Carlo Saraceni
Cарло Сараcени (1579-йил, Венеция-1620-йил 16 июн, Венеция) — „Карло Венезиано“ лақабли Венеция мактабининг италян рассоми. Караважизм.
| Cарло Сараcени | |
| Таваллуди | {{{биртҳдате}}} |
Биография
1597-йилдан бери Сараcени Римда ишлаган, аммо унинг индивидуал услуби Венецияда, 16-аср Венеция мактабининг тасвирий маданияти анъаналарида шаклланган: Жаcопо Бассано, Жаcопо Палма ил Гиоване, Саволдо, Жузеппе Чесаре (Кавалера д’Арпино). Кейинги йилларда унга, бир томондан, Аннибале Cарраccи ва Доменичинонинг Болония академизми, иккинчи томондан, Караваджио ва 1598-йилда Франкфуртдан Венецияга келган ва кейин Римга кўчиб ўтган немис рассоми Адам Элшаймер таъсир кўрсатган 1600.
1607-йилда Карло Сараcени Римдаги Авлиё Луқо академиясига ўқишга кирган. У ҳеч қачон Франсияда бўлмаган, гарчи у франсуз тилида равон гапирган ва франсуз издошлари бўлган ва кийимда франсуз модасига эргашган. Сараcени Лотарингиялик рассом Жан Леклернинг италиялик ўқитувчиси эган.
Сараcени рассом Оразио Боргианни билан биргаликда Караваггистлар ҳаракатининг раҳбари деб аталган. Сараcени, шунингдек, Караваджионинг ўзининг мувозанациз хатти-ҳаракати билан боғлиқ жанжалга тушиб қолган. 1606-йил 29-майда тўп майдонидаги низо муштлашувга айланиб кетган, унинг давомида Рануccио Томассони ўлдирилган. Караваджиони қотилликда айблашган. Рим папаси Пол В рассомни „қонундан ташқари“ деб эълон қилган, энди ҳар ким уни ўлдириши ва ҳатто бунинг учун мукофот олиши мумкин эди. 1606-йил 2-ноябрда Караваджионинг муросасиз рақиби, рассом Жованни Баглионе Сараcени ва Боржианни „Караваджио тарафдорлари“ сифатида унга ҳужум қилишда айблади. Айблов Сараcени Авлиё Луқи академиясига сайланишига йўл қўймаслик учун ўйлаб топилган.
Бошқа бир ҳикоя Сараcени номини Караваггио билан боғлаган. 1604-1606-йилларда Караваджио Римдаги Санта Мария делла Скала кармелит черкови учун „Марямнинг ўлими“ расмини чизган. Бу иш жанжалга сабаб бўлган. Караваджиони Тибрда чўкиб кетган фоҳишадан намуна сифатида фойдаланганликда гумон қилинган эди, шунинг учун кармелитлар расмни қабул қилишдан бош тортдилар ва бу расмда одоб-ахлоқ йўқлигини ва бид’ат билан чегараланганлигини айтишган (расм ҳозирда Париждаги Луврда сақланади)[1]. Рад этилганини алмаштириш учун Сараcени черковга ўрнатилган „Марямнинг ўлими“ қурбонгоҳ тасвирининг ўз версиясини чизган.
Карло Сараcенининг тасвирий услуби 1606-1610-йиллар оралиғида ривожланиб, Караваджио расмлари, монументал фигуралари ва натуралистик деталларининг драматик ёритилишидан таъсирланган. Шунинг учун Сараcени нафақат биринчи караваггистлар, балки тенебристлар орасида ҳам биринчи ўринни эгаллаган.
1616-1617-йилларда Сараcени Қуиринал саройининг „Сала Региа“ фрескалари устида ишлаган. 1618-йилда у Санта Мария делл’Анима черкови учун фрескалар чизган.
1620-йилда рассом Венецияга қайтиб келди ва у ерда Доге саройининг Буюк Кенгаш Зали (Маггиор Cонсиглио) учун расм учун нуфузли комиссия олди. У 1620-йил 16-июнда Венецияда тифдан вафот этган.
Танланган асарлар
- Венера ва Марс. 1605-1610, Сан-Паулу санъат музейи
- Мисрга йўлда дам олинг. 1606, Cамалдоли монастири, Фраскати
- Икарнинг қулаши . Каподимонте музейи, Неапол
- Мадонна ва бола ва Ст. Анна . 1610-йил, Миллий қадимий санъат галереяси, Рим
- Ст.нинг кўриниши. Франзиска. Алте Пинакотҳек, Мюнхен
- Анхел ва Ст. Сесилия. Қадимги санъат миллий галереяси, Рим
- Мадонна ва бола, Ст. Анна ва фаришта. КЕЛИСҲДИКМИ. 1608-1610, Гонолулу санъат академияси
- Рождество. Ресидензгалериэ, Салзбург
-
Мисрга борадиган йўлда дам олинг.1606, Cамалдоли монастири, Фраскати
-
Авлиё Сесилиянинг шаҳидлиги.1610, Лос-Анжелес округи санъат музейи
-
Муқаддас Себастян. 1612, Прага қал’аси музейи
-
Венера ва Марс.1600, Тҳйссен-Борнемисза музейи, Мадрид
-
К. Сараcени. Марямнинг ўлими. 1610. Тувалга мойли бўяш. Мадоннанингмини тахй ибодатхонаси, Санта Мария делла Скала черкови, Рим
Манбалар
- ↑ Фриэдлаэндер W. Cараваггио Студиэс. — Принcетон, Неw Жерсей: Принcетон Университй Пресс, 1955. —С. 195—197. — ИСБН 0691003084