Fordisidiya
Фордиcидиа (лотинча: Фордиcидиа, Ҳордиcидиа ёки Ҳордиcалиа) — қадимий Римда унумдорлик фестивали. Она Ер худоси Теллус шарафига апрел ойидаги Идесдан кейин икки кун давомида (15-апрел) нишонланади[1]. Шу кунларда, весталлар ҳузурида, келаётган йилда унумдорлик яхши бўлиши учун ҳар бир курия (аҳоли пункти)дан биттадан олинган жами 30 бош бўғоз сигир қурбон қилинган. Уларнинг бачадонидан чиқарилган бузоқча ҳомилалари вестал виржиниялар томонидан ёқиб юборилган ва кули Парилии[2] байрамига қадар сақланган.
Афсонага кўра, Фордиcидиа байрамини милоддан аввалги ВИИИ аср охиридан ВИИ аср бошларигача ҳукмдорлик қилган қадимги Рим қироли Нума Помпилиус ташкил этган. У тушига муқаддас ўрмонда кириб, ҳосил кам бўлаётганининг сабабини айтган Фауннинг кўрсатмаси билан ушбу кунга асос солган[3]. Фаун топишмоқ айтади, унинг жавоби Теллусни тинчлантиришга ёрдам бериши керак эди: у иккита жон берадиган ғунажинни қурбон қилиши керак эди. Нума уйғонгач, бўғоз сигирни маъбудага қурбон қилишни буюради — келгуси йилда ҳосил ҳам, чорва моллари учун ўт-ўлан ҳам мўл бўлган[4].
Фордиcидиа байрами Республика давридаги бошқа кўпгина Рим байрамлари сингари, насронийлик дини қабул қилинган 354-йил тақвимида йўқ[5].
Манбалар
- ↑ Фоwлер 1899.
- ↑ ЭСБЕ 1902.
- ↑ Штаерман 1988.
- ↑ Овидий. „Фасти“ ИВ 641—666
- ↑ Беард 1998.
Адабиётлар
- Фордицидии // Энсиклопедический словар Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1902. — Т. ХХХВИ.
- Теллус / Е. М. Штаэрман // Мифи народов мира : Энсикл. в 2 т. / гл. ред. С. А. Токарев. — 2-э изд. — М. : Совецкая энсиклопедия, 1988. — Т. 2 : К—Я. — 719 с.
- М. Беард, Ж. А. Нортҳ, анд С. Р. Ф. Приcе. Религионс оф Роме: А Ҳисторй. Cамбридге Университй Пресс, 1998.
- W. W. Фоwлер. Тҳе Роман Фестивалс оф тҳе Период оф тҳе Републиc: Ан Интродуcтион то тҳе Студй оф тҳе Религион оф тҳе Романс. Лондон: Маcмиллан анд Cомпанй, лимитед, 1899. [сайт ишламайди]
Бу мақола бирорта туркумга қўшилмаган. Илтимос, мақолага алоқадор туркумлар қўшиб ёрдам қилинг. (Апрел 2024) |