Ҳоwард Ҳенрй Бакер Жр. (1925-йил 15-ноябр — 2014-йил 26-июн) – америкалик сиёсатчи ва дипломат бўлиб, 1967—1985-йилларда Теннесси штатидан Қўшма Штатлар сенатори бўлиб ишлаган. Ўз фаолияти давомида у Сенатдаги озчиликлар етакчиси, кейин эса Сенатдаги кўпчилик етакчиси даражасига кўтарилди. Республикачилар партияси аъзоси Бейкер Теннесси штатида қайта қуриш давридан бери АҚШ Сенатига сайланган биринчи республикачи эди.Вашингтонда „Буюк яраштирувчи“ сифатида танилган Бейкер кўпинча муросага келиш, қонунчиликни қабул қилиш ва маданиятни сақлаш нуқтаи назаридан энг муваффақиятли сенаторлардан бири сифатида қаралганди. Мисол учун, у демократ сенатор Эдмунд Маски билан 1970-йилги Тоза ҳаво қонунини ишлаб чиқиш ва қабул қилишда бош рол ўйнаган[1]. Моътадил консерватив, у демократ ҳамкасблари томонидан ҳам ҳурматга сазовор бўлган[2]. Бакер 1980-йилда Республикачилар партиясидан президентликка номзод бўлишга интилди, бироқ биринчи праймериздан сўнг уни тарк этди. 1987-йилдан 1988-йилгача у президент Роналд Рейганнинг Оқ уй аппарати раҳбари бўлиб ишлаган. 2001-йилдан 2005-йилгача у АҚШнинг Япониядаги элчиси бўлди.

Ҳоwард Ҳенрй Бакер
Шахсий маълумотлари
Таваллуди
Ҳоwард Ҳенрй Бакер Жр.

15-ноябр 1925-йил
Ҳунцвилле, Теннессеэ, У.С.
Вафоти 26-июн 2014-йил(2014-06-26)
(88 ёшда)
Ҳунцвилле, Теннессеэ, У.С.
Сиёсий партияси Републиcан
Турмуш ўртоғи
Жой Дирксен
(турм. 1951; ваф. 1993)

Нанcй Ландон (турм. 1996)
Болалари 2
Отаси Ҳоwард Бакер Ср.
Таълим Тулане Университй
Университй оф тҳе Соутҳ (БА)
Университй оф Теннессеэ (ЛЛБ)
Ҳарбий хизматлари
Хизмат йиллари 1943-1946
Жанглари Wорлд Wар ИИ

Шахсий ҳаёти

Бакер Теннесси штатининг Ханцвилл шаҳрида Дора Анн (нияси Ладд) ва Ховард Х. Бейкер оиласида туғилган[3]. Унинг отаси 1951-йилдан 1964-йилгача АҚШ Вакиллар палатасининг Республикачи аъзоси бўлиб, Теннесси штатининг Иккинчи округи вакили бўлган[4]. Бейкер Чаттаногадаги Тҳе МcCаллиэ мактабида ўқиди[5] ва уни тугатгандан сўнг, у Ню-Орлеандаги Тулан университетида ўқиди[5]. Бейкер Пи Каппа Пҳи биродарлигининг Алпҳа Сигма бўлимининг битирувчиси эди[5]. Иккинчи жаҳон уруши пайтида у Теннесси штатининг Севани шаҳридаги Жанубий университети кампусидаги АҚШ ҳарбий-денгиз кучлари иншоотида В-12 ҳарбий-денгиз кучлари коллежи тайёрлаш дастурида[4] таҳсил олганди. У Америка Қўшма Штатлари денгиз флотида лейтенант сифатида хизмат қилган[4] ва 1949-йилда Теннесси университети юридик коллежини тамомлаган[5]. Ўша йили у Теннесси адвокатига қабул қилинди ва юридик амалиётини бошлади[6].

