Fenerbahche

Фенербаҳçэ
	Файл:Фенербаҳçэ.свг
Тўлиқ номи	Фенербаҳçэ Спор Кулüбü ; (Фенербаҳçэ Спорц Cлуб)
Лақаби	Сарı Канарялар (Тҳе Еллоw Cанариэс); Сарı Лаcивертлилер (Тҳе Еллоw-Навй Блуэс); Эфсане (Тҳе Легенд); Фенер (Тҳе Беаcон оф Лигҳт);
Қисқа номи	ФБ; Фенер;
Асос солинган	3-май, 1907-йил (119 йил аввал) ас Пҳенер-Багтче Ассоcиатион Фоотбалл Cлуб
	Şüкрü Сараcоğлу Стадиум
Сиғими	47,544 (алл-сеатер)
Пресидент	Азиз Йıлдıрıм
Ҳеад cоач	İсмаил Картал
Лига	Андоза:Туркиш фоотбалл упдатер
Ўрни	Андоза:Туркиш фоотбалл упдатер
Вебсайти	Клуб сайти
	Амалдаги мавсум

Фенербаҳче (туркча: Фенербаҳçэ Спор Кулüбü), – 1907 йилда асос солинган, Турк футболининг энг муҳим клубларидан биридир. Туркия чемпионатида энг кўп марта кубок олган. Жамоа ранглари сариқ ва ложувард. Жамоанинг ўз майдони Фенербаҳче Шукру Сарачог'лу Стадиони ҳисобланади.

Фенербаҳче Баскетбол Жамоаси 2017 Эуролеагуэ чемпиони бўлган ва Туркия баскетбол тарихидаги энг катта муваффақиятни қозонган.

Тарихи

1907-1923-йиллар. Дастлабки йиллар

Клуб расман 1907-йилда ташкил этилган, аммо унинг илдизлари 1899-йилга бориб тақалади. ХИХ асрнинг охирида Усмонлилар империясида ҳар қандай спорт ва маданий жамиятлар фаолияти тақиқланган эди.

Султон Абдулҳамид ИИ ҳар қандай манфаатлар уюшмаларидан қўрқарди, уларни монархия учун таҳдид деб ҳисобларди. 1899-йилда Кадикўй вилояти аҳолиси "Қора пайпоқлар ФC" номини бериб, жамоа тузишга қарор қилишган; тез орада тарқалиб кетган. 1902-йилда улар яна жамоани йиғишган, бу сафар Кадикўй футбол клуби деб номланган, аммо бу жамоа Туркия футболи тарихида биринчи бўлиш ниятида эмас эди. Учинчи уриниш муваффақиятли бўлди. 1907-йилда, баҳор кунларининг бирида чой столида Зия Сонгулен ва Энвер Неcип Аканер Фенербаҳче спорт клубини яратишга қарор қилишди. Бу спорт жамияти ҳам муаммога дуч келмаслик учун яширинча тузилган. Султон Абдулҳамид ИИ давридаги қонунларга кўра, ёшларга клублар тузиш ва инглиз футболи ўйнаш тақиқланган. Клубнинг биринчи президенти этиб Зиё Сонгулен, клубнинг биринчи бош котиби Аэтуллаҳ Бей, сардорлик лавозимига эса Энвер Нежип Аканер сайланган^[4].

Фенербаҳче жамиятининг фаолияти 1908-йилги ислоҳотгача, барча футбол клублари расман қонуний рўйхатдан ўтгунга қадар ноқонуний эди. Клуб Кадико'й Мода шаҳридаги Бесбуик кўчасида асос сола бошлаган. Дастлаб, жамоанинг ранглари сариқ ва оқ эди, аммо 1909-йилда улар сариқ ва тўқ кўк рангга ўзгартирилган, клуб шу кунгача ушбу ранг остида ишлайди. Фенербаҳче 1909-йилда Истанбул лигасига кирди ва мусобақанинг биринчи йилида бешинчи ўринни эгаллаган^[5].

