Hans-Hermann Hupfeld
Густав Тҳеодор Ҳанс Ҳерманн Ҳупфелд (1905-йил 28-ноябр — 1942-йил 11-ноябр) — гамма нурларининг тарқалиши ҳақидаги ишлари билан машҳур бўлган немис физиги.
| Ҳанс-Ҳерманн Ҳупфелд[1] | |
|---|---|
| Таваллуди |
28-ноябр 1905-йил Клеин-Варчоw, Меcкленбург, Германия |
| Вафоти |
11-ноябр 1942-йил (36 ёшда) Шимолий Осетия, Кавказ |
| Касби | физик |
| Миллати | немис |
Эрта кариера
Ҳанс-Ҳерманн Ҳупфелд ота-онасининг Клеин-Варчоw фермасида, Меcкленбург, Германияда туғилган. У физика бўйича диплом олди ва Берлин Даҳлемдаги Кайзер Вилгелм Институтида 1929-йилдан 1932-йилгача профессор Отто Хан ва профессор Лиза Меитнер билан бирга ишлади. Унинг ўша вақтдаги тадқиқотлари Меитнер-Хупфелд эффекти деб аталадиган кашфиётга олиб келди.
Меитнер-Ҳупфелд эффекти — оғир элементлар томонидан гамма нурларининг аномал даражада катта тарқалиши. Кейинчалик Меитнер-Ҳупфелд эффекти кенг назария билан изоҳланди, ундан стандарт модел, атом ядросининг тузилишини тушунтириш назарияси пайдо бўлди. Гамма-нурларининг аномал ҳаракати охир-оқибат электрон-позитрон жуфтлигини ишлаб чиқариш ва йўқ қилиш билан боғлиқ эди.
Профессор Мейтнер ўз иши учун тан олинган бўлса-да[2], Ҳупфелд одатда эътиборга олинмайди ва унинг ҳаёти ҳақида ҳеч қандай маълумот йўқ ёки жуда кам. 30-йиллар бошидаги нашрларда унинг исми Ҳанс-Ҳерманн Ҳупфелд ўрнига Ҳеинз Ҳупфелд деб нотўғри ёзилган.
Кейинги кариера
Тан олишнинг йўқлигидан норози бўлган Ҳупфелд 1932-йилда Берлиндаги Каисер Wилҳелм Институтини (ҳозирги Макс Планк Жамияти деб аталади) тарк этди ва ўша пайтда Германиянинг ёмон иқтисодий аҳволи туфайли барқарор тупроқ технологиясидан фойдаланган ҳолда биноларни қуришда ёрдам бериш учун кетди. „Дунне лоам лоаф“ техникаси сифатида танилган[3], пастор Густав вон Боделсчwингҳ томонидан Европада кашшоф бўлган, Руҳргебиэт, Германия. У ердан у яқинда ташкил этилган „Фреиwиллигер Арбеицдиэнст“ (ФАД) га борди, шунингдек, в. Боделсчwингҳ томонидан яратилган, лекин тўсатдан нацистлар режими томонидан Счлосс Симменау, Ҳигҳ Силесиа ва Оппелн / ОС да „Реичсарбеицдиэнст“ (РАД) га қўшилди (Иккинчи жаҳон урушидан кейин, Ополе номи билан танилган, Полша). У ердан у Россия Кавказидаги Иккинчи Жаҳон уруши пайтида 36 ёшида вафот этгунига қадар захирадаги офицер сифатида хизмат қилиш учун жўнаб кетди. Немис армиясининг бева хотинига юборган хатларига кўра, у 1942-йил 11-ноябрда Шимолий Осетия, Кавказнинг Нисч Ссаниба шаҳрида ўлдирилган.
Унинг ҳаётида физикадаги муҳим воқеалар билан бир қатор қизиқ тасодифлар мавжуд: Аннус Мирабилис Паперс ва унинг таваллудининг 100 йиллиги Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Бутунжаҳон физика йилига тўғри келди.
Ҳупфелднинг рафиқаси ва уч қизи қолди, улар кейинчалик Бразилияга кўчиб ўтишди.
Манбалар
- ↑ „Ҳанс-Ҳерманн Ҳупфелд“. www.wорлдcат.орг. Қаралди: 27-июл 2022-йил.
- ↑ Броwн ЛМ, Моер ДФ (1984). „Ладй ор тигер?—Тҳе Меитнер–Ҳупфелд эффеcт анд Ҳеисенберг'с неутрон тҳеорй“. Америcан Жоурнал оф Пҳйсиcс. 52-жилд, № 2. 130–136-бет. Бибcоде:1984АмЖПҳ..52..130Б. дои:10.1119/1.13920.
- ↑ Сеэ "Буилдинг wитҳ Эартҳ: Десигн анд Течнологй оф а Сустаинабле Арчитеcтуре, бй Гернот Минке, паге 74