Gormonal preparatlar
Гормонал препаратлар - таркибида гормонлар ёки уларнинг синтетик аналоглари бўлиб, гормонотерапия учун қўлланадиган дорилар. Табиий Г.п. асосан сўйилган молнинг ички секресия безларидан тайёрланади.
Гипофизнинг Г.п.и [адренокор-тикотроп гормон (АКТГ). АКТГ— рух фосфат, хорион гонадотропини, пролактин, интермедии, питуитрин, адиурекрин, окситоцин, вазопрессин] гипофиз, буйрак усти безлари, жинсий безлардан гормон чиҚиши сусайганда, коллагеноз, аллергик касалликлар ва кузнинг баъзи касалликларида буюрилади. Қалқонсимон без Г.п.и — тиреоидин шу без етарли ишламаганда, организмни ёғ босганда, невроздақўлланади. Қалқонсимон без олди безларининг Г.п.и — паратиреоидин тетания, спазмофилия, аллергик касалликларга даво қилишда буюрилади. Меъда ости безининг Г.п.и — инсулин ва унинг препаратлари, шунингдек, синтетик препаратлар — бутамид, хлорпромазин Қандли диабетга, липокаин эса жигар касалликлари, атеросклероз ва б. касалликларга даво бўлади.
Буйрак усти безлари пўстлоқ қаватининг Г.п.и — кортизон, гидрокортизон, дезоксикортикостерон, шунингдек, синтетик Г.п. — преднизолон, дексаметазон, синалар ва б. (кортизон билан гидрокортизоннинг аналоглари) ревматизм, инфексион полиартрит, бронхиол астма, инфексион мононуклеоз, нейродермит, экзема ва б. тери касалликлари, Аддисон касаллиги, буйрак усти безлари пўстлоқ қаватида гормонларнинг етарли ишланиб чиқмаслиги, ге-молитик анемия, гломерулонефрит, ўткир панкреатит ва б. касалликларни даволашда қўлланади. Аёл жинсий гормонларининг Г.п.и 2 хил: эстроген Г.п. — фолликулин ёки эстрон, эстрадиолдипропионат, этилестрадиол, синестрол, диэтилстил-бестрол, диместрол, октестрол, сигетин тухумдонлар фаолияти сусайганда ёки бутунлай гормон чикармаганда, туғруқ дарди ва тўлғоқ яхши тутмаганда, аёлнинг кўкрагидан сут келмай қолганда, шунингдек, эркак простата безининг ракига даво қилишда буюрилади. Гестаген Г.п. — прогестерон, оксипрогестерон капронати, прегнин сариқ тананинг етарли ишламаслигига алоқадор касалликларни даволашда буюрилади. Эркаклар жинсий гормонларин инг Г.п.и — андроген препаратлар (тестостерон пропионати, метилтестостерон) эркак жинсий безлари тузук ишламаганда, эркак ва аёлларнинг климактерий даврида, аёллар кўкрак бези ракини даволашда, томир ва нерв касалликларида, акромегалият буюрилади.
Адабиётлар
- ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил
- Машковский М. Д., Лекарственниэ средства, 13 изд., т. 2, Т., 1998.
| Ушбу мақола çаладир. Сиз уни бойитиб, ЗиёСферага ёрдам бериşингиз мумкин. Бу андозани аниқроғига алмаштириш керак. |