Фомалгаут — Жанубий Балиқлар туркумидаги энг ёрқин юлдуз ва тунги осмондаги энг ёрқин юлдузлардан бири. Юлдузнинг номи арабча: الحوت ал-ḥūт, "жанубий балиқнинг оғзи[1] " деган маънони англатади.

Кузатув

Маҳаллий қабариқнинг тузилиши. Фомалгаут, Қуёш ва бошқа юлдузларнинг позициялари кўрсатилган. Тасвир шундай йўналтирилганки, Галактика марказига энг яқин юлдузлар унинг тепасида жойлашган.

Россиянинг шимолида Фомалгаут кўринмайди, номинал равишда 60° 23 ′ кенгликда (яъни Санкт-Петербургдан бироз шимолда) кўтарила бошлайди[2]. Марказий Россияда юлдуз уфқдан жуда паст кўтарилади. Фомалхаутнинг қониқарли кўриниши Саратов (51,5 °) кенглигидан фақат жанубда[3].

−60° 23′ кенгликдан жанубда, Фомалгаут ботмайдиган юлдуздир мавжуд[4].

Хусусиятлари

Фомалгаут юлдузлари Ердан атиги 25 ёруғлик йили (7,7 парсек) узоқликда жойлашган А3 спектрли типидаги асосий кетма-кетлик юлдузидир[5].

2000-йил мартигача Фомалгаут ва Ачернар астрономик соҳадаги ҳар қандай бошқа биринчи катталикдаги юлдузлардан максимал бурчак масофасида жойлашган иккита биринчи катталикдаги юлдузлар эди. Антарес, Чаён юлдуз туркумидаги юлдуз, энди самовий сферада биринчи катталикдаги энг узоқ юлдуз ҳисобланади[6].

Фомалгаут нисбатан ёш юлдуз ҳисобланади, ёши 200 дан 300 миллион йилгача ва умри миллиард йилга тенг. Юлдуз юзасидаги ҳарорат тахминан 8500 Келвинни ташкил қилади. Фомалгаут Қуёшдан 2,3 марта оғирроқ , ёрқинлиги 16 марта ва радиуси 1,85 марта[7].

Юлдузли ҳамроҳлар

Астрономларнинг сўнгги ишларига кўра, Фомалгаут кенг уч юлдузлар тизимининг бир қисми эканлиги маълум бўлди. Асосий юлдуз Фомалгаут А биринчи бўлиб 0,9 ёруғлик йили узоқликда жойлашган. (Фомалҳаут Б) тўқ сариқ митти юлдузга эга эканлиги аниқланган. Тизимдаги учинчи юлдуз қизил митти ЛП 876-10 (Фомалҳаут C). У Фомалҳаут А[8][9] дан 2,5 ёруғлик йили узоқликда жойлашган ва ўзининг комета камарига эга[10].

Яна қаранг

  • Энг ёрқин юлдузлар рўйхати

Манбалар