Ziyosfera

Jabal al-Nur

Жабал ан-Нур (арабча: جَبَل ٱلنُّوْر‎‎ ' Нур тоғи ' ёки 'Ёруғлик тепаси') Саудия Арабистонининг Ҳижоз минтақасидаги Макка яқинидаги тоғдир.[1] Тоғда Ҳиро тоғи ёки ғори жойлашган (арабча: غَار حِرَاء‎‎ ' Ҳира ғори '), бу бутун дунё мусулмонлари учун жуда катта аҳамиятга эга, чунки Ислом пайғамбари Муҳаммад бу ғорда медитация билан вақт ўтказгани айтилади ва у ўзининг биринчи бешта ваҳийдан иборат бўлган биринчи ваҳийни айнан шу ерда олганлар. Жаброил фариштадан Алақ сурасининг оятлари (баъзи Қур’он қироат мактабларида ва баъзи араб қабилаларида айтилган; Жаброил номи билан ҳам танилган).[2] Бу Маккадаги энг машҳур сайёҳлик масканларидан биридир. Тоғнинг ўзи зўрға 640 метр (2,100 фт)

Шунга қарамай, ғорга машаққатли юриш учун бир-икки соат керак бўлади. Тепага 1750 та қадам босилади, улар ҳатто соғлом одам учун ҳам ярим соатдан бир ярим соатгача давом этиши мумкин.

Этимология

Айтишларича, Муҳаммад ўзининг биринчи ваҳийсини олган ва Қур’оннинг биринчи оятларини олган, тоғга Жабал ан-Нур („Нур тоғи“ ёки „ Маърифат тоғи“) унвони берилган. Бу тажриба баъзан ваҳий бошланиши билан белгиланади; шунинг учун ҳозирги исм.[3] Биринчи нозил қилинган сана 610-йилнинг 10-августига ўтар кечаси ёки Рамазон ойининг 21-душанбасига тўғри келиши айтилади, бу 40 қамарий йил, 6 ой ва 12 кунлик, яъни 39 қамарий йил, 3 ой ва 22 кунга тенг қилинган.

Ташқи кўриниш

Жабал ал-Нурни бошқа тоғ ва тепаликлардан ажратиб турадиган жисмоний хусусиятлардан бири унинг ғайриоддий чўққиси бўлиб, у гўё икки тоғ бир-бирининг устида жойлашгандек кўринади. Тоғли чўлдаги бу тоғнинг чўққиси энг ёлғиз жойлардан биридир. Бироқ, Каъба тарафига қараган ичкаридаги ғор янада алоҳида қилинган. Ўша пайтда ҳовлида турганда одамлар фақат атрофдаги қояларга қарашлари мумкин эди. Ҳозирги вақтда одамлар атрофдаги қояларни, шунингдек, юзлаб метр пастда ва юзлаб метрдан кўп километргача бўлган биноларни кўришлари мумкин. Ҳиро Сабирдан баланддир (ثَبِيْر), [а] ва тожини Муҳаммад баъзи ҳамроҳлари билан бирга кўтарилган тик ва сирпанчиқ чўққини эгаллайди.[6]

Геология

Тоғ интрузив магматик жинслардан ташкил топган бўлиб, асосан прекембрий даврига оид қўпол танели шохли тоналитдан иборат бўлиб, унга бўйсунувчи гранодиёрит мавжуд.[7]

Ҳиро ғори

Тоғдаги Ҳира ғорига кириш

Ҳиро ғори исломдан олдин аҳамияциз бўлган, унинг номи ҳира (тақинчоқлар) дан олинган.[8] Ҳаж (зиёрат) пайтида ҳар куни беш мингга яқин зиёратчи Муҳаммад алайҳиссаломга Қадр кечасида Жаброил фаришта томонидан Қур’он нозил қилинган биринчи нозил бўлган жойни кўриш учун унга чиқишади.[8] Аксарият мусулмонлар ғорни зиёрат қилишни ҳажнинг ажралмас қисми деб билишмайди. Шунга қарамай, кўпчилик бу ерга шахсий завқ ва маънавият учун ташриф буюради ва баъзилар уни сажда қилиш жойи деб ҳисоблашади. Ғор ас-Сираҳ ан-Набавийяда (пайғамбарлик таржимаи ҳоли) муҳим рол ўйнаса-да, у Маккадаги бошқа жойлар, масалан, Ал-Ҳарам масжиди каби муқаддас ҳисобланмайди ва шунинг учун Исломнинг кўпгина талқинларида худди шундай мукофот. Маккадаги бошқа жойларда бўлгани каби бу ерда ҳам намоз ўқиш учун қабул қилинади.[9]

