Gʻozi Umar bey masjidi
Gʻozi Umar bey masjidi (yunoncha: Τζαμί του Γαζή Ομέρ Μπέη, turkcha: Gazi Ömer Bey Camii) – Gretsiyaning Markaziy mintaqasidagi Beotiyaning Livadiya shaharchasida joylashgan sobiq masjid. U shahar savdo markazida hamda aholi eng zich yashaydigan mavzeda qurilgan. 16-asr oxirida, Usmoniylar davri paytida bunyod etilgan bu sobiq masjid 1820-yillarda tashlab qoʻyilgan. 21-asrda uni taʼmirlash va madaniy tadbirlar uchun qayta moslashtirish rejalari boʻlgan.
| Masjid | |
Gazi Omer Bey Mosque
Τζαμί του Γαζή Ομέρ Μπέη | |
 | |
| Sobiq masjid binosi | |
| Mamlakat |  Gretsiya
|
| Joylashuvi | Livadiya, Beotiya, Markaziy Gretsiya |
| Koordinatalar | 38°26′07″N 22°52′29″E / 38.43528°N 22.87472°E |
| Meʼmoriy uslub | Usmoniylar |
| Asoschi | Umar bey |
| Asosiy sana: 1500-yillarning oxiri
| |
| Gumbazlar soni | 1 ta |
| Gumbazlar soni | 1 ta |
| Holati | Tashlab qoʻyilgan (masjid sifatida) Masjid (16-asr–1820-yillar) |
Tarixi
Livadiya 1460-yilda, sulton Mehmed II hukmronligi davrida, Umar bey tomonidan zabt etilgan va masjid 15-asrning ikkinchi yarmida qad rostlagach, uning nomi bilan atalgan[1][2]. U Livadiyadagi uchta usmoniy masjididan qisman boʻlsa-da saqlanib qolgan yagona inshootdir[1]. U shaharning eng gavjum mavzesi va savdo markazida – Umar bey nomi bilan atalgan, shahar musulmon jamoasi yashagan hududda qurilgan[3].
Gretsiya mustaqillik urushidan (1821–1829) soʻng masjid yangi tashkil etilgan Grek davlati mulkiga aylangan. U asrlar davomida eʼtiborsiz qoldirilib, vayronaga aylana boshlagan. 2015-yilda Livadiya munitsipaliteti binoni sotib olishga qaror qilgan, xarid 2016-yilda yakunlangan, maqsad esa uni restavratsiya qilib, madaniy va turistik maqsadlarda foydalanish boʻlgan[4]. U muhofaza qilinadigan yodgorlik deb eʼlon qilingan[2].
Meʼmorchilik
Masjid qisman saqlanib qolgan. Saqlangan qismi – asosiy namozxona: gumbaz bilan yopilgan kvadrat zal. Tashqi tomonda esa keyinroq qoʻshilgan yangi unsurlar mavjud boʻlib, ular dastlabki binoning hajmi va shaklini oʻzgartirib yuborgan[1][2]. Boshqa inshootlar uning koʻrinishini toʻsib turgani sababli, faqat gumbazi aniq koʻrinadi[3].
Yana qarang
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Ephorate of Antiquities of Euboea. „el:Το Τζαμί Γαζί Ομέρ Μπέη“ [The Gazi Omer Bey Mosque] (el). dimoslevadeon.gr (2020-yil 11-mart). Qaraldi: 2022-yil 6-dekabr.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 „el:Τζαμί του Γαζή Ομέρ στην οδό Στρατηγού Ιωάννου και Αθ. Τσόγκα στη Λειβαδιά“ [Mosque of Gazi Omer Bey on Stratigou Ioannou and Ath. Tsogas streets in Livadeia] (el). listedmonuments.culture.gr. 2022-yil 5-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 6-dekabr.
- ↑ 3,0 3,1 „el:Οθωμανικό τέμενος Γαζή Ομέρ“ [Ottoman Mosque of Gazi Omer] (el). medievalroutes.gr. Qaraldi: 2022-yil 6-dekabr.
- ↑ „el:Το τζαμί Γαζή Ομέρ απέκτησε ο Δήμος Λιβαδειάς“ [The Municipality of Livadeia has Acquired the Mosque of Gazi Omer Bey] (el). asopichos.gr (2016-yil 28-iyul). Qaraldi: 2022-yil 6-dekabr.