Harjavalta
Ҳаржавалта (Фин талаффузи: [ˈҳɑржɑˌʋɑлтɑ]) Финландиядаги шаҳар ва мунисипалитетдир . У Г'арбий Финландия провинсиясида жойлашган ва Сатакунта вилоятининг бир қисми, 29 километр (18 ми) Поридан жануби-шарқда. Шаҳар аҳолиси 6,751 киши ( 28-феврал 2023-йил ) ва 127.74 км.кв майдонни эгаллайди. . Аҳоли зичлиги – 54.68 киши/км.кв .
Ҳаржавалта | |
|---|---|
| Шаҳар | |
|
| |
| Мамлакат | Финландия |
| Минтақа | Сатакунта |
| пастки минтақа | Пори |
| Ҳукумат | |
| • Шаҳар бошқарувчиси | Ҳанну Куусела |
| Асос солинган | 1869-йил |
| Майдон | 127.74 км2 (49.32 кв ми) |
| Маркази баландлиги | 38 м |
| Аҳолиси (28-феврал 2023-йил) |
6,751 |
| Зичлиги | 54,68 киши/км2 |
| Вақт минтақаси | УТC+02:00 |
Бугунги кунда шаҳар аҳолиси мис ва никел эритиш саноатида банд. Бугунги кунда энг ко'п қо'лланиладиган металлни қайта тиклаш усули - чаққон эритиш усули Ҳаржавалтада ишлаб чиқилган ва 1949-йилда амалга оширилган. Дастлаб Финландия компанияси Оутокумпунинг бир қисми бо'лган мис бизнеси энди Болиденга, никел бизнеси Норилск Никелга тегишли.
Хиттенхаржу ўзининг археологияси ва маданий тарихи билан машҳур бўлган Харжавалтадаги тизмадир. Қадимги Литорина денгизининг қирг'оқлари Хиттенхаржу тизмасининг четларида жойлашган. Ҳииттенхаржу ҳудудида бронза даври қабрлари топилган, улар қабрлар деб аталади ва Хиттенхаржу орқали о'тадиган Ҳуовинтиэ деб номланган тарихий ё'л ҳам мавжуд. Шаҳардан Кокемäэнжоки дарёси оқиб о'тади.
Қо'шни беледиелер Эвра, Кокемаки, Наккила ва Улвила. Муниципалитет бир тилда фин тилидир.
Тарихи

Бу ҳудудда яшашнинг дастлабки белгилари милоддан аввалги 1200-йилга то'г'ри келади. Турку соборидаги ХВ аср ҳужжатларида номнинг турли хил ёзувлари - Ҳарианвалта, Ҳариавалта, Ҳариауалдастҳа, Ҳарианвалта ва Ҳарианвалтаби . Бу ном ҳаржаз ("армия") ва валдаз ("ҳокимият") спекулятив со'зларидан тузилган Ҳаржаwалдаз спекулятив протогерман исмидан келиб чиққан бо'лиши керак. Бу ҳудудда Ҳаржавалдаз исмли шахс ёки жангчилар гуруҳи жойлашган ёки яшаган деб ишонилади. Исмнинг ма'лум бо'лган энг қадимги ёзма ҳодисаси биринчи асрда Тацитдан Чариовалда[1]. Худди шу номдаги турли хил асраб олишлар Ҳаралд, Ҳéраулт ва Гаролддир, аммо Ҳаржавалта қайта тикланган асл нусхага энг яқин.
Манба хатоси: Тҳе опенинг <реф> таг ис малформед ор ҳас а бад наме
1670-йилда Харжавалта қишлоқлари о'зларининг черков черковини ташкил этдилар, аммо мустақил жамоатнинг расмий мақоми тахминан 200 йил о'тгач қидирила бошланди. Ҳаржавалтанинг о'з пастори учун аризаси 1868-йилда қабул қилинди ва қарор 1878-йилда амалга оширилди. Янги мустақил черков 1600 га яқин а'зога эга эди[2]. 1860-йиллардаги катта очарчилик йиллари Финландияда о'лимни икки баравар оширди, аммо бутун Финландия миқёсида Харжавалта бу синовдан қочиш учун озгина ҳаракат қилди. 1865-йилги муниципал ҳокимият то'г'рисидаги акт тузилди 1869-йилда Ҳаржавалтада ҳам муниципал кенгаш ва муниципал ҳукуматнинг шаклланишига олиб келди. Бу Ҳаржавалта муниципалитетининг туг'илган йили ҳисобланади[2]. Ҳаржавалтадаги биринчи до'кон 1874-йилда черков қишлог'ида ташкил этилган. Тез орада Мерстола қишлог'ида иккинчи до'кон очилди. Савдонинг энг муҳим маҳсулотлари туз, қаҳва ва шакар бо'лди, лекин танловлар орасида матолар, буг'дой уни, қизилмия ва тамаки ҳам бор эди[3]. Биринчи мактаб биноси 1885-йилда муниципалитет Креэтала фермасини сотиб олгач, асосий биноси Ҳаржавалтанинг биринчи халқ мактабига айланди[4].
Сиёсати
2019-йилги Финландия парламенти сайлови натижалари Харжавалтада[5]:
- Социал-демократик партия 29,3%
- Финлар партияси 19,6%
- Чап иттифоқ 17,1%
- Миллий коалиция партияси 12,3%
- Марказ партияси 12,2%
- Христиан демократлар 4,4%
- Яшил лига 4,3%
Транспорти
Ҳаржавалтага ОнниБус.cом Хелсинки-Пори ё'налиши бо'йлаб хизмат ко'рсатади.
Тоwн тwиннинг
Ҳаржавалта ис тwиннед wитҳ:
Яна қаранг
- Финниш натионал роад 2
Манбалар
- ↑ Таcитус, Тҳе Анналс 2.11
- ↑ 2,0 2,1 Мауно Жокипии. Ҳаржаваллан питäжäн сйннйстä. Теоксесса Ванҳаа Ҳаржавалтаа (фи). Сатакуннан нуорисосеуран лиитто, 1978.
- ↑ Л. И. Каукамаа. Мааталоуспитäжäстä теоллисуусйҳдйскуннакси. Теоксесса Ванҳаа Ҳаржавалтаа (фи). Сатакуннан нуорисосеуран лиитто, 1978.
- ↑ Аарне Каринен. Пииртеитä кунналлисеста ҳисториаста кунтакокоустен ажалта. Теоксесса Ванҳаа Ҳаржавалтаа (фи). Сатакуннан нуорисосеуран лиитто, 1978.
- ↑ „Ҳаржавалта парлиаментарй элеcтион ресулц 2019“. Финниш Министрй оф Жустиcе. Қаралди: 2022-йил 22-август.
Ҳаволалар
Медиа релатед то Ҳаржавалта ат Wикимедиа Cоммонс
- Тоwн оф Ҳаржавалта – Оффиcиал wебсите