Қўлга киритилган чемпионлик ва кубоклар

Европа чемпионатлари:

Балкан Купасı Şампиёнлуğу (1): 1966—1967

Туркия чемпионати:

Туркия лигаси (16): 1959, 1960-61, 1963-64, 1964-65, 1967-68, 1969-70, 1973-74, 1974-75, 1977-78, 1982-83, 1984-85, 1988-89, 1995-96, 2000-01, 2003-04, 2004-05, 2006-07
Отатурк Кубоги (2): 1964, 1998
Президент кубоги (6): 1968, 1973, 1975, 1984, 1985, 1990
Бошвазир купасı (8): 1945, 1946, 1950, 1973, 1980, 1988, 1992, 1998
Туркия кубоги (4): 1967-68, 1973-74, 1978-79, 1982-83
ТСЙД кубоги (12): 1969, 1973, 1975, 1976, 1978, 1979, 1980, 1982, 1985, 1986, 1994, 1995
Туркия чемпиони (3): 1932-33, 1934-35, 1943-44
Донанма Кубоги (4): 1982, 1983, 1984, 1985
Истанбул Лигаси (11): 1911-12, 1913-14, 1914-15, 1929-30, 1932-33, 1934-35, 1935-36, 1936-37, 1943-44, 1946-47, 1947-48
Истанбул Профессионал лигаси (3): 1952-53, 1956-57, 1958-59
Истанбул Ҳаваскорлар Лигаси (1): 1914-15
Истанбул Жума Лигаси (2): 1920-21, 1922-23
Истанбул Кубоги (1): 1944
Истанбул шилди (4): 1930, 1934, 1938, 1939
Милли Кüме (6): 1936-37, 1939-40, 1942-43, 1944-45, 1945-46, 1949-50
Спор-Тото Кубоги (1): 1967

Фенербаҳçэънинг машҳур ўйинчилари

Ғолиб бўлган муҳим ўйинлари

Фенербаҳçэ – Галатасарай тарихий ўйинлари

10.02.1933 – İстанбул Лигаси (Таксим Стадı) 5-1
23.02.1935 – İстанбул Лигаси (Фенербаҳçэ Стадı) 6 – 1
12.12.1976 – Депрем Кубоги (Анкара 19 Майıс Стадı) 6 – 1
16.08.1980 – ТСЙД Кубоги (İнöнü Стадı) 5 – 0
03.05.1989 – Туркия Кубоги (Али Сами Ен Стадı) 4 – 3 (илк ярı 0-3)
08.09.1996 – Туркия Лигаси (Али Сами Ен Стадı) 4-0
06.11.2002 – Туркия Лигаси (Фенербаҳçэ Şüкрü Сараcоğлу) 6 – 0
22.04.2006 – Туркия Лиги (Фенербаҳçэ Şüкрü Сараcоğлу) 4 – 0

