "Баязет"
- БАЙАЗЕТ // Катта энсиклопедик луг'ат (БЕС).