Introversiya - ekstraversiya
Интроверсия - экстраверсия - психологияда кенг тарқалган туркумлаш мезони ёки шахсият хусусиятларини ўлчаш кўрсаткичи. Энг машҳурлари Карл Юнг ва Ганс Айзенкка тегишли интроверсия - экстраверсия.
Интроверсия ва экстраверсия атамаларини биринчи марта Юнг киритган[1], бироқ уларнинг тушунчаси ва психологияда қўлланиши илк маъносидан фарқ қилади. Шахслараро хулқ-атворга э'тибор қаратган ҳолда, Юнг интроверсияни "ҳаётнинг суб'эктив руҳий мазмунга ё'налтирилганлиги билан тавсифланган хулқ-атвор тури" деб таърифлади (психик фаоллик ичкарига ё'налган); ва экстраверсия "ташқи об'эктларга қизиқишлар консентрацияси билан тавсифланган хулқ-атвор тури" (психик фаоллик ташқи дунёга йўналган) сифатида[2].
Экстраверсия дўстона, мулоқотчан, ҳаракатчан хулқ-атвор бўлса, интроверсия эса кўпроқ камгап ва ёлғизликда намоён бўлади[3].
Манбалар
- ↑ Жунг, C. Ж. (1921) Псйчологисчен Тйпен. Расчер Верлаг, Зурич — транслатион Ҳ. Г. Байнес, 1923.
- ↑ Жунг, Cарл (1995). Мемориэс, Дреамс, Рефлеcтионс. Лондон: Фонтана Пресс. пп. 414—415. ИСБН 0-00-654027-9.
- ↑ Тҳомпсон, Э. Р. (Оcтобер 2008). «Девелопмент анд Валидатион оф ан Интернатионал Энглиш Биг-Фиве Мини-Маркерс». Персоналитй анд Индивидуал Дифференcес 45 (6): 542—548.