Inkvizitsiya

Инквизиция (лотинча : ингуиситио — қидирув) — католик черковининг суд-тергов ташкилоти; ХИИИ асрда бидъатчиларга қарши курашиш мақсадида тузилган. Рим папасига бўйсунган. Инквизиция заминдорлар-черков мафкураси ва улар зулмига қарши курашчиларни таъқиб қилган. 1231-йилдан доминиканлар ордени ихтиёрида бўлган. Инквизиция фаолияти шафқацизлиги билан ажралиб турган.

Инквизиция Ғарбий Европанинг бир қанча мамлакатлари, айниқса, Испанияда кенг тарқалди. Буюк мутафаккирлар, олимлар Ж. Бруно, Ж. Ванининч И. ёндирди, Г. Галилей ва б. таъқибга учради. 1452-йилдан Римдаги Олий Инквизиция трибунали Инквизициянинг олий органи бўлиб қолди. ХВИ асрда Инквизиция контрреформациянинг асосий қуролларидан бирига айланди. 18— ХИХ асрлар давомида Инквизиция тугатилди. Унинг вазифалари қисман Ватикан муқаддас канселярия Конгрегациясига ўтди. 1965-йилда бу ташкилот диний таълимот Конгрегацияси этиб қайта ту-зилди.