Diloba caeruleocephala, sakkizlik kuya — Noctuidae oilasiga mansub kuya turi. U Palearktikada uchraydi.

Diloba caeruleocephala
Ilmiy tasniflashUshbu tasnifni tahrirlash
Olam: Hayvonlar
Tip: Bo‘g‘imoyoqlilar
Sinf: Hasharotlar
Turkum: Coleoptera
Oila: Carabidae

Diloba caeruleocephala
Ilmiy tasniflash edit
Missing taxonomy template (fix): Diloba
Species:
Template:Taxonomy/DilobaD. caeruleocephala
Binar nomi
Template:Taxonomy/DilobaDiloba caeruleocephala

Tarqalishi

Diloba caeruleocephala Yevropaning katta qismida, Skandinaviyaning shimoliy qismi, Britaniya orollarining shimoli va Rossiyaning shimoliy qismidan tashqari hududlarda uchraydi.

Janubda u Shimoliy Afrika, Yaqin Sharq (Livan, Isroil, Iordaniya), Kichik Osiyo, Eron va Qozog‘istonda tarqalgan. Portugaliyada esa deyarli uchramaydi.

Tavsifi

Diloba caeruleocephala, Moskva viloyati

Qanotlarining kengligi 30–40 mm. Oldingi qanotlarining uzunligi 15–19 mm. Erkaklarining kuchli taroqlangan mo‘ylovlari va urg‘ochilarining qalin, junli tuklar bilan qoplangan tanasi Noctuidae oilasi uchun odatiy emas. Oldingi qanotlari kulrang yoki kulrang-jigarrang bo‘lib, binafsharang tovlanishga ega. Buyraksimon va dumaloq dog‘larning har ikkisi ham sarg‘ish-oq rang bilan o‘ralgan sakkizlik shaklida. O‘rta keyingi va subterminal chiziqlari qora. Qanotning anal burchagida qora chiziq mavjud. Orqa qanotlari och jigarrang-sarg‘ish oq rangda. Kiprikchalari kulrang-jigarrang bo‘lib, anal burchagida ponasimon qora belgi mavjud.

Tuxumi yarimsharsimon va dastlab oq rangda bo‘ladi; keyinchalik sarg‘ish tusga kiradi va ochilishidan oldin sarg‘ish-jigarrang rangga ega bo‘ladi. Yangi qo‘yilgan tuxumda 13–16 ta keng, yashilimtir bo‘ylama qovurg‘a mavjud.

Lichinkalari barcha bosqichlarda nisbatan qalin, kalta va ko‘ndalang kesimida yumaloq shaklda bo‘ladi. Birinchi yoshdagi lichinka och jigarrangdan to‘q jigarranggacha bo‘lib, tanasining butun ustki qismida uzun tukchalarga ega. Ikkinchi yoshdagi lichinka qora rangda, orqa tomonida sariq chiziqlari bor. Boshi kremrang bo‘lib, unda ikkita qora, orqa tomondagi chiziq mavjud. Uchinchi yoshdagi lichinka ko‘kimtir-kulrang, subdorsal qismlarida sarg‘ish yo‘llari bor. Bu bosqichda boshi kulrang-ko‘k rangda bo‘lib, ikkita yirik qora dog‘ga ega. G‘umbakka aylanishdan oldingi lichinka uchinchi yoshdagisiga o‘xshaydi. Oxirgi yoshda qurtning rangi yashilimtir yoki ko‘kimtir bo‘lib, orqa va yon tomonlarida bir qator sariq dog‘lar mavjud; ayrim namunalarda bu dog‘lar bir-biriga shunchalik yaqin joylashadiki, ular uchta bo‘ylama chiziq hosil qiladi. Tanasining barcha qismlarida alohida tukchalarga ega qora so‘galchalar tarqalgan. Boshi ko‘k rangda bo‘lib, ikkita qora nuqtaga ega. Voyaga yetgan lichinkaning uzunligi 40 millimetrgacha yetadi.

G‘umbagi nisbatan kalta va qalin. U qizg‘ish-jigarrang bo‘lib, biroz ko‘kimtir tusga ega. Orqa uchida ikkita yon o‘simta mavjud bo‘lib, ularning har birida to‘rttadan tukcha joylashgan.

Kuya Belgiya va Niderlandiyada avgust oxiridan noyabr o‘rtalarigacha, Buyuk Britaniyada esa sentyabr oxiridan noyabr o‘rtalarigacha bir avlodda uchadi[1].

1-rasm — birinchi tullashdan keyingi yosh lichinka; 1a — ikkinchi tullashdan keyingi lichinka; 1b, 1c — uchinchi tullashdan keyingi lichinka; 1d — oxirgi tullashdan keyingi lichinka

Lichinkalari turli barg to‘kuvchi daraxtlar va butalar, asosan Sorbus, Prunus spinosa va Crataegus bilan oziqlanadi[2].

Manbalar

  1. ↑ Waring, Paul, Martin Townsend and Richard Lewington (2003) Field Guide to the Moths of Great Britain and Ireland British Wildlife Publishing, Hook, UK ISBN 0-9531399-1-3
  2. ↑ Robinson, Gaden S.; Ackery, Phillip R.; Kitching, Ian; Hernández, Luis M. „Robinson, G. S., P. R. Ackery, I. J. Kitching, G. W. Beccaloni & L. M. Hernández, 2010. HOSTS - A Database of the World's Lepidopteran Hostplants. Natural History Museum, London.“. Natural History Museum (2023). DOI:10.5519/havt50xw.
  • Halil Bolu & İnanç Özgen:, 2007 Life History and Biology of Diloba caeruleocephala (Figure of Eight) (Lepidoptera; Noctuidae). Belgian Journal of Zoology, 137(2): 133-136, Gent 2007 ISSN 0777-6276 pdf (Wayback Machine saytida 2014-10-18 sanasida arxivlangan)

Tashqi havolalar