Иван Иванович Маршалков (1897-йил январ — 1958-йил 22-сентябр) — совет ҳарбий қўмондони, генерал-маёр (06.04.1940).

Иван Иванович Маршалков
Таваллуди 1897[1]
Москва, Россия империяси
Вафоти 1958-йил 22-сентябр
Самарқанд, Ўзбекистон Совет Социалистик Республикаси, СССР
Фуқаролиги СССР
Унвони Генерал-маёр
Жанг/уруш Улуғ Ватан уруши, Россия фуқаролар уруши

Ҳаёти

Иван Иванович Маршалков 1897-йил январда Москва шаҳрида туғилган. 1916-йилда у ўрта мактабни тугатиб, Александр ҳарбий мактабига ўқишга кирди. 1917-йилда ҳарбий мактабни тугатгач прапоршик даражасига эга бўлди.

1918-йилдан Қизил Армияда хизмат қила бошлади. У 1919-йилда Бутуниттифоқ Коммунистик партияси (болшевиклар) ва КПСС сафларига қўшилган. Россия фуқаролар уруши йилларида дивизия комиссари, рота командири бўлди. Кейинчалик полк ва бўлинма даражасидаги ходимлар лавозимларида фаолият юритди. 1926-йилда у ҳарбий полкнинг комиссари, беш йилдан кейин эса полк командири этиб тайинланди.

1935-йил 22-декабрда унга полковник унвони, 1937-йил 15-июнда эса бригада командири унвони берилди. Шунингдек, 1937-йил 15-июндан Харков ҳарбий округининг 30-пиёда дивизияси қўмондони бўлди[2]. У дивизияни 1938-йил февралгача бошқарган. Баъзи маълумотларга кўра, уч ой ўтгач, „Троцкий мухолифатига“ алоқадорликда гумон қилинганлиги сабабли у Қизил Армиянинг транспорт ва кийим-кечак бўлими бошлиғлигига ўтказилди. 1938-йилда тергов остида, КПСС сафидан чиқариб юборилди. Тергов давомида ҳеч қандай айблов қўйилмади. 1938-йил декабрдан Харковдаги Қизил Армия Ҳарбий-иқтисодиёт академиясида ўқитувчи бўлиб ишлади. 1940-йил июн ойида унга генерал-маёр унвони берилди. 1941-йилдан эса ўша академиянинг умумий тактика кафедраси катта ўқитувчиси бўлди.

Улуғ Ватан Урушида иштироки

1941-йил сентябр ойида ўзининг ҳамкасби, 38-армия қўмондони, генерал-маёр В.В.Цйгановнинг тавсиясига биноан у Харков ҳарбий округи қўмондони ўринбосари, 20 мингга яқин кишидан иборат Харков гарнизонининг бошлиғи этиб тайинланди. 1941-йил октябр ойининг охирида у шаҳар мудофаасига раҳбарлик қилди. 38-армия штаб-квартираси ва Жануби-ғарбий фронтнинг штаб-квартираси маълумотларига кўра, у қўмондонлик вақтида бир қатор хатоларга йўл қўйиб, топшириқни бажара олмади. 1941-йил ноябрдан Жануби-ғарбий фронт қўмондонининг логистика бўйича ёрдамчиси этиб тайинланди.

1942-йил май ойидан бошлаб амалга оширилган „Харков учун иккинчи жангда“ мағлубиятидан сўнг Маршалков Ўрта Осиё ҳарбий округига кичик лейтенантлар бошлиғи лавозимига ўтказилди.

Урушдан кейинги давр

1945-йил июл ойида Ўрта Осиё ҳарбий округи иккига бўлинди. Генерал-маёр И.Маршалков ушбу ҳарбий таълим муассасасини бошқаришда давом этди.

1958-йил 22-сентабрда вафот этди.

Манбалар

  1. ↑ „Маршалков, Иван Иванович“. www.генералс.дк. Қаралди: 11-сентабр 2023-йил.
  2. ↑ Соловьев Д. Ю. Все генералы Сталина. Том 8. — М., 2019. — С.19-20.

Адабиёт

  • Мельников, Владимир Михайлович. Харьков в огне сражений. Забытый 41-й, 2000 экз, Харьков: СИМ, 2008. ИСБН 978-966-8549-49-6. 
  • Вохмянин, Валерий Константинович; Подопригора, Александр Иванович. Харьков, 1941-й. Часть 2 Город в огне, 1000 экз, Харьков: Райдер, 2009. ИСБН 978-966-96896-7-2. 
  • Соловьев Д. Ю. Все генералы Сталина. Том 8. — М., 2019. — С.19-20.