Фаолияти

Бакер ўзининг сиёсий фаолиятини 1964-йилда, марҳум сенатор Эстес Кефаувернинг муддати тугамаган ваколатини тўлдириш учун АҚШ Сенатига сайловда либерал демократ Росс Бассга ютқазганидан бошланганди. Бироқ, Бейкер атиги 4,7 фоиз пунктга ютқазди, бу республикачининг Теннесси штатидан Сенатга халқ томонидан сайланишига энг яқин вақт эди. 1966-йилда Теннесси штатидаги АҚШ Сенатига сайловда Басс Демократик партиядан Теннесси штатининг собиқ губернатори Френк Г. Клементга ютқазди ва Бейкер Кеннет Роберцга қарши Республикачилар партиясидаги бирламчи пойгада 112,617 (75,7 фоиз) ва 36,043 (24,2 фоиз) билан ғалаба қозонди[7]. Бейкер Клементнинг Демократик базани, айниқса уюшган меҳнатни қувватлантирмаслигидан фойдаланиб, умумий сайловда ғалаба қозонди. У кутилганидан бироз каттароқ 55,7 фоиз ва Клемент 44,2 фоиз овоз билан ғалаба қозонди[8]. Шундай қилиб, Бейкер Теннесси штатидан қайта қуришдан кейинги биринчи республикачи сенатор ва Теннесси штатидан Сенатга халқ томонидан сайланган биринчи республикачи бўлади. Бакер 1968-йилдаги Фуқаролик ҳуқуқлари тўғрисидаги қонунни ва Тургуд Маршаллни АҚШ Олий судига тасдиқлашни ёқлаб овоз беради[9][10]. Бакер 1972-йилда ва яна 1978-йилда қайта сайланган ва 1967-йил 3-январдан 1985-йил 3-январгача хизмат қилган. 1969-йилда у қайнотаси Эверетт Дирксеннинг ўлими билан очилган озчиликлар раҳбариятига номзод эди, аммо Бейкер Хю Скотт томонидан 24-19 ҳисобида мағлуб бўлди[11]. Кейинги Конгресснинг бошида, 1971-йилда, Бейкер яна югуриб, Скоттга яна 24-20 ҳисобида ютқазади[12]. Скотт нафақага чиққанида, Бейкер 1977-йилда республикачи ҳамкасблари томонидан Роберт Гриффинни 19-18 ҳисобида мағлуб этиб, Сенат республикачилари раҳбари этиб сайланади[13]. Бейкер 1977-йилдан 1981-йилгача Сенатдаги озчилик раҳбари сифатида икки муддат ва 1981-йилдан 1985-йилгача Сенатдаги кўпчилик етакчиси сифатида икки муддат ишлаган, ўз фаолиятининг сўнгги саккиз йилида Сенат ГОПни бошқарган.Бакерр яна қайта сайланишга интилмади ва 1985-йилда Сенатдаги фаолиятини якунлади. Унинг ўрнини Демократик вакил ва бўлажак вице-президент Ал Гор эгаллади.

Манбалар

  1. ↑ "Эарлй Имплементатион оф тҳе Cлеан Аир Аcт оф 1970 ин Cалифорниа." ЭПА Алумни Ассоcиатион. Видео, Трансcрипт (сеэ п2). Жулй 12, 2016
  2. ↑ Ҳунт, Алберт Р.. „Ҳоwард Бакер, Сенате принcе шоwед греат статесманшип“. Тҳе Олймпиан (1-июл 2014-йил). Қаралди: 5-июл 2014-йил.
  3. ↑ „Нанcй Кассебаум анд Ҳоwард Бакер“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (8-декабр 1996-йил). Қаралди: 4-май 2010-йил.
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 „Ҳоwард Ҳ. Бакер Жр. диэс ат 88; респеcтед Wашингтон инсидер“ (инглизча). Лос Ангелес Тимес (26-июн 2014-йил). Қаралди: 24-октабр 2019-йил.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 „Ҳоwард Бакер, формер Сенате Мажоритй Леадер, диэс ат 88“ (инглизча). Тҳе Теннессеан. Қаралди: 24-октабр 2019-йил.
  6. ↑
  7. ↑ „ТН У.С. Сенате -- Р Примарй“. оурcампаигнс.cом. Қаралди: 2-июл 2012-йил.
  8. ↑ „ТН УС Сенате Раcе - Нов 08, 1966“. www.оурcампаигнс.cом (22-май 2004-йил). Қаралди: 10-июн 2018-йил.
  9. ↑ „ТО ПАСС Ҳ.Р. 2516, А БИЛЛ ТО ПРОҲИБИТ ДИСCРИМИНАТИОН ИН САЛЕ ОР РЕНТАЛ ОФ ҲОУСИНГ, АНД ТО ПРОҲИБИТ РАCИАЛЛЙ МОТИВАТЕД ИНТЕРФЕРЕНCЕ WИТҲ А ПЕРСОН ЭХЕРCИСИНГ ҲИС CИВИЛ РИГҲТС, АНД ФОР ОТҲЕР ПУРПОСЕС.“.
  10. ↑ „CОНФИРМАТИОН ОФ НОМИНАТИОН ОФ ТҲУРГООД МАРСҲАЛЛ, ТҲЕ ФИРСТ НЕГРО АППОИНТЕД ТО ТҲЕ СУПРЕМЕ CОУРТ.“. ГовТраcк.ус. 2021-йил 27-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 29-август.
  11. ↑ Стеве Герстел. „Републиcанс Чоосе Сcотт Флоор Леадер“. Тимес-Неwс. УПИ (24-сентабр 1969-йил). Қаралди: 2-декабр 2013-йил.
  12. ↑ Wалтер Р. Меарс. „Сенате Леадер Баттлес: Кеннедй Оут, Сcотт Ин“. Кентуcкй Неw Эра. Ассоcиатед Пресс (20-январ 1971-йил). Қаралди: 2-декабр 2013-йил.
  13. ↑ „Бакер Дидн'т Тҳинк Ҳе'д Wин“. Тҳе Ледгер. Тҳе Неw Ёрк Тимес (6-январ 1977-йил). Қаралди: 2-декабр 2013-йил.