Germinoma
Герминома (герминома) дисонтогенетик о'симта бо'либ, одатда миянинг чуқур тузилмаларида жойлашади.[1]
Сабаблари
Герминома ҳомиланинг эмбрион ривожланишининг бузилиши жараёнида юзага келади.Ушбу назариянинг расмий тасдиқланиши ё'қ, аммо бу патологияга эга беморларнинг ёшлиги ушбу назариянинг ҳаётийлигини тасдиқлайди.

Ушбу о'симта эмбрион ривожланишининг дастлабки босқичларида то'қималарнинг дифференсиацияси ва то'қималар миграциясининг бузилиши оқибатидир.
Ушбу касалликларни қо'зг'атувчи омилларга онанинг танасига радиация та'сири, доривор ва бошқа моддалар билан заҳарланиш, кансероген ва токсик моддаларнинг та'сири, юқумли инфексиялар(грипп, қизамиқ, герпес ог'ир шакллари) киради[1].
Гистология
О'симта ташқи ко'ринишида бир хил бо'либ, икки турдаги ҳужайралардан иборат :весикуляр ядроли йирик ҳужайралар (ҳақиқий о'симта ҳужайралари) ва эозинофил бо'лган шаффоф ситоплазма. Кластерларда жойлашган ёки о'симта ҳужайралари билан тасодифий аралашган кичик ҳужайралар[2]. Микроскопик текширувда бирламчи жинсий ҳужайраларга о'хшаш бир хил ҳужайралар аниқланади. Одатда, стромада лимфоцитлар мавжуд ва беморларнинг тахминан 20% саркоидга о'хшаш грануломаларга эга. Тадқиқотнинг иммуногистокимёвий усули шуни аниқлайдики, лимфоцитларнинг 70% дан ортиг'и Т-лимфоцитлар, қолганлари эса Б-лимфоцитлардир.
Гигант ҳужайраларни о'з ичига олган герминомалар ҳам алоҳида гуруҳга ажратилган (К. Сано)[3].
Таснифлаш
Ко'пинча "герминома" атамаси мия шишини англатади, аммо гистологик тадқиқотларга ко'ра, бу тухумдондаги дисгерминома ва моякдаги семинома (мояк) билан бир хил. 1994-йилдан бери МеСҲ герминомани "жинсий безлар (гонадлар), медиастин ёки эпифиз минтақаси (тана) герминал то'қималарининг малигн неоплазмаси"[4] деб та'рифлаган.
Диагностика
Герминомаларни ташхислашда, бошқа мия шишларини ташхислашда бо'лгани каби, асосий ко'рсаткичлар клиник ко'ринишдир:
- портлаш бош ог'риг'и;
- ко'нгил айниши ;
- қусиш ;
- тутилишлар,
- иштаҳанинг ё'қолиши,
- депрессия ;
- Озиш;
- заифлик ;
- хотира бузилиши[1].
Ушбу намойишлар асосида шифокор қон тестларини о'тказади компютер томографияси, МРИ, эчо-энсефалография.
Герминома, барча мия о'смалари орасида атиги 2% ни эгаллайди, 10-12 ёшда, камроқ тез-тез 20 ёшда ташхис қилинади. Эркаклар бу касалликка ко'проқ мойил бо'лади[5]. Ушбу касалликни ташхислашда гипофиз-гипоталамус етишмовчилиги белгилари характерлидир (о'сишнинг кечикиши). Рентген билан текширилганда, бу о'симта, айниқса, дастлабки босқичларда аниқланмаслиги мумкин. Лаборатория тадқиқотларида алфа-фетопротеин (АФП) умуртқа о'сма белгилари ко'пинча текширилади. Нонгерминоматоз о'смалар хориокарсиномаларда пайдо бо'ладиган АФП, эмбрион ҳужайрали карсиномалар ва етук бо'лмаган тератомалар каби ко'тарилган белгилар билан бог'лиқ бо'лиши мумкин. ҲCГ ишлаб чиқарадиган герминомалар ажралиб чиқмайдиган герминомаларга қараганда ко'проқ хавфлироқ бо'лиши мумкин.
Мияда жойлашганида:
- шишасимон тана;
- оптик хиазм;
- гипоталамус;
- учинчи қоринча;
- гипофиз бези;
- таянч майдони.
Даволаш
Герминоманинг мураккаб жойлашуви нейрохирургларга ушбу турдаги о'смага киришни қийинлаштиради. Ҳозирги вақтда CйберКнифе ёки Гамма Книфе (стереотаксик радиожарроҳлик) минимал инвазив даволаш учун қўлланади. Радиация терапияси шаклланмаган болалар танасига салбий та'сир ко'рсатганлиги сабабли, полихимотерапия ко'пинча даволаниш учун ишлатилади. Интеграциялашган ёндашув билан кимётерапия ҳам қўлланади[3].
Прогноз
О'з вақтида даволаш тикланиш учун яхши прогноз беради: беморларнинг о'ртача беш йиллик омон қолиш даражаси ташхисдан кейин 75-90% ни ташкил қилади. Эрта ташхис қо'йиш ва даволанишни бошлаш муваффақият эҳтимолини оширади.
Адабиётлар
- Кичик тиббий энсиклопедия. - М.: Тиббиёт энциклопедияси. 1991-96 йиллар
- Садлер, ТW 2006-йил. Лангманнинг тиббий эмбриологияси, 10-нашр, 15-боб, бет. 251-252. Липпинcотт, Wиллиамс & Wилкинс, Пуб.
- Кеэне Д, Жонстон Д, Стротҳер Д ва бошқалар. (2007). "Канадалик болаларда марказий асаб тизимининг жинсий ҳужайрали о'смаларини эпидемиологик текшириш". Ж. Неуроонcол.82 (3): 289-95.
- Балмаcеда C, Ҳеллер Г, Росенблум М ва бошқалар. (1996). Нурланишсиз кимётерапия - янги ташхис қо'йилган CНС жинсий ҳужайрали о'смалари учун янги ёндашув: халқаро ҳамкорлик синови натижалари. Биринчи халқаро марказий асаб тизими жинсий ҳужайра о'симтасини о'рганиш. Ж.Клин. Онкол.14 (11): 2908-15
- Уэба Т, Ямашита К, Фужисаwа И ва бошқалар. (2007). "Интракраниал герминома билан ог'риган 5 беморнинг узоқ муддатли кузатуви дастлаб фақат кимётерапия билан даволанади". Аcта Неурочирургиcа. 149 (9): 897-902, мунозара 902
- ҳттпс://мешб.нлм.ниҳ.гов/реcорд/уи?наме=Герминома
Манба
- ↑ 1,0 1,1 1,2 „Герминома головного мозга: симптомы, причины возникновения, лечение и профилактика“ (ру). Онкология.ру (2018-йил 27-июл). 2020-йил 24-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 6-июн.
- ↑ „Герминоклеточная опухоль мозга (герминома) - патология, морфология“. медунивер.cом. Қаралди: 2020-йил 8-май.
- ↑ 3,0 3,1 „Герминома головного мозга - клиника, диагностика, лечение“. медбе.ру. Қаралди: 2020-йил 24-апрел.[сайт ишламайди]
- ↑ „МеСҲ Броwсер“. мешб.нлм.ниҳ.гов. Қаралди: 2020-йил 22-апрел.
- ↑ „Герминома головного мозга“. мрт-в-мск.ру. Қаралди: 2020-йил 27-апрел.