Диплуридаэ (лат.) ўргимчаклар оиласига мансуб бўлиб, Мйгаломорпҳаэ инфратартибига киради.[1] Улар икки жуфт ўпка қоплари ва ортогнатик челиcераэ билан ажралиб туради. Илгари бу оилага кирган бир қатор авлодлар, жумладан, Атрах, энди Ҳехатҳелидаэ оиласига кўчирилди. 24 авлодга бирлашган 188 тур мавжуд.[2]

Диплуридаэ
Илмий таснифлашUshbu tasnifni tahrirlash
Олам: Эукариотлар
Тип: Хордалилар
Синф: Арахнидлар
Туркум: Ўргимчаклар
Оила: Диплуридаэ
Уруғ: Артропод
Халқаро илмий номи
Диплуридаэ Симон, 1889

Хавфсизлик ҳолати
Мастериа петрункевитчининг кўзлари жойлашган жой

Таъриф

Ҳуни тарантулалари чўзилган танага эга, унинг узунлиги кенглигидан уч баравар катта. Челиcераэ ўртача узунликка эга. Ўрта аракноид сиğиллар орқа латерал сиğилларга қараганда анча қисқароқ бўлиб, улар уч бўлакли ва деярли қорин бўшлиғига тенг. Кўзлар бирга жойлашган, карапасда туклар йўқ. Мастериа cаэcа ғор турлари кўзсиз.

Кўпгина турлар ўрта ва кичик ўлчамларга эга — 3 дан 15 мм гача. Ранги жигарранг ёки қора доғлар билан.

Биологияси

Улар чуқурчаларда яшайдилар, унинг кириш жойи махсус тарзда — ўргимчак тўридан ясалган ҳуни шаклида. Баъзи турлари ўргимчак тўрлари (Диплура, Тречона, баъзи Линотҳеле турлари) билан чуқурчага ўралади. Улар ердаги ёриқларга, дарахтларнинг пўстлоғи остига, игнабаргли дарахтлар тагига ёки тушган баргларга уя қурадилар.[3]

Тарқалиши

Эуагрус жинсининг вакили

Улар тропикларда деярли ҳамма жойда учрайди. Асосан Марказий ва Жанубий Америкада, Австралия минтақасида ҳам кўплаб турлар мавжуд. Индотҳеле Ҳиндистон ва Шри-Ланкада жойлашган. Исчнотҳеле жинси неотропик тур, лекин бир тури фақат Ҳиндистонда учрайди. Африкада бир неча авлод, Мадагаскарда Тҳелечорис ҳам учрайди. Лептотҳеле ва Пҳйхиосчема сутҳепиум Таиланд учун эндемик, бошқа Пҳйхиосчема турлари Марказий Осиёда учрайди. Мастериа жинси ҳамма жойда тарқалган.[4]

Таксономияси

Диплуридаэ оиласига 26 авлод киради[5]:

Оиланинг қазилма турлари:

  • † Cлостес Менге, 1869 — фотоалбом, Эоцен
    • † Cлостес присcус (Менге, 1869)
  • † Cретадиплура Селден, 2005 — фотоалбом, қуйи бўр[6]
    • † Cретадиплура cеара Селден, 2005-йил
  • † Динодиплура Селден, 2005 — фотоалбом, қуйи бўр[6]
    • † Динодиплура амбулаcра Селден, 2005-йил
  • † Селдисчноплура Равен, Желл & Кнезоур, 2015 — фотоалбом, Қуйи бўр[6]
    • † Селдисчноплура селдени Равен, Желл & Кнезоур, 2015-йил
  • † Эдва Равен, Желл & Кнезоур, 2015 — фотоалбом, Триас, Австралия[6]
    • † Эдва маряэ Равен, Желл & Кнезоур, 2015-йил

Яна қаранг

Диплуридаэ оиласининг турлари рўйхати

Манбалар

  1. ↑ {{{заглавие}}}.
  2. ↑ Тҳе wорлд спидер cаталог (Wайбаcк Мачине сайтида 2022-04-29 санасида архивланган), версион 17.0 Америcан Мусеум оф Натурал Ҳисторй
  3. ↑ Мурпҳй & Мурпҳй 2000
  4. ↑ Платниcк 2008
  5. ↑ „Спидер Cаталог. Диплуридаэ“. 2017-йил 21-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 23-май.
  6. ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 {{{заглавие}}}.
  • Мурпҳй, Франcес & Мурпҳй, Жоҳн (2000): Ан Интродуcтион то тҳе Спидерс оф Соутҳ Эаст Асиа. Малайсиан Натуре Соcиэтй, Куала Лумпур.
  • Платниcк, Норман И. (2008): Тҳе wорлд спидер cаталог Архивная копия от 10-ноября 2009 на Wайбаcк Мачине, версион 8.5. Америcан Мусеум оф Натурал Ҳисторй.

Адабиётлар

  • Чиcкеринг, А. М. (1964): Тwо неw спеcиэс оф тҳе генус Аccола (Аранеаэ, Диплуридаэ). Псйче 71: 174-180. ПДФ
  • Cойле, Ф. А. (1986): Чилеҳехопс, а неw фуннелwеб мйгаломорпҳ спидер генус фром Чиле (Аранеаэ, Диплуридаэ). Ам. Мус. Новит. 2860: 1-10. ПДФ Архивная копия от 12-июня 2007 на Wайбаcк Мачине
  • Голобофф, Пабло А. (1994): Линотҳеле cавиcола, а неw Диплуринаэ спидер (Аранеаэ, Диплуридаэ) фром тҳе cавес ин Эcуадор. Ж. Арачнол. 22: 70-72. ПДФ (Wайбаcк Мачине сайтида 2019-08-04 санасида архивланган) Архивная копия от 4-августа 2019 на Wайбаcк Мачине
  • Селден, П.А., да Cоста Cасадо, Ф. & Вианна Месқуита, М. (2005): Мйгаломорпҳ спидерс (Аранеаэ: Диплуридаэ) фром тҳе Лоwер Cретаcеоус Cрато Лагерстатте, Арарипе Басин, Нортҳ-эаст Бразил. Палаэонтологй 49(4): 817-826. дои:10.1111/ж.1475-4983.2006.00561.х