Ziyosfera

Giacomo Naretti

Гиаcомо Наретти (1831-йил 29-август — 1899-йил 8-май) — италиялик меъмор, ҳунарманд-дурадгор. У қишлоқдаги деҳқон оиласида туғилган[1]. Кейинчалик Эфиопия империясига кўчиб ўтиб, император Ёҳаннес ИВ саройида фаолият юритган. Наретти император Ёҳаннес ИВ тахтини лойиҳалаган ҳунармандлар жамоаси таркибида бўлган. Ушбу тахт ҳозиргача Мекеле шаҳрида сақланади.

Ҳаёти

Наретти Сувайш канали қурилишида ишлаган. Кейинчалик у император Ёҳаннес ИВ томонидан қурилиш ишлари учун тўпланган турли касб вакиллари — бинокорлар, ҳунармандлар ва дурадгорлардан иборат жамоага қўшилган[2]. У Тҳереса Зандерга уйланган. Зандер Швеция миссионерлик жамияти миссионерлари томонидан таълим олган[3].

Наретти 1890-йилда Мекеле шаҳрида вафот этгани ва Энда Медҳане Алем черкови яқинига дафн этилгани ҳақида ҳам маълумотлар мавжуд. Бироқ унинг қабри ҳозиргача сақланмаган[4].

Меъморчилик фаолияти

Айрим манбаларда Наретти меъмор сифатида тавсифланган[5]. Нобуҳиро Шимизу ва Алула Тесфай Асфҳа томонидан чоп этилган илмий мақолада Нареттининг Ёҳаннес ИВ саройига қўшган ҳиссаси бинонинг батафсил меъморий элементларида ҳам намоён бўлгани қайд этилган. Жумладан, мураккаб материаллардан фойдаланиш, безакли ёғоч ишлари, тош равоқлар, сувоқ ва бинонинг симметрик қиёфаси унинг фаолияти билан боғланган. Тадқиқотчиларга кўра, ушбу меъморий ечимлар Нареттининг маҳаллий қурилиш усуллари ва табиий муҳитни кузатиши, шунингдек, 1871-йилдан бошлаб Эфиопияда яшаган даврида маҳаллий усталарни тайёрлаши натижасида юзага келган бўлиши мумкин[6].

Ёҳаннес ИВ саройи

1880-йилларда Гиаcомо Наретти император Ёҳаннес ИВ саройини қурган. Сарой 1884-йилда якунланган. Император илгари Дебре Таборда яшаган бўлиб, кейинчалик янги қароргоҳига кўчиб ўтган. Сарой икки қаватли иншоот бўлиб, юқори қаватида тахт зали жойлашган эди. Бинода катта зиёфат зали ҳам мавжуд бўлган[7]. Бироқ Ҳаррисон Смитҳнинг 1886-йилдаги хабарига кўра, император саройни ёқтирмаган. 1990-йилларда сарой минтақавий музейга айлантирилган[8]. Наретти, шунингдек, Энда Кидане Миҳрет черковини лойиҳалаган[4].

Манбалар

  1. ↑ Cоcчиарелла, Луиги. Тҳе Висуал Лангуаге оф Течниқуэ: Волуме 1 - Ҳисторй анд Эпистемологй. Спрингер Публишинг — 110-бет. 
  2. ↑ Асфҳа, Алула Тесфай „Дамаге анд Лоотинг оф Эмперор Ёҳаннес ИВ Палаcе Мусеум“ (эн-УС) (2021-йил 15-август). Қаралди: 2025-йил 15-декабр.
  3. ↑ Ричард Панкҳурст (1977). "Тҳе Ҳисторй оф Дäбрä Табор (Этҳиопиа)". Буллетин оф тҳе Счоол оф Ориэнтал анд Африcан Студиэс, Университй оф Лондон 40 (2): 235–266. дои:10.1017/С0041977Х00044025. 
  4. ↑ 4,0 4,1 Тиграи Cултуре анд тоурисм буреау „Эчоэс оф Роялтй: Тҳе Империал Легаcй оф Эмперор Ёҳаннес ИВ ин Мекелле“ (2024). Қаралди: 2025-йил 15-декабр.
  5. ↑ „Тҳе Бояджианс“ (эн-УС). Жеу де Пауме. Қаралди: 2025-йил 15-декабр.
  6. ↑ Нобуҳиро, Шимизу; Асфҳа, Алула Тесфай (2021). "Ҳисториcал ориэнтатион оф Ёҳаннес ИВ Палаcе ин Мекелле, Тиграй Стате, Этҳиопиа, фром тҳе аспеcц оф планнинг анд буилдинг течниқуэс". Жапан Арчитеcтурал Ревиэw 5 (1): 44–63. дои:10.1002/2475-8876.12253. ИССН 2475-8876. ҳттпс://cир.нии.аc.жп/cрид/1360854006631173248. 
  7. ↑ Асфҳа, Алула Тесфай „Дамаге анд Лоотинг оф Эмперор Ёҳаннес ИВ Палаcе Мусеум“ (эн-УС) (2021-йил 15-август). Қаралди: 2025-йил 15-декабр.
  8. ↑ Бернҳард Линдаҳл „Лоcал Ҳисторй оф Этҳиопиа“ (2005). Қаралди: 2025-йил 15-декабр.

Ташқи ҳаволалар

"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Giacomo_Naretti" dan olindi