Муҳаммаднинг биринчи ваҳий келишидан олдин у ёқимли тушлар кўрган. Уларда у зотнинг пайғамбарлик бошланганига ва Маккадаги тошлар унга салом беришларига ишоралар бор эди[10]

Галерея

Яна қаранг

  • Инжил Синай тоғи
  • Кумора
  • Исломдаги энг муқаддас жойлар
  • Муқаддас тоғлар
  • Сарат тоғлари

Изоҳлар

  1. ↑ А пеак ин тҳе ареа оф Мина, Сауди Арабиа.[4][5]

Манбалар

  1. ↑ „Жабал ал-Ноур (Тҳе Моунтаин Оф Лигҳт) анд Гҳар Ҳира (Cаве оф Ҳира)“. 16 Септембер 2015.
  2. ↑ „Ин тҳе Cаве оф Ҳира'“. Wитнесс-Пионеэр. 2008-йил 15-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 11-апрел.
  3. ↑ Wеир, Т.Ҳ.; Wатт, W. Монтгомерй. "Ḥирāʾ". ин Беарман. Энcйcлопаэдиа оф Ислам (2нд нашри). Брилл Онлине. ҳттп://референcеwоркс.бриллонлине.cом/энтриэс/энcйcлопаэдиа-оф-ислам-2/ҳира-СИМ_2890. Қаралди: 7-октабр 2013-йил. 
  4. ↑ „Т̲ҳ̲абīр“, Энcйcлопедиа оф Ислам (2-нашр), Брилл, 2017, қаралди: 2018-04-11
  5. ↑ Счадлер, Петер „4“, . Жоҳн оф Дамасcус анд Ислам: Чристиан Ҳересиологй анд тҳе Интеллеcтуал Баcкгроунд то Эарлиэст Чристиан-Муслим Релатионс. Брилл, 2017 — 158-бет. ИСБН 978-9004356054. 
  6. ↑ Wеир, Т. Ҳ.. „Ḥирāʾ.“ Энcйcлопаэдиа оф Ислам, Фирст Эдитион (1913-1936). Эдитед бй М. Тҳ. Ҳоуцма, Т.W. Арнолд, Р. Бассет, Р. Ҳартманн. Брилл Онлине, 2013. Референcе. Аугустана Cоллеге. 07 Оcтобер 2013 <ҳттп://референcеwоркс.бриллонлине.cом/энтриэс/энcйcлопаэдиа-оф-ислам-1/ҳира-СИМ_2820>
  7. ↑ Ёуссеф, Аҳмед М.; Прадҳан, Бисwажеэт; Ал-Катҳерй, Моҳамед; Батҳреллос, Георге Д.; Скилодимоу, Ҳариклиа Д. (Жануарй 2015). „Ассессмент оф роcкфалл ҳазард ат Ал-Ноор Моунтаин, Маккаҳ cитй (Сауди Арабиа) усинг спатио-темпорал ремоте сенсинг дата анд фиэлд инвестигатион“. Жоурнал оф Африcан Эартҳ Сcиэнcес (инглизча). 101-жилд. 309–321-бет. дои:10.1016/ж.жафреарсcи.2014.09.021.
  8. ↑ 8,0 8,1 „Арчивед cопй“. Сауди Тоурисм. 2011-йил 8-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 11-апрел.
  9. ↑ „Мултиплиcатион оф реwард фор праер ин Маккаҳ анд Мадеэнаҳ - Исламwеб - Фатwас“. www.исламwеб.нет. Қаралди: 2021-йил 12-июл.
  10. ↑ Мубāракпūрī, Ṣафī Р.. Wҳен тҳе Моон Сплит (А Биограпҳй оф тҳе Пропҳет Муҳаммад). Риядҳ: Даруссалам, 1998 — 32-бет. 

Ҳаволалар

"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Jabal_al-Nur" dan olindi