Brtnice
Бу мақолага бошқа бирорта саҳифадан
ишорат йўқ. (август 2024) |
Бртниcе ( </линк> ; олмонча: Пирнитз </линк> ) Чехиянинг Вйсочина вилояти Жиҳлава туманидаги шаҳарча ҳисобланади. У ерда 3900 га яқин аҳоли яшаб истиқомат қилади. Тарихий ва қадимий шаҳар маркази сифатида сақланиб қолган ва шаҳар ёдгорликлари зонаси сифатида қонун билан муҳофаза қилинган.
Бртниcе | |
|---|---|
| Шаҳар | |
| Мамлакат | Чехия |
Ма'мурий бо'лимлар
Долни Смрčнé, Жестřэбí, Комáровиcе, Мале, Панска Лҳота, Пříмěлков, Пříсека, Стřížов ва Уҳрíновиcе ҳудудлари Бртницанинг ма'мурий қисмиларида жойлашган.
География
Бртниcе тахминан 11 километр (7 ми) Жиҳлавадан жануби-шарқда жойлашган ҳудуд ҳисобланади. У Кřизанов тог'ларида жойлашган. Энг баланд нуқтаси 663 м (2,175 фт) денгиз сатҳидан юқорида жойлашган. Шаҳардан Бртнице дарёси ҳам оқиб о'тади.
Тарих
Бртниcе ҳақида биринчи ёзма эслатма 1234-йилда, қирол Вацлав И томонидан Пřэдклášтеříдаги монастирга ҳадя қилинган. 1410-йилдан 1623-йилгача Валдштейнлик Бртниcкй лордларига тегишли эди. Уларнинг ҳукмронлиги даврида қал'а қурилди ҳамда Бртнице гуллаб-яшнади. 1588-йилда қал'а ёнида о'ша пайтда Авлиё Маттиасга баг'ишланган черков қурилган[1].
1623-йилдан кейин Бртница Италия зодагонлари Cоллалто эт Сан Салваторе оиласи сотиб олинди, улар 1945-йилгача унга эгалик қилиб, шахсий мулки ҳисобланган эди. Бу оила ҳам Бртниcе етиштирга хизмат қилган. Оила монастир қурган ва қал'ани, черковнинг ички қисмини ва майдондаги уйларни Уйг'ониш ва Барокко услубларида қайта тиклаш билан бог'лиқ ишларни амалга оширган[1].
Демография
Транспорт
Бртниcе орқали темир ё'л ёки катта ё'ллар о'тмайди. ИИ/405 йўли шаҳарни Жиҳлава билан боғлашга хизмат қилади.
Диққатга сазовор жойлар


Қадимий марказ ҳамда асосий майдонни Бртнице дарёси туфайли ажратиб туради. Дарё устида иккита барокко ко'приги мавжуд. Ко'приклардан бири, яҳудий ко'приги деб номланади, шаҳарни яҳудийлар маҳалласи билан бог'лаган ва фақат бир қисми ҳайкаллар билан безатилган[2]. Ко'приклардан ташқари, Свободй майдонининг асосий диққатга сазовор жойи 1580-йилдаги Уйг'ониш вақтидаги шаҳар ҳокимияти[3].
Шаҳар майдонидаги ме'мор Жозеф Хоффманнинг катта туг'илган уйи асосий сайёҳлик жойларига тегишли[2]. 1992 йилда Бртнице шаҳрида Хоффманнинг шаҳар ва МАК томонидан о'рнатилган ишларига баг'ишланган ко'ргазмадан со'нг, уй доимий ко'ргазма майдонига айлантирилди[4]. 2006-йилдан бери бино МАК ко'магида Брнодаги Моравия галереяси томонидан бошқарилади[5].
Майдон яқинида Буюк Авлиё Жеймс черкови ҳам жойлашган. Бу 1776-йил 1784-йиллардаги оддий барокко биноси эди, кейинчалик ўрта асрлардаги асл бино ўрнини эгаллаган. Черков сан'ат асарларини о'з ичига олади[6].
Бртниcе қал'аси шаҳар марказининг юқориқисмида жойлашган. Бу 1650-йилдан 1655-йилларгача барокко о'згаришларига бой, Уйг'ониш даври қал'асининг ноёб ва йирик мажмуаси ҳисобланади. Готика истеҳкомлари билан о'ралган бо 'либ, инглизча қал'а парки 1817-йилда ташкил этилган. Қал'ада о'рта асрлардаги қийноқлар ва вабо эпидемиялари тарихига оид экспозициялар мавжуд[7]. Қал'а мажмуаси ёнида собиқ Минимс монастири бо'либ , Коллалтодаги муборак Гиулиана черкови барпо этилган.
Рокšтежн қал'аси харобаси Панска Лхота қишлог'и яқини ҳудудида жойлашган. Дастлабки, готика қал'аси ХВИ асрда Матиас Корвинус ва унинг қо'шини томонидан ишг'ол қилинганва вайрон қилинган[2].
Таниқли одамлар
- Ҳерманн оф Солмс-Ҳоҳенсолмс-Лич (1838-1899), немис зодагони ва сиёсатчиси
- Иосиф Хоффман (1870-1956), австриялик архитектор
- Густав Халоун (1898-1951), синолог
- Баруч Курзвейл (1907-1972), исроиллик адабиёцҳунос
- Уилям Пачнер (1915-2017), америкалик рассом
- Зденěк Мěříнский (1948–2016), археолог ва тарихчи; шу ерда вафот этди
Қардош шаҳарлар - қардош шаҳарлар
Орпунд, Сwитзерланд
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 „Ҳисториэ Бртниcе“ (cс). Мěсто Бртниcе. 2021-йил 26-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 26-октябр.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 „Бртниcе“ (cс). CзечТоурисм. Қаралди: 2021-йил 26-октябр.
- ↑ „Ренесанčнí радниcе в Бртниcи“ (cс). CзечТоурисм. Қаралди: 2021-йил 26-октябр.
- ↑ Амброз, Мирослав „Род Ҳоффманнů а жежич позоруҳоднý дůм“, . Жосеф Ҳоффманн а жеҳо роднý дůм в Бртниcи (cс). Сполеčност Жосефа Ҳоффманна, 1998 — 25–29-бет.
- ↑ „Вýзнамнí родácи а особности Бртниcе“ (cс). Мěсто Бртниcе. 2021-йил 26-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 26-октябр.
- ↑ „Фарнí костел св. Жакуба Вěтšíҳо“ (cс). Мěсто Бртниcе. 2021-йил 26-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 26-октябр.
- ↑ „Зáмек Бртниcе – моравскé Ҳрадčанй“ (cс). CзечТоурисм. Қаралди: 2021-йил 26-октябр.
- ↑ „Партнерскá обеc Орпунд“ (cс). Мěсто Бртниcе. 2023-йил 3-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 3-август.
Ҳаволалар
| Йил | Аҳоли | ±% |
|---|---|---|
| 1869 | 5 235 | — |
| 1880 | 5 378 | +2.7% |
| 1890 | 5 154 | −4.2% |
| 1900 | 5 083 | −1.4% |
| 1910 | 5 198 | +2.3% |
| 1921 | 4 971 | −4.4% |
| 1930 | 4 758 | −4.3% |
| 1950 | 3 797 | −20.2% |
| 1961 | 3 976 | +4.7% |
| 1970 | 3 528 | −11.3% |
| 1980 | 3 541 | +0.4% |
| 1991 | 3 592 | +1.4% |
| 2001 | 3 656 | +1.8% |
| 2011 | 3 625 | −0.8% |
| 2021 | 3 712 | +2.4% |
