Импулс (лотинча импулсус — зарба, туртки) —

1) механикада — механик ҳаракат ўлчови; моддий нуқта деб ҳисобланиши мумкин бўлган жисм массаси м ни унинг ҳаракат тезлиги в га кўпайтмасига тенг бўлган катталик: П= мв. Ҳар қандай қаттиқ жисмни Н та моддий нуқтадан иборат деб қаралади. Қаттиқ жисмнинг импулси уни ташкил этувчи моддий нуқталар импулсларининг вектор йиғиндисига тенг. Ташқаридан Ф куч таъсир этаётганида жисм импулси ҳам сон қиймати бўйича, ҳам йўналиши бўйича ўзгариши мумкин.

2) Тўлқин импулси — электромагнит тўлқинлари ҳам импулсга эга эканлиги ёруғлик нурларининг тўсиққа босим кўрсатиши орқали намоён бўлади. Ёруғлик зарраси — фотоннинг тинчликдаги массаси бўлмайди, яъни у тинч ҳолатда мавжуд бўла олмайди, пайдо бўлган ондаёқ c — ёруғлик тезлиги билан ҳаракатлана бошлайди.

3) Куч импулси — кучнинг бирор вақт ичидаги таъсир ўлчами, кучнинг ўртача қиймати Ф ни шу куч таъсир этган вақт т га кўпайтмасига тенг .

4) Электр импулси — ток кучи ёки кучланишининг қисқа вақтли ўзгариши[1].

Манбалар

  1. ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил