Iris Merdoch
Ирис Мердоч (инглизча: Жеан Ирис Мурдоч); 1919-йил 15-июл, Дублин — 1999-йил 8-феврал, Оксфорд) — инглиз ёзувчиси ва мутафаккири[1].
| Ирис Мердоч | |
|---|---|
| Асл исми | инглизча: Жеан Ирис Мурдоч |
| Таваллуди |
1919-йил 15-июл Дублин, |
| Вафоти |
1999-йил 8-феврал Оксфорд, |
| Ижод қилган тиллари | Инглиз тили |
| Фуқаролиги |
|
| Фаолият йиллари | 1953-йилдан бошлаб |
| Фаолият тури | Ёзувчи, философ |
| Мукофотлари | Буккер мукофати |
У инглиз-ирланд оиласида туғилган.Оксфорд университетида классик филология (1938-1942), Кембриж университетида фалсафа (1947-1948) факултетида таҳсил олган.
Шунингдек, у Оксфорд университетида фалсафадан маъруза қилган. 1956-йилда у инглиз адабиёти профессори, ёзувчи, санъацҳунос Жон Бейлига турмушга чиқди ва у билан 40 йил яшади.Бироқ, уларнинг фарзандлари йўқ эди.
Мердок ҳаёти давомида 26 та роман ёзган.
Унинг адабиётдаги дебют асари 1954-йилда нашр этилган „Под сетю“ романидир.Унинг сўнгги асари „Жексоннинг дилеммаси“ романидир
Умрининг сўнгги паллаларида ёзувчи Алцгеймер касаллиги билан курашади.Ирис Мердоч 1999-йилда қариялар уйида вафот этган.
Биографиялар ва хотиралар
Питер Ж. Конрадининг 2001-йилдаги таржимаи ҳоли узоқ изланишлар ва журналлар ва бошқа мақолаларга рухсат берилганлиги самараси эди. Бу, шунингдек, Гиффорд маърузаларидаги учрашувдан вафотигача давом этган севги ва Мердок билан дўстлик меҳнатидир . Китоб яхши қабул қилинди. Жон Апдайк шундай изоҳ берди: „ Адабий таржимаи ҳоллар ҳақида шикоят қилишнинг ҳожати йўқ эди […], агар уларнинг ҳаммаси яхши бўлса.“ Матн Мердок ҳақидаги кўплаб машҳур саволларга жавоб беради, масалан, у қандай ирланд бўлган, унинг сиёсати қандай эди ва ҳоказо. Гарчи ўқимишли файласуф бўлмаса-да, Конрадининг Мердокнинг мутафаккир сифатида эришган ютуқларига қизиқиши таржимаи ҳолида яққол кўриниб турибди ва бундан ҳам кўпроқ. олдинги адабий танқидий асарида Авлиё ва рассом: Ирис Мердок асарларини ўрганиш (Маcмиллан 1986, ҲарперCоллинс 2001). У, шунингдек, Гоинг Буддист: Ваҳима ва бўшлиқ, Будда ва менда Мердок билан шахсий учрашувларини эслади . (Қисқа китоблар, 2005). Мердок ҳақидаги Конрадининг архиви ва Ирис Мердокнинг Оксфорд кутубхонаси Кингстон университетида сақланади[2].
Мердокнинг бошқа амбицияларга эга бўлган ҳаёти ҳақидаги маълумотни А.Н.Уилсон ўзининг 2003-йилда чоп этилган Ирис Мердоч ас И Кнеw Уни китобида берган . Асар Гален Строусон томонидан Тҳе Гуардиан нашрида „қисқа ваҳий“ деб таърифланган ва Уилсоннинг ўзи томонидан „анти-биография“ деб номланган. Уилсоннинг иши рухсациз таржимаи ҳолдир.
Девид Морган Ирис Мердок билан 1964-йилда, Қироллик санъат коллежида талаба бўлганида танишган. Унинг 2010-йилда ёзган "Севги ва ғазаб билан: Ирис Мердок билан дўстлик" номли мемуарида уларнинг умрбоқий дўстлиги тасвирланган.
