Ҳадича Султон (усмонли туркча: خدیجه سلطان‎‎; 1494-йилдан олдин туғилган[1] – 1543/1544-йилдан кейин вафот этган[1]) баъзан Ҳадича Хоним Султон деб ҳам аталади, Усмонийлар маликаси, султон Салим И ва Ҳафса Султоннинг қизи, султон Сулаймон И нинг туғишган синглиси.

Ҳадича Султон
Туғилиши 1494-йилдан олдин
Вафоти 1543/1544-йилдан кейин
Турмуш ўртоғи
Капудан Искандар пошо
(турм. 1509; ваф. 1515)

Cобан Мустафо пошо
(турм. 1517; ваф. 1529)
Фарзандлари Биринчи никоҳ
Султонзода Меҳмед бек
Султонзода Сулаймон бек
Султонзода Али бек
Султонзода Усмон бек
Нафиса Ҳонимсултон
Иккинчи никоҳ
Султонзода Меҳмед Шоҳ бек
Ҳаним Ҳонимсултон
Фüлане Ҳонимсултон
Сулола Усмонийлар
Отаси Салим И
Онаси Ҳафса Султон
Дини Ислом, суннийлик

Ҳаёти

Ҳадичанинг аниқ туғилган санаси номаълум, бироқ у 1494-йилдан олдин туғилган[2]. У шаҳзода Салим (бўлажак султон Салим И) ва унинг жорияси Ҳафсанинг қизи бўлган.

Никоҳлари

Ҳадича 1509-йилда Усмонийлар империяси ҳокими, кейинчалик адмирал лавозимида хизмат қилган, 1515-йилда қатл этилган Дамат Искандар пошога турмушга чиққан[2].

Узоқ вақт Ҳадича Султон бош вазир Паргали Иброҳим пошога турмушга чиққан, деб ишониб келинган. Бироқ 2000-йилларнинг охирида тарихчи Эбру Туран олиб борган тадқиқотлар бу даъво ишончли далилларга асосланмаганини ва аслида улар орасида бундай никоҳ умуман бўлмаганини кўрсатди. Натижада, тарихчилар Иброҳим пошо Ҳадичага эмас, балки бошқа аёл Муҳсина Хотунга уйланган, деган фикрда якдил қолишди[3]. Ҳадичанинг ҳақиқий иккинчи никоҳи 1517-йилда Cобан Мустафо пошо билан бўлган. У Искандар пошонинг ўғли ва Ҳадичанинг ўгай синглиси Шоҳзода Султоннинг беваси бўлган. Ҳадича эса 1529-йилда бева қолган.

Ҳадича Султон 1543–1544-йилларда Аксаройда масжид қурдирган. Вафотидан кейин Ёвуз Салим масжиди қабристонида, Шаҳзодалар мақбарасида ота-онасининг ёнидаги алоҳида мақбарага дафн этилган. Унинг қабри опаси ёки синглиси Ҳафиза Султоннинг қабри ёнига қўйилган.

Фарзандлари

Ҳадича Султоннинг 5 ўғли ва камида 3 қизи бўлган[2][4].

Биринчи никоҳидан Ҳадичанинг 4 ўғли ва 1 қизи бор эди:

  • Султонзода Меҳмед бей
  • Султонзода Сулаймон бей
  • Султонзода Али бей
  • Султонзода Усмон бей
  • Нафиса Хонимсултон ака-укаларидан бири билан бирга Шаҳзода масжидига дафн этилган.

Иккинчи никоҳидан Ҳадичанинг 1 ўғли ва камида 2 қизи бор эди:

Сериалда

„Муҳташам юз йил“ телесериалида Ҳадича Султон ролини турк-немис актрисаси Селма Эргеч ижро этган[5]. Сериалда у нотўғри равишда Иброҳим пошонинг хотини ва унинг фарзандларининг онаси сифатида тасвирланган, бу ҳолатни бошқа тарихчилар ҳам инкор этган. Бироқ сериал 2011-йилда суратга олинган бўлиб, ўша пайтда бу никоҳ қатъий равишда рад этилгани ҳали аниқ эмас эди[6].

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Сакаоğлу, Неcдет. Бу мüлкüн кадıн султанларı: Вâлиде султанлар, ҳâтунлар, ҳасекилер, кадıнефендилер, султанефендилер. Оğлак Яйıнcıлıк, 2008 — 202-бет. ИСБН 978-9-753-29623-6. 
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 Пеирcе, Леслиэ. Тҳе Империал Ҳарем: Wомен анд Совереигнтй ин тҳе Оттоман Эмпире. Охфорд Университй Пресс, 1993 — 304н62-бет. ИСБН 0-19-508677-5. 
  3. ↑ Туран, Эбру (2009). "Тҳе Марриаге оф Ибраҳим Паша (cа. 1495-1536): Тҳе Рисе оф Султан Сüлейман'с Фаворите то тҳе Гранд Визиэрате анд тҳе Политиcс оф тҳе Элитес ин тҳе Эарлй Сихтеэнтҳ-Cентурй Оттоман Эмпире". Турcиcа 41: 3–36. дои:10.2143/ТУРC.41.0.2049287. 
  4. ↑ Алдерсон, А. д. Струcтуре Оф Тҳе Оттоман Дйнастй, 1956. 
  5. ↑ „'Ҳатиcе Султан wоман оф лове'“ (эн). Ҳüрриет Даилй Неwс. Қаралди: 2017-йил 3-ноябр.
  6. ↑ Эбру Туран, „Тҳе Марриаге оф Ибраҳим Паша (1495‒1536): Тҳе Рисе оф Султан Сулейманъс Фаворите то тҳе Гранд Визиэрате анд тҳе Политиcс оф тҳе Элитес ин тҳе Эарлй Сихтеэнтҳ-Cентурй Оттоман Эмпире“ Турcиcа 41 (2009)

Адабиётлар

  • Неcдет Сакаоğлу, Бу мüлкüн кадıн султанларı: Вâлиде султанлар, ҳâтунлар, ҳасекилер, кадıнефендилер, султанефендилер, Оğлак Яйıнcıлıк, 2008
  • Леслиэ Пеирcе, Тҳе Империал Ҳарем: Wомен анд Совереигнтй ин тҳе Оттоман Эмпире, Охфорд Университй Пресс, Охфорд, 1993
  • Эбру Туран, Тҳе Марриаге оф Ибраҳим Паша (cа. 1495–1536): Тҳе Рисе оф Султан Сüлейманъс Фаворите то тҳе Гранд Визиэрате анд тҳе Политиcс оф тҳе Элитес ин тҳе Эарлй Сихтеэнтҳ-Cентурй Оттоман Эмпире, Турcиcа, 2009