Charles Ives
| Чарлес Ивес | |
|---|---|
| Файл:Чарлз Эдвард Ивес - Миллий портрет галереяси, Смицон институти (НПГ.82.185).жпг | |
| Таваллуди |
Андоза:Туғилган сана Денбери, Коннектикут, АҚСҲ |
| Вафоти |
Андоза:Ўлим санаси ва ёши Неw Ёрк, Неw Ёрк, У.С. |
| Касби | |
| Турмуш ўртоғи |
Ҳармонй Тwичелл (турм. 1908) |
.jpg){kind=link}
Чарлес Эдwард Ивес- (1874-йил 20-октябр,1954-йил 19-май) америкалик модернист бастакор[1] ва халқаро машҳур америкалик биринчи бастакорлардан бири бўлиб келган. У илк ижодини бошлаган вақтида мусиқаси умуман эътиборга олинмаган. Унинг кўплаб асарлари кўп йиллар давомида ижро этилмаган. Кейинчалик ҳаётда унинг мусиқасининг сифати Генри Коуэлл ва Лоу Харрисон каби замондошларининг саъй-ҳаракатлари туфайли оммага эътироф этилди ва у „Америкалик асл“ сифатида қабул қилинди. У шунингдек, политоналлик, полиритм, оҳанг кластерлари, алеатор элементлар ва чорак оҳангларни ўз ичига олган, мусиқий техникани ўз ичига олган, тизимли экспериментал мусиқа дастури билан шуғулланган биринчи бастакорлардан бўлган.[2] Унинг эксперименти ХХ асрда кейинчалик кенгроқ қабул қилинган.Кўплаб мусиқий янгиликларни башорат қилди. Шунинг учун у кўпинча ХХ аср бадиий мусиқасининг етакчи америкалик бастакори сифатида қабул қилинади[3].
Ивеснинг оҳанг тасвирларидаги анъанавий қўшиқларни ўз ичига олади. Шунингдек, у байрам парадида шаҳар гуруҳининг куйларини, шанба оқшомидаги скрипкачиларнинг рақсларини, ватанпарварлик қўшиқларини, сентиментал зал балладаларини ва Стивен Фостернинг куйларини ўз ичига олган.
Ҳаёти
Ивес 1874-йил 20-октабрда Cоннеcтиcут штатининг Данбери шаҳрида[4] Жорж (Эдуард) Ивеснинг (1845-йил 3-август,1894-йил 4-ноябр) ўғли бўлиб,[5] Америка фуқаролар урушида АҚШ армияси гуруҳи раҳбари ва унинг рафиқаси Мери Элизабетҳ Ивес (нéэ Пармелиэ, 1849-йил 2-январ ёки 1850-йил,1929-йил 25-январ)[6]. Ивеслар Данберининг етакчи оилаларидан бири бўлиб, улар бизнес ва фуқароликни яхшилашда таниқли бўлганлар. Улар ўтган асрнинг илғор ижтимоий ҳаракатларида, жумладан, қулликни бекор қилишда ҳам худди шундай фаол бўлишган[3].
Георге Ивес гуруҳлар, хор ва оркестрларга раҳбарлик қилган. Мусиқа назарияси ва бир қатор асбоблардан ҳам дарс берган[7]. Чарлз ўз таъсирини Данбери шаҳар майдонида ўтириб, бир вақтнинг ўзида майдоннинг бошқа тарафларида отасининг марш гуруҳи ва бошқа гуруҳларини тинглаш орқали олди. Отаси унга ва укаси (Жозеф) Мосс Ивес (1876-йил 5-феврал,1939-йил 7-апрел[8]) мусиқаларини ўргатди[7] Гармония ва контрапунктни ўргатади. Биринчи композицияларига раҳбарлик қилди; Жорж назарияга очиқ-ойдин ёндашиб, уни битонал ва политонал уйғунлашувларда тажриба ўтказишга ундади[3].. Айвс Стивен Фостер мусиқасини ҳам ундан ўрганган. У 14 ёшида черков органи бўлди ва черков хизматлари учун турли мадҳиялар ва қўшиқлар ёзди, жумладан, унинг "Америка" ҳақидаги Вариациялари, Ню-Ёркнинг Бреwстердаги 4-июлдаги концерти учун ёзган. Бу ҳатто замонавий концерт органистлари томонидан ҳам қийин деб ҳисобланган.
Ивес 1893-йилда Коннектикут штатининг Ню-Хейвен шаҳрига кўчиб ўтди ва Хопкинс мактабига ўқишга кирди. У ерда бейсбол жамоасига сардори бўлд.1894-йил сентабрида Ивес Ел университетига Ҳоратио Паркер қўл остида ўқишга кирди. Бу ерда у ўз устозига ўхшаш хор услубида ёзган, черков мусиқасини ва ҳатто Уилям МакКинли учун 1896-йилги кампания қўшиғини ёзган[9]. 1894-йил 4-ноябрда отаси вафот этади. Бу унга қаттиқ зарба бўлди, лекин у катта даражада у билан бошлаган мусиқий тажрибани давом эттирди. Унинг акаси Мосс кейинчалик адвокат бўлди.
тах. 1898-йил Июн
- ↑ Боцтеин 2001.
- ↑ Буркҳолдер 1995.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 „Ивес, Чарлес | Грове Мусиc“ (инглизча). www.охфордмусиcонлине.cом. ДОИ:10.1093/гмо/9781561592630.артиcле.14000. Қаралди: 18-апрел 2019-йил. Манба хатоси: Инвалид
<реф>таг; наме "Охфорд Грове Онлине - Ивес" дефинед мултипле тимес wитҳ дифферент cонтент - ↑ „Чарлес Ивес“. Мусиc Салес Cлассиcал. 2013-йил 19-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-июл 2015-йил.
- ↑ „Георге Эдwард Ивес (1845—1894)“. Гени.cом (5-июн 2009-йил). 2018-йил 24-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 24-июн 2018-йил.
- ↑ „Марй Элизабетҳ Пармелеэ“. Гени.cом. 2018-йил 24-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 24-июн 2018-йил.
- ↑ 7,0 7,1 Рандел, Дон Мичаэл. Тҳе Ҳарвард Биограпҳиcал Диcтионарй оф Мусиc. Ҳарвард Университй Пресс, 2003 — 410-бет. ИСБН 0-674-01163-5.
- ↑ Магеэ, Гайле Шерwоод. Чарлес Ивес: А Ресеарч анд Информатион Гуиде. Роутледге, 2002 — хв-хвиии-бет.
- ↑ Буркҳолдер, Синcлаир & Шерwоод 2001, "Аппрентиcешип, 1894–1902".