Давид Wиллиам Доналд Cамерон — 2010-йилдан 2016-йилгача — Бирлашган Қироллик Бош вазири[1]. Дунёнинг энг қудратли шахсларидан бири бўлган. 2023-йил 13-ноябрдан бошлаб ташқи ишлар вазири[1]

Давид Cамерон
Таваллуди 1966-йил 9-октябр (1966-10-09) (60 ёш)
Партияси Буюк Британия Консерватив Парияси

Ҳаёти

Cамерон Мерилебонда (Лондон) аристократик брокер Иан Доналд Cамерон ва унинг рафиқаси Марй Флеур оиласида туғилган[2]. Унинг ота-онаси 1962-йил 20-октябрда турмуш қуришди. Давид Cамероннинг Алан Александр исмли укаси ва Таня-Рейчел (1965-йилда туғилган) ва Клер-Луиз (1971-йилда туғилган) исмли икки синглиси бор[3]. Иан Доналд Cамерон Хантли (Абердиншир, Шотландия) яқинидаги Гласс қишлоғидаги Блейрморда туғилган. Блейрмор уйи Давид Кемероннинг катта бобоси Александр Геддес томонидан қурилган[4]. У Америкада бизнес билан шуғулланган ва 1880-йилларда Шотландияга қайтиб келган. Катта бобоси Эмил Левита (1829-йилда туғилган, Моргене) 1850-йилда Манчестерга муҳожир бўлиб борган. 1871-йилда у Британия фуқаролигини олган. Cамероннинг аждодлари ўзларининг келиб чиқишини Англия қироли Wиллиам ИВ бориб тақайдилар. Cамерон етти ёшидан бошлаб Беркширдаги Асcот яқинидаги Уинкфилддаги хусусий мактабда ўқиди. Давид Cамерон болалигидан санъатга қизиққан. У Этон коллежи ва Оксфорд университетини тамомлаган. у Оксфордда сиёсат, фалсафа ва иқтисод бўйича таҳсил олган. Оксфордда Кемерон Борис Жонсон, Жорж Осборн (молия канслери), Нат Роцҳилд ва бошқалар билан учрашди[5]. Университетни тугатгач, у Консерватив партиянинг тадқиқот бўлимида ишлай бошлади. У Британия молия канслерининг маслаҳатчиси бўлган. 1993-йилда Cамерон Буюк Британия Ички ишлар вазирлигида ишлай бошлади. 1997-йилги сайловларда у Стаффорд сайлов округида сайловларда қатнашди, аммо мағлубятга учради. Етти йил давомида у Буюк Британиядаги энг йирик медиа компаниялардан бирининг директорлар кенгашида ишлаган. 2001-йилги сайловда у Оксфордшир штатидаги Витни жамоатлар палатаси аъзоси этиб сайланди. 2005-йилда партия парламент сайловларида ютқазган Майкл Ховард истеъфога чиққанидан кейин учинчи турда партия етакчиси этиб сайланди. Унинг партияга раҳбарлиги даврида сайловчилар орасида партияни қўллаб-қувватлаш сезиларли даражада ошди. 2010-йилнинг баҳорида бўлиб ўтган сайловолди дебтларининг биринчи босқичида, у Либерал-демократлар етакчиси Ник Клегга ютқазган, аммо охиргисида ғалаба қозонган[6][7].

Жамоатлар палатасида Cамерон Ироқда уруш бошланиши (2006-йилда), ов қилишни тақиқлашга кескин қарши, жинсий озчиликлар, лейбористлар томонидан таклиф қилинган терроризмга қарши қонунларга қарши, ирсий тенгдошларнинг Лордлар палатаси таркибидан чиқарилишига қарши, тўлиқ сайланган Лордлар палатаси учун, чекишни тақиқлашга қарши, Европа Иттифоқига интеграцияни кенгайтиришга қарши вакилларга тенг ҳуқуқлар бериш учун овоз берди. Cамерон лейбористларнинг иқтисодий сиёсатини танқид қилганига қарамай, 2008-йилда Гордон Браун ҳукуматининг глобал иқтисодий инқирозга қарши кураш режасини қўллаб-қувватлади. 2008-йилда Грузиядаги уруш пайтида у Россияга қарши виза санксияларини қўллаш ва Г8 аъзолигини тўхтатиб туришга чақирди[8].

Сиёсатга кириб келиши

2010-йил 11-май куни Бош вазир Гордон Браун ҳукумат раҳбари ва Лейбористлар партияси етакчиси лавозимидан истеъфога чиқишини эълон қилди. Қироличага Бош вазир лавозимидан истеъфога чиқиш ҳақидаги аризасини топширди. Ўша куни кечқурун 2010-йил 6-майдаги умумий сайловларда партияси энг кўп мандатларни қўлга киритган Давид Cамерон қироличанинг ҳукумат тузиш таклифини олди (лекин парламентда мутлақ кўпчиликни олмади). Cамерон Либерал демократлар билан ҳукумат коалициясини тузиш ниятини эълон қилди[9][10].

2010-йил 12-майда Буюк Британиянинг урушдан кейинги тарихида биринчи марта коалицион ҳукумат тузилди. Либерал-демократлар етакчиси Ник Клегг бош вазир ўринбосари лавозимини эгаллади. 43 ёшли Cамерон 1812-йилдан бери, ҳукуматни 42 ёшли Ливерпул графи бошқарган пайтдан бери Британиянинг энг ёш бош вазири бўлди[11].

