Flugelhorn
Флугелҳорн (олмонча: Флüгелҳорн , Флüгел — „қанот“ ва Ҳорн — „шох“, инглизча: флугелҳорн) — мис пуфлама чолғу асбоби, саксгорн (ёки бюгелҳорн[1]) оиласининг энг овози баланд вакили (пикколо ва пикколино флугелҳорнлар билан бирга), лекин классик алтоҳорн, тенорҳорн ва баритон эвфониумидан ва айниқса, бас ва контрабас саксгорннинг паст турларидан фарқли ўлароқ, туба овал ва тубасимон шаклида эмас, балки корнет ва трубага ўхшаш шаклга эга. Ташқи томондан у труба ёки корнет-а-пистонга жуда ўхшайди, лекин улардан кенгроқ мензураси ва трубканинг муштук қисмидан бошланувчи стволнинг конуссимон канали билан фарқ қилади. 3 ёки 4 клапанга эга. У баъзан жаз ансамблларида, камроқ симфоник оркестрда, кўпинча эса пуфлама оркестрда қўлланади (айрим ҳолларда унда Чайковскийнинг „Неаполитан қўшиғини“ ижро этишади, бу корнет учун бироз қийин; флугелҳорн юмшоқроқ ва сокинроқ бўлиб, бу ерда табиийроқ овоз чиқаради). Флугелҳорнларни кўпинча трубачилар чалиб, унга керакли парчаларни ижро этишади. Қатори — ин Б, камроқ ин C. Пуфлама оркестрларда — бу юқори овоз бўлиб, у икки партия томонидан ижро этилади (таркибга қараб 2-4 ижрочи). Пуфлама оркестрда баъзан Ми бемол ва Си бемол қаторларида энг юқори регистрда (учинчи октава) чалиш учун кичик флугелҳорнлар қўлланади.
|
|
Тарихи ва этимологияси
Тарихда жанг майдонида армия қанотларига сигнал бериш учун ишлатилган[2]. Тахминан 1825-йилда Австрияда армияда жанговар сигналларни бериш учун такомиллаштирилган сигнал (почта) сурнайи сифатида пайдо бўлди[3]. Қурилманинг номи Бугелҳорннинг бузилган шакли бўлиши мумкин[4].
Манбалар
- ↑ Музыкальная энциклопедия 1981.
- ↑ „Флугелҳорн“. диcтионарй.cом. 2012-йил 6-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2014-йил 12-феврал.
- ↑ Словарь музыканта-духовика[сайт ишламайди]
- ↑ Флугелҳорн — маълумот Катта совет энсиклопедиясидан олинди..
Адабиётлар
- Рогаль-Левицкий Д.Р. „Семейство рожков (или флюгельхорнов)“, . Современный оркестр. Том 2 из 4. М.: МузГИз, 1953 — 298—311-бет.
- „Флюгельгорн“, Музыкальная энциклопедия. М.: Советская энциклопедия, 1981 — 855—856-бет.