Жон Бейли Ирис Мердок билан ҳаётининг иккита хотирасини ёзган. Ирис: "Мемуар " 1998-йилда Буюк Британияда, унинг ўлимидан сал олдин нашр этилган. 1999-йилда нашр этилган Америка нашри " Ирис учун Элегй „ деб номланган . “ Ирис ва унинг дўстлари " номли давоми 1999-йилда, унинг ўлимидан кейин нашр этилган. Мердок Ричард Эйрнинг " Ирис " (2001) филмида Кате Уинслет ва Жуди Денч томонидан тасвирланган, у Алцгеймер касаллигига чалинган Байлининг хотини ҳақидаги хотираларига асосланган.
2019-йилда ўзининг 100 йиллигида Сабресторм Пресс нашриётида нашр этилмаган хотиралар тўплами Буюк Британиянинг Чичестер университети қошидаги Ирис Мердок тадқиқот марказига раҳбарлик қилувчи Майлс Лисон томонидан таҳрирланган „Ирис Мердок: 100 йиллик байрам“ номли нашр этилди[3].
Мослашувлар
ББC Радио 4 2015-йилда уни таниган одамларнинг бир неча хотиралари ва романларининг драматизацияси билан „Ирис Мердок мавсуми“ни эфирга узатди.:
- Ирис Мердок: Дреам Гирл
- Денгиз, денгиз
- Кесилган бош
2019-йил март ойида режиссёр Гаро Бербериан бошчилигидаги Лондоннинг мукофотга сазовор бўлган „Ребел Републиc Филмс“ продюсерлик компанияси "Италян қизи" (1964) филмини танлагани ва ҳозирда китоб асосида ссенарий ишлаб чиқаётгани маълум бўлди.
Ишлар
Романлар
- Тармоқ остида (1954)
- Сеҳргардан парвоз (1956)
- Қум қасри (1957)
- Қўнғироқ (1958)
- Кесилган бош (1961)
- Норасмий атиргул (1962)
- Униcорн (1963)
- Италиялик қиз (1964)
- Қизил ва яшил (1965)
- Фаришталар вақти (1966)
- Яхши ва яхши (1968)
- Брунонинг орзуси (1969)
- Жуда шарафли мағлубият (1970)
- Тасодифий одам (1971)
- Қора шаҳзода (1973)
- Сўзли бола (1975)
- Генри ва Като (1976)
- Денгиз, денгиз (1978)
- Роҳибалар ва аскарлар (1980)
- Файласуфнинг шогирди (1983)
- Яхши шогирд (1985)
- Китоб ва биродарлик (1987)
- Сайёрага хабар (1989)
- Яшил рицар (1993)
- Жексоннинг дилеммаси (1995)
- Махсус нарса (Қисқа ҳикояни қайта нашр этиш, 1999; дастлаб 1957-йилда нашр этилган)
Фалсафий асарлар
- Сартр: Романтик рационалист (1953)
- Яхшиликнинг ҳукмронлиги (1970)
- Олов ва қуёш (1977)
- Метафизика ахлоқ учун қўлланма сифатида (1992)
- Экзистенсиалистлар ва мистиклар (1997)
Ўйнайди
- Кесилган бош (ЖБ Приэстлй билан, 1964)
- Италиялик қиз (Жеймс Сондерс билан, 1969)
- Уч ўқ ва хизматкорлар ва қор (1973)
- Хизматкорлар (1980)
- Аcастос: Икки платоник диалог (1986)
- Қора шаҳзода (1987)
Манбалар
- ↑ ҳттп://ру.wикипедиа.орг/wики/%Д0%9C%Д1%91%Д1%80%Д0%Б4%Д0%БЕ%Д0%БА,_%Д0%90%Д0%Б9%Д1%80%Д0%Б8%Д1%81
- ↑ Меерс, Жеффрей. Ремемберинг Ирис Мурдоч: Леттерс анд Интервиэwс. Неw Ёрк: Палграве Маcмиллан, 2013. ИСБН 9781137352415. Қаралди: 2015-йил 1-июн (2018-йил 7-февралда асл нусхадан архивланган).
- ↑ Ирис Мурдоч — А Cентенарй Cелебратион (Wайбаcк Мачине сайтида 2022-08-05 санасида архивланган) www.сабрестормфиcтион.cом, аccессед 31 Оcтобер 2020