2010-йил 5-октябрда Cамерон сайловчилардан 1,2 миллион юқори даромадли одамларга бериладиган нафақалар тўғрисида сайловолди кампаниясидаги ваъдасини тўлиқ бажармагани учун узр сўради[12]. 2011-йил 5-февралда Cамерон Британияда мултикултурализм сиёсати муваффақияцизликка учраганини тан олди[13].

2010-йилги парламент сайловларида ғалаба қозонганидан кўп ўтмай, ҳукумат тежамкорлик дастурини амалга оширишга киришди. Энг муҳим муаммолардан бири жуда катта бюджет тақчиллиги эди — ЯИМнинг 10-11% (бошқа ҳисоб-китоб усулига кўра — ЯИМнинг тахминан 7%). Европа Иттифоқи мамлакатлари орасида Буюк Британия фақат Грециядан кейин иккинчи ўринда турарди. Кутилаётган чора-тадбирлар қаторида солиқларни ошириш ҳам бор эди, бироқ иқтисоднинг 80 фоизи бюджет харажатларини қисқартириш ҳисобига эришилди. Солиқ ислоҳотидаги ягона жиддий қадам ҚҚСнинг (қўшилган қиймат солиғи) 17,5% дан 20% гача оширилиши бўлди[14][15]. Соғлиқни сақлаш, ўрта таълим ва чет элда ривожланиш лойиҳалари бюджет секвестрига таъсир қилмади. Шу билан бирга, университетларда ўқиш учун тўловнинг максимал миқдори уч баравар оширилди (йилига 3000 фунтдан 9000 фунтгача), олий ўқув юртларининг ўзига давлат томонидан ажратиладиган маблағлар сезиларли даражада камайди. Бундан ташқари, 2011-йилда Миллий соғлиқни сақлаш хизмати ислоҳоти эълон қилинди. Бироқ, ҳукумат бюджет тақчиллигини 2014-йилга келиб 40 миллиард фунт стерлингга қисқартира олмади. Бу янги парламент сайловларидан олти ой олдин Cамерон харажатларни янада қисқартириш зарурлигини билдирди. 2012-йилга келиб ҳам иқтисодиётдаги муаммолар сақланиб қолди[16].

Манбалар

  1. ↑ Wҳеэлер, Бриан. „Тҳе Давид Cамерон Сторй“. ББC Неwс (6-декабр 2005-йил). Қаралди: 27-март 2007-йил.
  2. ↑ „Энгланд анд Wалес Биртҳ Регистратион Индех, 1837–2008“. ФамилйСеарч. 2016-йил 29-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 21-апрел.
  3. ↑ Wҳеэлер, Бриан. „Тҳе Давид Cамерон Сторй“. ББC Неwс (2005-йил 6-декабр). 2017-йил 24-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2007-йил 27-март.
  4. ↑ Эллиотт, Франcис; Ҳаннинг, Жамес. Cамерон: тҳе Рисе оф тҳе Неw Cонсервативе. Ҳарпер Перенниал, 2007. ИСБН 978-0-00-724367-9. 
  5. ↑ „Давид Cамерон анд Слаинс Cастле“. Тҳе Нортҳ Сcотланд Беэҳиве. Абердеэн Cивиc Соcиэтй (2006-йил 2-март). 2007-йил 17-августда асл нусхадан архивланган.
  6. ↑ „Марриагес“. Тҳе Тимес (1905-йил 24-июл), с. 1. 2017-йил 10-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 22-март.(субсcриптион реқуиред)
  7. ↑ Ҳоwкер, Эд; Малик, Шив. „Давид Cамерон'с фамилй фортуне: тҳе Жерсей, Панама анд Генева cоннеcтион“. Тҳе Гуардиан (2012-йил 20-апрел). 2017-йил 25-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 14-август.
  8. ↑ Мартин, Иаин; Портер, Андреw. „Давид Cамерон флиэс тҳе флаг фор Бритаин“. Тҳе Даилй Телеграпҳ (2007-йил 10-декабр). 2022-йил 10-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 10-октябр.
  9. ↑ „Гордон Браун объявил об уходе с поста премьер-министра Великобритании“. РИА «Новости» (11 мая 2010, 22:20 мск.). 2010-йил 13-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 11-май.
  10. ↑ „Гордон Браун уходит в отставку и называет королеве имя своего преемника“. НЕWСру (2010-йил 11-май). 2010-йил 14-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 7-июн.
  11. ↑ „Гордон Броwн ресигнс ас УК приме министер“. Би-би-си (11 мая 2010, 19:25 гмт). 2012-йил 11-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 11-май.
  12. ↑ „Гордон Браун ушёл с поста премьер-министра Британии“. Би-би-си (11 мая 2010, 22:37 мск.). 2010-йил 13-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 11-май.
  13. ↑ „Давид Cамерон ис УК’с неw приме министер“. Би-би-си (11 мая 2010, 19:54 гмт). 2010-йил 13-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 11-май.
  14. ↑ „Давид Cамерон анд Ниcк Cлегг пледге 'унитед' cоалитион“. Би-би-си (2010-йил 12-май). 2017-йил 8-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 12-май.
  15. ↑ „В Лондоне объявлено о первых назначениях в коалиционном правительстве“. НЕWСру (2010-йил 12-май). 2010-йил 14-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 12-май.
  16. ↑ „Лондон недооценил студентов“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 23-сентябр.