Bozdağ

Боздаğ Туркиянинг Измир вилоятидаги шаҳарча ҳисобланади.

Боздаğ
Шаҳар
Мамлакат	Туркия
Аҳолиси  (2020-йил)	552 киши
Вақт минтақаси	УТC+2
Телефон коди	0232
Почта индекс(лар)и	35750

География

Боздаğ — Измир вилоятининг Öдемиş тумани таркибига киради. У вилоятнинг шарқида қуйидаги координатада 38°21′Н 28°05′Э жойлашган. Шаҳарчани Боздаğ тоғлари ўраб туради. Öдемишгача бўлган масофа 25 километр (16 ми)ни ташкил этади. Боздаğ аҳолиси сони 2020-йил ҳолатига кўра 552 кишидан иборатлиги аниқланган.

Тарихи

Боздаğнинг қадимги номи Тмолос эди. Милоддан аввалги ВИ асрда Лидия қироллигининг чегарадош шаҳри бўлган. Форс Аҳамонийлар империяси томонидан талон-торож қилинганидан кейин у ўз аҳамиятини йўқотди.

Ибн Баттута Айдıноğулларı бейларидан бўлган Султон Муҳаммад билан шу ерда жойлашган ёзги сайргоҳида 14 кун вақтини ўтказган. У ерда Ибн Баттута „осмондан тушган тошни“ кўздан кечирди.

Исботланмаган маълумотларга кўра, Усмонлилар даврида бу Меҳмет ИИ нинг шаҳзодалигида ёзги қароргоҳи бўлган (туркча: şэҳзаде) Манисани бошқарган. 1963-йилда у шаҳарча деб эълон қилинди.

Иқтисодиёти

Шаҳар иқтисодиётининг асосини мева ва сабзавотлар ишлаб чиқариш ташкил этади. Баланд тоғликда шаҳар атрофга қараганда салқинроқ иқлим кузатилади ва баъзи уйлар Измир ёки Öдемиş фуқаролари учун яйла (ёзги курорт) сифатида ишлатилади. Қишки туризм ҳам яхши ривожланган.

Дам олиш масканлари

Боздаğ алпинистлар, изчилар ва чанғичиларни ўзига тортадиган Боздаğ тоғи билан гўзал ҳудуддир. Боздаğ тоғи мос баландликда очиқ ҳавода дам олиш учун ажойиб жой. Боздаğ тоғи 2156 метр баландликда жойлашган бўлиб, пиёда юриш, тоққа чиқиш ва чанғи учиш сингари фаолият турлари учун кенг имкониятларга эга. У юқори ҳароратли мамлакатда жойлашганлиги сабабли, тоғ атрофида об-ҳаво ўзгариши тез-тез кузатилади ва кутилмаган ўзгаришлар ҳам бўлиши мумкин. Бу эса баъзида сайёҳлар, чанғичилар ва алпинистларнинг режаларига халақит беради. Шунинг учун чанғи мавсуми узоқ давом этмайди. Боздаğдаги чанғи курорти Боздаğ қишлоғидан 8 км узоқликда жойлашган. У чўққигача чиқадиган кабелли лифтга эга. Тоғ асосан ёзда трекерлар ҳаракати учун мос келади, чунки у вақтда қор бўлмайди. Кузатув маршрутлари муваффақиятли ва хавфсиз бажарилиши учун кўпроқ маҳорат, техник жиҳозлар ҳамда тоққа чиқишга оид билимларни талаб қилинади.

Тоққа чиқиш тарихи

Боздаğ тоғи 1980-йилдан буён алпинистлар, асосан Измирдан келган алпинистларни ўзига жалб қилмоқда. Тоғда алпинистлар фойдаланиши мумкин бўлган турли йўналишлар мавжуд. Улар турли қийинчилик даражаларига эга ва тоғнинг шимолий томонида қор кўчкиси хавфи бўлган ҳудудлар бор. Бўздағ тоғида сўнгги 30 йил ичида 2 киши ўлган. Улардан бири музга тушиш (1987-йил январ), иккинчиси қор кўчкиси (2013-йил феврал) туфайли ҳалок бўлган. Биринчи тоққа чиқишлар ИДА (Измир Даğcıлıк Ажанлığı-Измир Алпинизм Агентлиги) томонидан амалга оширилди. Алпинистлар тоғнинг ғарбий тизмасидан бошланган ва улар билан тенгма-тенг ҳаракатланадиган маршрутни кузатиб боришди, (бу йўналиш ҳозир „Классик“ деб номланади). 1986-йил феврал ойида Боздаğ тоғи Мустафо Ариф Демир ва Меҳмет Акиф Демир томонидан тоғнинг Шимолий юзи ва Шимолий тизмасидан биринчи марта муваффақиятли кўтарилди. Тоғнинг энг қийин ва техник йўли Дик Дереси (Тик дарё) тош, муз ва қор аралашмасидир. Унинг биринчи маршрути 1995-йил январ ойида Мустафо Ариф Демир ва Муаммер Ялчин томонидан амалга оширилган. Ўшандан бери алпинистлар сони ортиб борди ва ҳозирда ИДАДИК томонидан турли йўллар орқали Боздаğ тоғига чиқиш учун қиш байрами уюштирилмоқда. Туркиядаги энг қадимий тоққа чиқиш клубларидан бири бўлган ИДАДИК (Измир тоғга чиқиш ва табиат спорти ихтисослик клуби) ёш алпинистлар ва ҳаваскорларни Туркиядаги тоғларга чиқишга ҳамда алпинизмни ўрганишга ундайди.

Яна қаранг

• Тмолус тоғи