Европадаги тарихий ўйинлар

1968 – Фенербаҳче 2 – 1 Манчестер Cитй (Чемпионлар Лигаси Кубоги 1. Тур саралаш ўйини)
1985 – Бордеаух 2 – 3 Фенербаҳçэ (Чемпион жамоалар кубоги 1. Тур саралаш ўйини)
1996 – Манчестер Унитед 0 – 1 Фенербаҳçэ (Чемпионлар Лигасиўйини) (30 Эким 1996' даки бу маçта, Фенербаҳçэ, Манчестер Унитед жамоасини 40 йилда илк бор ўз майдонида мағлуб қилган жамоа бўлди. Бу тариҳи маçта Фенербаҳçэънин голüнü Элвир Болиç атмışтıр.)
1998 – Фенербаҳче 1- 0 Парма (Уэфа 2. Саралаш босқичи)(Шу мавсумда Парма УЭФА кубогини қўлга киритди)
2001 – Фенербаҳче 2 – 1 Гласгоw Рангерс (Чемпионлар Лигаси 3. саралаш босқичи)
2004 – Фенербаҳче 1 – 0 Спарта Праг (Чемпионлар лигаси ўйини)
2004 – Спарта Праг 0 – 1 Фенербаҳче (Чемпионлар лигаси ўйини)
2004 – Фенербаҳче 3 – 0 Манчестер Унитед (Чемпионлар лигаси ўйини)
2005 – Фенербаҳче 3 – 0 ПСВ Эиндҳовен (Чемпионлар лигаси ўйини)
2006 – Фəнəрбахча 3 – 0 Палермо (Уэфа Кубоку)
2007 – Фəнəрбахча 1 – 0 Андерлеҳт (Çампионлар Лиқасı оюну)
2007 – Фəнəрбахча 2 – 0 Андерлеҳт (Çампионлар Лиқасı оюну)
2007 – Фəнəрбахча 1 – 0 Интер (Çампионлар Лиқасı оюну)
2007 – Фəнəрбахча 2 – 0 ПСВ Эиндҳовен (Çампионлар Лиқасı оюну)
2008 – Фəнəрбахча 3 – 2 Севилла (Çампионлар Лиқасı оюну)
2008 – Фəнəрбахча 2 – 1 Челсеа (Çампионлар Лиқасı оюну)

Изоҳлар

↑ Алтҳоугҳ ит ис кноwн тҳат тҳе cлуб wас фоундед ин тҳе спринг оф 1907, тҳе дай анд монтҳ аре ункноwн. Тҳе фоундинг дате ис традитионаллй регардед ас 3 Май ин ҳонор оф Републиc оф Туркей'с фоундер Мустафа Кемал Ататüрк'с дате оф висит оф тҳе cлуб ин 1918.

Манбалар

↑ „Фенербаҳçэ Тариҳи“ [Ҳисторй оф Фенербаҳçэ] (тр). Фенербаҳçэ С.К.. Қаралди: 2021-йил 2-июл.
↑ „Ататüрк ве Фенербаҳçэ“ [Ататüрк анд Фенербаҳçэ] (тр). Фенербаҳçэ С.К.. Қаралди: 2021-йил 2-июл.
↑ „Üлкер Стадюму Фенербаҳçэ Şüкрü Сараcоğлу Спор Комплекси“ (тр). Фенербаҳçэ С.К.. Қаралди: 2018-йил 4-март.
↑ „Фенербаҳçэ, Şампиёнлар Лиги’не катıламаяcак“. 2015-йил 10-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 26-август.
↑ „Ҳолландалı Текник Адам Дирк Адвоcаат İмзаладı“. 2016-йил 20-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 7-май.

Ҳаволалар

[1] Алтҳоугҳ ит ис кноwн тҳат тҳе cлуб wас фоундед ин тҳе спринг оф 1907, тҳе дай анд монтҳ аре ункноwн. Тҳе фоундинг дате ис традитионаллй регардед ас 3 Май ин ҳонор оф Републиc оф Туркей'с фоундер Мустафа Кемал Ататüрк'с дате оф висит оф тҳе cлуб ин 1918.

[2] „Фенербаҳçэ Тариҳи“ [Ҳисторй оф Фенербаҳçэ] (тр). Фенербаҳçэ С.К.. Қаралди: 2021-йил 2-июл.

[3] „Ататüрк ве Фенербаҳçэ“ [Ататüрк анд Фенербаҳçэ] (тр). Фенербаҳçэ С.К.. Қаралди: 2021-йил 2-июл.

[4] „Üлкер Стадюму Фенербаҳçэ Şüкрü Сараcоğлу Спор Комплекси“ (тр). Фенербаҳçэ С.К.. Қаралди: 2018-йил 4-март.

[5] „Фенербаҳçэ, Şампиёнлар Лиги’не катıламаяcак“. 2015-йил 10-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 26-август.

[6] „Ҳолландалı Текник Адам Дирк Адвоcаат İмзаладı“. 2016-йил 20-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 7-май.

[а]

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]