Gaz singdiruvchanlik
Газ сингдирувчанлик - босим ошганда ёки камайганда жисм орқали газ ўтишига асосланган қаттиқ жисм хоссаси. Қаттиқ жисм тузилиши ва босимлар фарқи катталигига қараб, Г. с.нинг диффузион оқим, молекуляр эффузия, ламинар оқим хиллари бўлади.
Қаттиқ жисмлар (мае, полимер плёнкалар ёки ёпмалар)да ғоваклар бўлмаганда Г. с.нинг диффузион оқим хили вужудга келади. Бунда газ қаттиқ жисм чегара қатламида эриб, диффу-зияланади ва жиемнинг бошқа томонидан ажралиб чиқади.
Г. с.нинг молекуляр эффузия хилида газ жисм ғовакларидан сизиб ўтади. Бу ғовакларнинг диаметри газ молекулаларининг ўртача эркин югуриш узунлиги Х дан кичик бўлиши керак (босим 10~3-Н0~4 мм сим. уст. бўлганда; 1 мм сим. уст.=133,322 Н/м2).
Жисм ғовакларининг диаметри эркин югуриш узунлигидан анча катта бўлганда Г. с.нииг ламинар оқим хили вужудга келади.
Модданинг Г. с. коэффициента/’(м’/с-Н ёкисм2/с-ат; 1 см2/с-ат=1,0210-"м4/с-Н) босим бир бирликка камайганда жисмнинг газ оқимига тик бўлган юза бирлиги орқали 1 с да ўтган газ ҳажми билан тавсифланади. Коэффициент Р газ табиатига боғлиқ. Қуйида баъзи мате-риалларнинг 20°С даги 7*(см2/с-ат) қийматлари берилган:Металлар.............................10-18-10-’2Шиша.................................Ю-15—10-’°Полимерлар (плёнкалар) ... 10"12—10~5Суюқпиклар.........................10~7—10~5Қоғоз, чарм.............................10—5—10Аморф полимерлар (каучуклар) энг катта, кристалл полимерлар (мае, полиэтилен) анча кичик, шишасимон полимерлар жуда кичик Г. с. га эга.
Адабиётлар
- ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил
| Ушбу мақола çаладир. Сиз уни бойитиб, ЗиёСферага ёрдам бериşингиз мумкин. Бу андозани аниқроғига алмаштириш керак. |