Гипервисор (виртуал машина менежери, ВММ ёки виртуализатор сифатида ҳам танилган) виртуал машиналарни яратадиган ва бошқарадиган компютер дастурий ёки техник та’минот туридир. Гипервисор бир ёки бир нечта виртуал машиналар ишлайдиган компютерга мезбон машинаси (инглизча: ҳост мачине), ҳар бир виртуал машина эса меҳмон машинаси (инглизча: гуэст мачине) деб аталади. Гипервисор меҳмон операцион тизимларини виртуал операцион платформа билан та'минлайди ва меҳмон операцион тизимларининг ишлашини бошқаради. Эмулатордан фарқли о'лароқ, меҳмон ко'рсатмаларнинг ко'п қисмини о'з қурилмасида бажаради[1]. Турли хил операцион тизимларнинг бир нечта намуналари виртуаллаштирилган аппарат ресурсларини баҳам ко'риши мумкин. Масалан, Линух, Wиндоwс ва маcОС нусхалари бир хил х86 жисмоний машинасида ишлаши мумкин. Бу операцион тизим даражасидаги виртуализациядан фарқ қилади, бу ерда барча намуналар (одатда контейнерлар деб аталади), гарчи меҳмон операцион тизимлари фойдаланувчи майдонида фарқ қилиши мумкин бо’лсада, бир хил ядродан фойдаланиши керак. Бунга бир ядрода ишлайдиган турли Линух дистрибутивларини мисол қилиб келтириш мумкин.

"Гипервисор” (инглизча: ҳйпервисор) атамаси инглизча “супервисор” (ма’носи: назоратчи) со’зининг тусланган ко’риниши бо'либ, назоратчиларнинг назоратчиси[2] деган ма’нони билдиради. Атама тахминан 1970-йиллардан бошлаб қо’лланила бошланган бо’либ[3], ИБМ томонидан 360/65 компютери учун о'йлаб топилган ва кейинчалик ДИАГ CП-67 процессорида ишлатилган[4].

Манбалар

  1. ↑ Голдберг, Роберт П. (1973). „Арчитеcтурал Принcиплес фор Виртуал Cомпутер Сйстемс“ (ПДФ). № ЭСД-ТР-73-105. Ҳарвард Университй. {{cите магазине}}: Cите магазине реқуирес |магазине= (ёрдам)
  2. ↑ Бернард Голден. Виртуализатион Фор Думмиэс, 2011 — 54-бет. 
  3. ↑ „Ҳоw дид тҳе терм "ҳйпервисор" cоме инто усе?“.
  4. ↑ Гарй Р. Аллред (Май 1971). "Сйстем/370 интегратед эмулатион ундер ОС анд ДОС". 38. 1971 Спринг Жоинт Cомпутер Cонференcе. АФИПС Пресс. п. 164. дои:10.1109/АФИПС.1971.58. ҳттпс://www.cомпутер.орг/cсдл/проcеэдингс/афипс/1971/5077/00/50770163.пдф.