Gallus tarixiy yulduz turkumi
Gallus (lotincha: Gallus — Xo'roz) — hozirgi kunda eskirgan va bekor qilingan (tarixiy) yulduz turkumlaridan biri. Uni XVII asr boshlarida gollandiyalik astronom va kartograf Petrus Plancius (Petrus Plancius) osmon gumbaziga kiritgan [1].
| Gallus (Gallus) | |
|---|---|
| Turi | Tarixiy yulduz turkumi |
| Kashfiyotchi | Petrus Plancius (Petrus Plancius) |
| Kashf qilingan yil | 1612-yil (yoki 1613) |
| Hozirgi joylashuvi | Kema Dumgʻazasi yulduz turkumi hududi |
| Holati | Bekor qilingan (IAU tomonidan tan olinmagan) |
Tarixi va tavsifi
Petrus Plancius o'zining osmon xaritalarida qadimgi yunon mifologiyasidan o'rin olmagan, ammo o'sha davr dengizchilari va olimlari uchun ramziy ahamiyatga ega bo'lgan bir nechta yangi yulduz turkumlarini yaratgan. Xo'roz (Gallus) turkumi ilk bor 1612-yilda (yoki 1613-yilda) Plancius tomonidan yaratilgan osmon globusida va keyinchalik boshqa xaritagraflarning atlaslarida paydo bo'lgan.
Gallus turkumi osmon sferasining janubiy qismida, hozirgi Kema Dumgʻazasi (Puppis) yulduz turkumi hududida joylashgan edi. Uning yaratilishiga sabab qilib Injildagi syujetlar (masalan, Muqaddas Pyotrning tong otishidan oldin xo'roz qichqirig'i bilan bog'liq voqeasi) yoki shunchaki o'sha davrdagi osmon xaritalarini to'ldirish istagi ko'rsatiladi.
Bekor qilinishi
Plancius tomonidan kiritilgan ko'plab boshqa kichik va diniy-ramziy turkumlar kabi, Gallus ham vaqt o'tishi bilan professional astronomlar hamjamiyati orasida ommalashmadi va uning mavjudligi unnutila boshladi.
1922-yilda Xalqaro astronomiya ittifoqi (IAU) tomonidan zamonaviy 88 ta yulduz turkumi ro'yxati rasman tasdiqlanganda, Gallus turkumi bu ro'yxatga kiritilmadi va rasman bekor qilindi. Hozirda uning hududidagi barcha yulduzlar rasman Kema Dumgʻazasi turkumi tarkibiga kiritilgan.
Shuningdek qarang
Manbalar
- ↑ Ridpath, Ian. Star Tales (en). Lutterworth Press, 1988. ISBN 978-0718826955.