Clara Schumann
Cлара Жосепҳине Счуманн (1819-йил, 13-сентябр – 1896-йил, 20-май) – немис пианиночиси, бастакори ва пианино ўқитувчиси.
| Cлара Счуманн | |
|---|---|
|
1939-йил | |
| Таваллуди |
Cлара Жосепҳине Wиэcк 1819-йил 13-сентябр |
| Вафоти |
20-май 1896-йил (76 ёшда) Франкфуртмайн |
| Касби |
Пианиночи Бастакор Пианино ўқитувчиси |
| Турмуш ўртоғи | Роберт Счуманн |
| Отаси | Фриэдрич Wиэcк |
| Онаси | Мариане Баргиэл |
| Имзоси | |
|
| |
У Лейпсигда улғайган. Отаси Фриэдрич Wиэcк ва онаси Мариане ҳам пианиночилар, ҳам пианино ўқитувчилари бўлган. Бундан ташқари, онаси хонанда ҳам эди. Клара истеъдодли бола бўлиб, отасидан таълим олган. У ўн бир ёшидан бошлаб консерт сафарларига чиқа бошлаган ва Париж, Вена каби шаҳарларда муваффақият қозонган. 1840-йил 12-сентябрда бастакор Роберт Счуманн билан турмуш қурган ва улар саккиз фарзандли бўлишган. Улар биргаликда Брамс Иоганнесни қўллаб қувватлаган ва у билан яқин муносабатларни сақлаб қолган. У эри ва Брамснинг кўплаб асарларининг оммавий премераларини ўтказган.
Роберт Счуманн вафотидан сўнг, Cлара йиллар давомида Европада концерт сафарларини давом эттирди. Кўпинча скрипкачи Жосепҳ Жоачим ва бошқа мусиқачилари билан биргаликда чиқишлар қилди. 1878-йилдан бошлаб у Франкфуртдаги „Ҳоч Cонсерваторй“ олийгоҳида нуфузли Фортепиано устозига айланди ва бу ерга халқаро талабаларни жалб этди. Cлара турмуш ўртоғинининг асарларини нашрга тайёрлаш ва таҳрир қилиш билан шуғулланди. Счуман Франкфуртда вафот этди, бироқ Бонн шаҳрида эри ёнига дафн этилди.
Шуманнинг ҳаётига бағишланган бир нечта филмлар яратилган бўлиб, уларнинг энг биринчиси 1944-йилдаги „Трäумереи“ („Орзу“) филмидир. 2008-йилда Ҳелма Сандерс-Браҳмс томонидан „Гелиэбте Cлара“ („Севимли Cлара“) номли филм суратга олинган. Андреас Стаубнинг 1835-йилги тошбосмасида тасвирланган Клара Шуманннинг сурати 1989-йилдан 2002-йилгача 100 Деуцче Марк банкнотида акс эттирилган. Унинг мусиқий асарларига қизиқиш ХХ аср охирида қайта уйғона бошлади ва 2019-йилда нишонланган туғилган кунининг 200 йиллиги муносабати билан янги китоблар ва кўргазмалар ташкил этилди.
Ҳаёти

Cлара Жосепҳине Wиэcк 1819-йил 13-сентабрда Лейпсигда туғилган. Унинг отаси Фриэдрич Wиэcк ва онаси Мариане[1]. Унинг онаси Лейпсигда машҳур қўшиқчи бўлиб, Геwандҳаусда ҳафталик пианино ва сопрано якка чиқишларини ижро этган[2][3]. Ота онаси 1825-йилда ажрашишди, Мариане кейинчалик турмушга чиқди. Беш ёшли Клара отаси билан яшаган[2][3][4].
1840-йил 12-сентябрда бастакор Роберт Счуманн билан турмуш қурди. Клара ва Роберт Шуманнинг саккиз фарзанди бор эди:[5]
- Мариэ (1841–1929)
- Элисе (1843–1928)
- Жулиэ (1845–1872)
- Эмил (1846–1847)
- Лудwиг (1848–1899)
- Фердинанд (1849–1891)
- Эугениэ (1851–1938)
- Фелих (1854–1879).
Вафоти
Клара Шуманн 1896-йил 26-мартда инсулт оқибатида касалланиб, 20-май куни 76 ёшида вафот этди[6][7][8]. У ўз хоҳишига кўра Бонндаги Алтер Фриэдҳоф қабристонида эрининг ёнига дафн этилди[8].
| Викиомборда „Cлара Счуманн“ мавзуси бўйича медиафайллар бор. |
| Викииқтибосда Cлара Счуманнга тегишли иқтибослар мавжуд. |
Манбалар
- ↑ Ҳаислер 2003.
- ↑ 2,0 2,1 Реич Боок 2001, сс. 5, 13.
- ↑ 3,0 3,1 Борчард 1991, с. 27.
- ↑ Науҳаус Баргиэл 2019.
- ↑ Реич Боок 2001, сс. 162–77.
- ↑ Классен 2011.
- ↑ Риэбсамен 2019.
- ↑ 8,0 8,1 Аллиҳн 2019.