Emu urushi
Эму уруши (инглизча: Эму wар) – бу 1932-йилда Австралияда содир бўлган ва тарихда ўзига хос ҳодиса сифатида эсда қолган воқеа. Бу воқеа инсонлар ва катта қушлар – эмулар ўртасида бўлиб ўтган. Мазкур ҳодиса Австралия армияси ва эмулар ўртасида жанг сифатида эмас, балки қушларнинг фермерларга етказган зарари билан боғлиқ бўлган чораларнинг муваффақияцизлиги сифатида тарихда қизиқ бир саҳифа бўлиб қолган.[1]
| Эму уруши | |
|---|---|
 |
Эму урушининг сабаблари
1. Фермерларнинг муаммолари:
1930-йиллар бошида Буюк депрессия даврида кўплаб австралияликлар ғалла етиштириш билан шуғулланишган. Ғарбий Австралияда эмулар қишлоқ хўжалигига катта зарар етказган. Бир мавсумда минглаб эму фермерларнинг далаларига бостириб кириб, ҳосилни йўқ қилишган.
2. Эмуларнинг кўпайиши:
Эмулар кўчиб юрувчи қушлар бўлиб, сув ва озуқа излаб катта ҳудудларни босиб ўтишади. Улар фермерлик майдонларини босиб олиб, нафақат ғаллани еб қўйган, балки ўсимликларни пайҳон қилиб, суғориш тизимларини ҳам бузган.
Армия аралашуви
Австралия ҳукумати фермерларнинг шикоятларини тинглагач, армия ёрдамида эмуларга қарши чора кўришга қарор қилди. Лойиҳага маёр Г. П. W. Мередитҳ[2] бошчилик қилган ва улар 20 мингта эмуни йўқ қилишни режалаштирган.
Эму урушининг бориши
1. Операциянинг бошланиши (1932-йил ноябр):
Армияда икки тақир милтиқ (Леwис автоматлари) ва 10 мингта ўқ мавжуд эди. Улар эмуларни катта гуруҳларда овлашни мақсад қилишган.
2. Қийинчиликлар:
Эмулар жуда тез ва чаққон қушлар бўлиб, ўқдан қочиб кетишган. Улар кичик гуруҳларга бўлиниб, ҳарбийларни алдашган. Дала шароитида қуроллардан унумли фойдаланиш қийин бўлган.
3. Натижалар:
Кўп марта уринишларга қарамай, бир неча юз эму ўлдирилган холос. Операция давомида ўқлар беҳуда кетган ва катта қушларнинг катта қисми омон қолган.
Урушдан кейинги натижалар
Мағлубиятни тан олиш: Армия эмуларга қарши кураш муваффақияциз эканини тан олган. Ушбу ҳарбий аралашув фермачилар муаммосини ҳал қила олмаган.
Қизиқарли тарихий воқеа: Эму уруши Австралия тарихида кулгили ва ноодатий воқеа сифатида қаралади. Кўпчилик буни қушларнинг ғалабаси деб билади.
Эму урушининг аҳамияти
1. Тажриба ва хулоса:
Бу воқеа қишлоқ хўжалиги муаммоларини ҳарбий куч билан эмас, балки экологик ва иқтисодий ечимлар орқали ҳал қилиш муҳимлигини кўрсатди.
2. Сайёҳлик қизиқиши:
Бугунги кунда бу ҳодиса тарихий анекдот сифатида эсланади ва Австралияга сайёҳлик қизиқишини оширади.
Эму уруши инсоннинг табиатга бўлган муносабатини ўрганиш учун ҳам муҳим сабоқ сифатида қаралади.