Франcесcо Гиусеппе Поллини (1762-йил 25-март– 1846-йил 17-сентябр) италиялик пианиночи, бастакор ва академик бўлган.

Ҳаёти

Поллини 1762-йилда Люблянада (ҳозирги Словения) шифокор оиласида туғилган. У 1783-йилда Венага кўчиб ўтади ва у ерда Волфганг Амадеус Моцарт талабаси бўлган. Поллини Люблянага қайтиб, у ерда қўшиқчи ва актёр сифатида қатнашган. Италия ва бир қанча шаҳарларида у пианиночи, скрипкачи ва опера қўшиқчиси сифатида танилган. 1790-йилдан у асосан Миланда пианино ўқитувчиси бўлиб ишлайди, у ерда 1793-йилда Никколо Антонио Зингареллидан сабоқ олган. У Парижда ва Германия шаҳарларига ташриф буюради. 1809-йилдан Милан консерваториясида фортепиано профессори; 1846-йилда Миланда вафот этган[1][2].

Поллини замондошлари томонидан юқори баҳоланган; Винчензо Беллини унга Ла соннамбула операсини бағишлаган[3].

Фаолияти

У виртуоз техникани талаб қиладиган пианино мусиқасини яратади; камера мусиқаси; иккита опера (Ил генио инсубре ва Ла cасетта неи босчи); Стабат Матер ва бошқа черков мусиқаларини яратган. Унинг пианиночилар учун қўлланмаси „Методо пел cлавиcембало“ Милан консерваториясида дарслик сифатида ишлатилган[1][2][3].

Уч қўл эффекти

У пианино чалишнинг уч қўл эффекти билан боғлиқ; унинг таржимайи ҳоли Мусиқа ва мусиқачилар луғати (1900-йил) асарида уни "Сигисмонд Тҳалберг клавиатурадан фойдаланиш орқали узоқ вақт эгаллашини кутган ҳолда ихтирочи сифатида кўриб чиқилиши мумкинлигини ёзган. Учта таёқ (Талбергнинг „Худо қироличани асрасин“ ва „Британияни бошқар“ ҳақидаги Фантазиясида бўлгани каби) – бу ўйинчига чолғунинг ўрта қисмида таниқли оҳангни сақлаб туришга имкон беради, шу билан бирга ҳар бир қўл юқорида батафсил парчалар билан ишлайди ва унинг остида".Техника ҳақиқатан ҳам Поллини томонидан ўзининг „Уно деъ трентадуэ Эсерcизи ин форма ди тоccата“ асарида яратилган кўринади. 1820-йилда нашр этилган ушбу асар Жиакомо Меерберга бағишланган; Асл нашрда Поллини томонидан ўша бастакорга аталган сўзбоши мавжуд бўлиб, унда Токкатанинг тузилишини тушунтирувчи қуйидаги парча мавжуд: „Мен ҳар хил ритмлар жўрлиги билан бирлаштирилган, кўпроқ ёки камроқ содда ва ранг-баранг характердаги оддий оҳангни таклиф қилишни таклиф қиламан. Ундан ҳамроҳликдан фарқли равишда кантиленада маълум бир ифода ва тегиниш билан аниқ фарқланиши мумкин“[3].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 „Поллини, Франз (Франcесcо) (1762-1846), Компонист, Пианист унд Мусикпäдагоге“ Öстерреичисчес Биограпҳисчес Лехикон. Ретриэвед 22 Жулй 2023.
  2. ↑ 2,0 2,1 „Поллини, Франз (Франcесcо Гиусеппе)“" Оэстерреичисчес Муиклехикон онлине. Ретриэвед 22 Жулй 2023.
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 Андоза:Cите Грове1900