Исирға, зирак — хотин-қизлар (баъзи халқларда эркаклар ҳам) қулоққа тақадиган безак буюмИсирг'а Исирг'а икки — боғ ватана қисмдан иборатбўлиб, боғ қисми илгак, ҳалқа ва тана қисми панжара, шокила (оёқ), кўз ва б.дан тузилган. Исирг'анинг энг содда тури — ҳалқа (гардиш Исирг'а), болдоқ кенг тарқалган бўлиб, бу исирг'а Ўзбекистон ҳудуди (жумладан, Фарғона)да қадимдан (мил. ав. 1минг йиллик ўрталаридан) маълум бўлган. Боғи илгакли бўлган исирг'а зирак деб аталади, лекин атамалар орасида бундай қатъий чегарага ҳар доим ҳам амал қилинмаган. Заргар усталар Исирг'ани олтин, кумуш, мис каби металлардан қолипга қуйиб (қолипаки) ва қўлда ясаб тайёрлайдилар. Ишланиш усулига кўра, панжарали (шабака), совоткори ва б.; хом ашёсига кўра, садафли, маржонли, дурли, кўзли ва б.; ишланиш жойига қараб, Тошкент, Бухоро, Самарқанд ва б. Исирг'алари; шокила (оёқ)лари сонига қараб, уч оёқли, беш оёқли ва б. турлари фарқланадИсирг'а [1].

Манбалар

  1. ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил